διεθνισμός, internazionalismo

Ο MAO ΔΗΜΟΣΙΕΥΕΙ ΤΟ ΔΟΚΙΜΙΟ “ΣΤΗ ΜΝΗΜΗ ΤΟΥ ΓΙΑΤΡΟΥ NORMAN BETHUNE”

19 Δεκεμβρίου 2020 Benigno Moi

Ήταν 21 δεκεμβρίου 1939.

Πρόλογος: Norman και Tina 

Ισπανία 1937, η ιατρική μονάδα του Bethune σε μεσημεριανό γεύμα (στην κεφαλή του τραπεζιού η Tina Modotti;)

Ισπανία 1937, ο Bethune εκτελεί μια μετάγγιση αίματος

Norman Bethune:   Are you sure you want to come?

Tina Modotti:          Yes, I’m sure

                   NB_  Σίγουρα θέλεις να έρθεις;

                  TM_ Ναι, είμαι σίγουρη.

NB_  I must tell you my last man was killed by a stray bullet.

TM_ I know, everyone in the hospital knows.

                NB_  Πρέπει να σου πω ότι ο τελευταίος μου άνθρωπος σκοτώθηκε από μια αδέσποτη σφαίρα.

               TM_ Το ξέρω, όλοι το ξέρουν στο νοσοκομείο. 

NB_  Are you strong enough to stand it?

TM_I am.

             NB_  Είσαι αρκετά δυνατή για να το υποφέρεις;

TM_ Είμαι. 

NB_  Can you keep your mind when you face danger?

TM_Yes

NB_  All right. Remember this: the tanks are always quicker than you are. Beware of the tanks.

             NB_  RΜπορείς να παραμείνεις ήρεμη όταν αντιμετωπίζεις τον κίνδυνο;

            TM_ Ναι

            NB_  Καλώς. Θυμήσου αυτό: Τα τανκς είναι ταχύτερα από εσένα. Προσοχή στα τεθωρακισμένα.

Αυτός είναι ο διάλογος ανάμεσα στην Tina Modotti και τον Norman Bethune, όπως η Elena Poniatowska τον ανακατασκευάζει στο εξαιρετικό βιογραφικό μυθιστόρημα Tinissima[i]. Διάλογος που αναφέρεται όταν ο Δρ Bethune ζητά έναν βοηθό για να τον συνοδεύσει στο μέτωπο.

Είναι οι πρώτες μέρες του φεβρουαρίου του 1937, στη Μαδρίτη του εμφυλίου πολέμου.

Η Tina Modotti, τώρα μακριά από το Μεξικό της, αλλά με τη μεξικανική ταυτότητα της Maria Sanchez, και μακριά από τη φωτογραφία και τη ζωτικότητα των «φωτεινών χρόνων» της, είναι ένα μέλος της Διεθνούς Κόκκινης Βοήθειας που απολαμβάνει εκτίμηση, με μακρά εμπειρία γυρνώντας σε όλο τον κόσμο. Είναι πολύ δραστήρια στην υποδοχή και την οργάνωση διεθνών εθελοντών, λόγω της γνώσης διαφόρων γλωσσών.

Ο Norman Bethune πρόσφατα επέστρεψε από το Παρίσι με ένα φορτηγάκι φορτωμένο με ιατρικά είδη. καρπό της αλληλεγγύης της καναδικής Επιτροπής βοήθειας προς τη ρεπουμπλικανική Ισπανία, και όσων έχουν συγκεντρωθεί σε μια σειρά διασκέψεων μεταξύ Παρισιού και Λονδίνου, όπου, εκτός από το να ζητούν βοήθεια για τη συλλογή ιατρικών οργάνων και εξοπλισμού, καταδικάζουν ανοιχτά τις κυβερνήσεις των Ηνωμένων Πολιτειών, της Γαλλίας και της Μεγάλης Βρετανίας, για την άρνησή τους να πουλήσουν όπλα στη νόμιμη Ισπανική Δημοκρατία, που δέχεται επίθεση από τον Φράνκο με τη βοήθεια φασιστών και Ναζί.

Ο Bethune έφτασε στην Ισπανία πριν από λίγους μήνες, εκ μέρους (πιθανώς) του Καναδικού Κομμουνιστικού Κόμματος ως μέρος της εξαιρετικής κινητοποίησης διεθνούς αλληλεγγύης που δημιουργήθηκε για την υπεράσπιση της δημοκρατικής Ισπανίας. σε συνάφεια (σίγουρα) με τις πεποιθήσεις του ως γιατρού, δημοκράτη και διεθνιστή.

[i] Tinissima της Elena Poniatowska, Nova Delphi 2016,  σελ. 626

Henry Norman Bethune

Norman Bethune

Καναδός με σκωτσέζικη και αγγλική καταγωγή, σπουδές και εξειδικεύσεις στον Καναδά, την Αγγλία και τις Ηνωμένες Πολιτείες, ο Bethune ήταν πεπεισμένος σε πολύ νεαρή ηλικία για την κοινωνική λειτουργία της ιατρικής (διέκοψε τις πανεπιστημιακές σπουδές του για να συμμετάσχει ως νοσοκόμος στον πρώτο παγκόσμιο Πόλεμο, όπου και τραυματίστηκε, στο Βέλγιο, και περιθάλπτηκε στην Αγγλία).

