μεγαλείο χαρακτήρα!, grandezza carattere !

SOLITUDE: ΣΚΛΑΒΑ ΚΑΙ ΕΞΕΓΕΡΜΕΝΗ ΜΕΤΑΞΥ ΓΑΛΛΙΑΣ ΚΑΙ ΓΟΥΑΔΕΛΟΥΠΗΣ

σύνταξη bottega

του db

Δεδομένου ότι ήταν έγκυος κατά τη διάρκεια της φυλάκισής της, δεν θα την απαγχόνιζαν μέχρι τις 29 νοεμβρίου, μια ημέρα μετά τον τοκετό, το έτος 1802.

Είχε πολλά ονόματα, αλλά το πιο γνωστό είναι το Solitude. Και ο συγγραφέας André Schwarz-Bart το 1972 την έκανε διάσημη δημοσιεύοντας το μυθιστόρημα «La Mulâtresse Solitude» (*).

Να οι πρώτες γραμμές του μυθιστορήματος: «Κάποτε σε έναν παράξενο πλανήτη, υπήρχε ένα μαύρο κορίτσι που ονομάζονταν Bayangumay». Στη γλώσσα Diola σημαίνει «αυτή της οποίας οι βλεφαρίδες είναι διαφανείς». Η πόλη όπου ζει η Bayangumay ονομάζεται Sigi (σημαίνει «κάθισε») αλλά «από τότε που ξεκίνησαν να μπαρκάρουν τους σκλάβους ήταν γνωστή με το όνομα Sigi-Thor: κάθισε και κλάψε». Η κόρη του Bayangumay γεννήθηκε στη δουλεία γύρω στο 1772. Ο πατέρας της ήταν ένας ναύτης που βίασε τη μητέρα της στη θάλασσα ενώ μεταφερόταν από την Αφρική στις δυτικές Ινδίες: ως εκ τούτου είναι μια μιγάς, mulâtresse, (mulatta) … λίγο υψηλότερα στις «φυλετικές ιεραρχίες» της εποχής. Ένα δέρμα λευκότερο σημαίνει να κάνει δουλειές στο σπίτι και όχι να καταντά χειρότερη από ένα θηρίο δουλεύοντας στα χωράφια.

Οι αναγνώστες θα ακολουθήσουν την ιστορία της κόρης του Bayangumay από τη Γουαδελούπη – όπου ναι. αποφασίζει αν ένας σκλάβος «αξίζει να υπηρετήσει» – μέχρι την επαναστατική Γαλλία. Η επαναστάτρια θα πουληθεί και θα καταντήσει «θηρίο». Παίρνει το όνομα Solitude και γίνεται ένα είδος ζόμπι. Ζώντας ανάμεσα σε «λευκούς νέγρους» και σκληρές τιμωρίες («όλοι γνωρίζουν ότι οι νέγροι δεν αισθάνονται τον πόνο σαν τους λευκούς»)

Όμως στη Γαλλία υψώθηκε ένας άνεμος ελευθερίας που θα γίνει παγκόσμιος και στις 7 μαΐου 1795 η σκλαβιά θα καταργηθεί. Ένας στίχος από την Μασσαλιώτιδα «La Marseillaise» μιλά γι’ «αυτή την ορδή των σκλάβων» των οποίων τα «εκδικητικά μπράτσα» θα πολεμήσουν για την «αγαπημένη Ελευθερία». Στο βιβλίο του André Schwarz-Bart υπάρχει επίσης μια θλιβερό/ ειρωνική «νέα Marseillaise-Μασσαλιώτιδα, που επινοήθηκε από έναν κάποιο Dosse of Matouba» (**) για τα «παιδιά της Γουινέας», όπως τότε αναφέρονταν στους αφρικανούς σκλάβους.

Καταργήθηκε στη θεωρία. Στην πράξη, η δουλεία θα καταστεί μονάχα πιο ήπια. Επανήλθε από τον Ναπολέοντα στις 19 απριλίου 1801, στη συνέχεια κυρώθηκε με νόμο στις 10 μαΐου 1802 που αποκατέστησε τη δουλεία «στις αποικίες».

Εν τω μεταξύ η Solitude έχει φύγει για να συμμετάσχει σε μια «καφετιά-maroon» κοινότητα (των cimarroni που είναι δηλαδή οι σκλάβοι φυγάδες) στη Γουαδελούπη.

Όταν ο γαλλικός στρατός επιτίθεται – στις 28 μαΐου 1802 – και νικά τους φυγάδες σκλάβους, η Solitude παλεύει μέχρι το τέλος αλλά αιχμαλωτίζεται. Δεδομένου ότι ήταν έγκυος τη στιγμή της φυλάκισης, ο απαγχονισμός της αναβάλλεται μέχρι την επόμενη ημέρα από τον τοκετό.

οι κήποι για την Solitude στο Παρίσι

Από τότε η Solitude έχει γίνει ένα σύμβολο του αγώνα ενάντια στη δουλεία. Το 1999, ένα άγαλμα του Jacky Poulier τοποθετήθηκε στη Γουαδελούπη στη μνήμη της. Και το 2007 – η Βικιπαίδεια συνοψίζει – ένα άγαλμα της στήθηκε στο Hauts-de-Seine στην περιοχή Île-de-France «για να γιορτάσει την κατάργηση της δουλείας και του δουλεμπορίου. Το άγαλμα είναι φτιαγμένο από iroco, ένα είδος αφρικανικού σκληρού ξύλου. Σύμφωνα με τον γλύπτη του Nicolas Alquin, είναι το πρώτο μνημείο για όλους τους σκλάβους που αντιστάθηκαν».

Όπως διηγήθηκε η Anna Maria Merlo – στην εφημερίδα «il manifesto» της 30ής σεπτεμβρίου – η δήμαρχος του Παρισιού, Anne Hidalgo, αφιερώνοντας έναν κήπο στο 17ο διαμέρισμα-nel XVII arrondissement στη Solitude, υποσχέθηκε ότι θα υπάρξει επίσης ένα άγαλμα εκεί για να την τιμήσει (ήδη έχει δύο, το ένα στη Γουαδελούπη, το άλλο στη Bayeux). «Για το Παρίσι, θα είναι το πρώτο άγαλμα αφιερωμένο σε μια μαύρη γυναίκα. Στην πόλη, περίπου χίλια αγάλματα απεικονίζουν κυρίως λευκούς».

(*) Το βιβλίο εκδόθηκε στα ιταλικά τον επόμενο χρόνο από τον Rizzoli ως «La mulatta-Η μιγάς» σε μετάφραση του Augusto Donaudy και ανατυπώθηκε αρκετές φορές.

(**) Δεν ξέρω αν αυτή η «μαύρη» Marseillaise είναι αλήθεια ή μυθιστορηματική επινόηση. στο διαδίκτυο – αλλά με μια γρήγορη αναζήτηση – δεν έχω βρει κανένα ίχνος, ωστόσο μου είναι αδύνατο να επαληθεύσω τη βιβλιογραφία που ανέφερε ο André Schwarz-Bart στο τέλος του βιβλίου. Ευχαριστώ όσους ξέρουν κάτι και θα μου δώσουν περισσότερες πληροφορίες.

Η σύνταξη – αρκετά χορευτική – της bottega

redazione bottega

redazione bottega

taggato con André Schwarz-BartAnna Maria MerloAnne HidalgoAugusto Donaudycolonie francesiDosse di MatoubaGuadalupairokoJacky PoulierLa Marsiglieselingua DiolamaroonNapoleone BonaparteNicolas AlquinParigischiavitùSolitudestatuetratta degli schiavi

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s