Μετά την ανάρρωσή του αποφοίτησε, και επέστρεψε για να θεραπεύσει τραυματίες πολέμου, αυτή τη φορά ως γιατρός. Μετά τον πόλεμο εξειδικεύτηκε στη θωρακική χειρουργική, και δούλεψε και δίδαξε για μια περίοδο στις Ηνωμένες Πολιτείες, στο Ντιτρόιτ, τότε σε πλήρη βιομηχανική ανάπτυξη με την αυτοκινητοβιομηχανία (Ford). Εκείνη την περίοδο διαγνώστηκε με φυματίωση, και εισήχθη στο Sanatorium Trudeau στη Νέα Υόρκη. Θεραπεύτηκε πρακτικά μόνος του, πειραματιζόμενος τις τεχνικές που επινόησε ο ιταλός γιατρός Forlanini, με τεχνητό πνευμοθώρακα, μια πρωτοποριακή τεχνική, avant-garde, εκείνη την εποχή.

Murales ζωγραφισμένα από τον Bethune στους εσωτερικούς τοίχους της Lea Cabin στο Trudeau Sanatorium. Η σκηνή 6 παρουσιάζει τον Bethune που φτάνει στο σανατόριο

Κατά τη διάρκεια της ανορθόδοξης παραμονής του ενός έτους ως ασθενή στο σανατόριο, θα δημιουργήσει και μια τοιχογραφία, με ένα ποιητικό κείμενο, το οποίο θα φέρει τον τίτλο «Φυματίωση σε εξέλιξη, ένα δράμα σε μια πράξη και εννέα οδυνηρές σκηνές” [i]

[i] Τα πάνελ με τα σχέδια μετακινήθηκαν από το σανατόριο, ανακτήθηκαν και χάθηκαν ξανά. Σύμφωνα με ορισμένους, καταστράφηκαν από τους αμερικανούς που προσπάθησαν να «ανακαλύψουν πώς σκέπτονταν ένα κομμουνιστικό μυαλό”…

Αυτή η εμπειρία αυξάνει την τάση του για πειραματισμό και έρευνα αλλά, πάνω απ’ όλα, του επιτρέπει να εξακριβώσει τις κοινωνικές και οικονομικές αιτίες της φυματίωσης (ειδικά μετά την «μεγάλη ύφεση» που ακολούθησε την κρίση του 1929) και ενισχύει την προσήλωσή του στα κινήματα για ένα φάρμακο εγγυημένο σε όλους και για την κοινωνική υγειονομική πρόληψη. Πίσω στον Καναδά, συνέβαλε στη γέννηση της Ένωσης του Μόντρεαλ για την προστασία της Λαϊκής Υγείας.

Το 1935, μετά τη νίκη του κόμματος Progressive United Farmes of Alberta, δεσμεύεται να μελετήσει, εξ ονόματος της κυβέρνησης αυτής της Επαρχίας, το πρώτο σύστημα δωρεάν ιατρικής βοήθειας στον Καναδά. Για το σκοπό αυτό ταξιδεύει στη Ρωσία, με την ευκαιρία του Πρώτου Διεθνούς Φυσιολογικού Συνεδρίου, με μια αντιπροσωπεία 7 ιατρών, και εκμεταλλεύεται την ευκαιρία για να μελετήσει τη λειτουργία του σοβιετικού συστήματος υγείας.

Η απόπειρα μεταρρύθμισης στην Αλμπέρτα αποτυγχάνει λόγω της έντονης αντίθεσης του πολιτικού και οικονομικού establishment, και του ίδιου του ιατρικού περιβάλλοντος. Μα ο Bethune παραμένει πεπεισμένος για την ανάγκη και τη σκοπιμότητα μιας δωρεάν, καθολικής υπηρεσίας δημόσιας υγείας.

Πεποίθηση που θα είναι σε θέση να παρουσιάσει σε μια δημόσια συνάντηση, που διοργανώθηκε από το Τάγμα των ιατρών του Μόντρεαλ το καλοκαίρι του 1936. Συνάντηση που γεννήθηκε μετά τη διάδοση ενός μανιφέστο που καταγγέλλει την κατάσταση της υγείας στο Κεμπέκ, το οποίο υπέγραψε και ο Bethune.

Στη βιογραφία του Bethune που γράφτηκε από τους Gordon και Allan, που δημοσιεύθηκε στην Ιταλία από τον Feltrinelli [i], αναφέρονται διάφορα αποσπάσματα της ομιλίας του σε αυτή τη συνάντηση, για την υπεράσπιση της κοινωνικοποίησης της ιατρικής.

[i] Το νυστέρι και το σπαθί: η ιστορία του Δρ. Bethune , των Sydney Gordon και Ted Allan. – Feltrinelli, 1969

 “Εμείς οι γιατροί πουλάμε ένα προϊόν, το οποίο θα πρέπει να είναι σαν το ψωμί, προσιτό σε όλους, και το οποίο αντιθέτως κοστίζει περισσότερο από τα κοσμήματα.

Το πιο αποτελεσματικό μέσο προστασίας της υγείας είναι η κατάργηση του τρέχοντος οικονομικού συστήματος, μια ανεξάντλητη πηγή ασθένειας: η άγνοια, η φτώχεια, η ανεργία θα εξαλείφονταν.”[i]

[i] https://www.sinistrainrete.info/storia/10550-eros-barone-norman-bethune.html   προσάρτημα I

Στην Ισπανία

Αυτά προηγούνται της ένταξή του στο διεθνές κίνημα αλληλεγγύης με την ισπανική Δημοκρατία. Έφτασε στην Ισπανία το νοέμβριο του 1936, ενώθηκε το τάγμα Mackenzie-Papineau, για να ηγηθεί της ιατρικής μονάδας του Καναδά.

Στον Καναδά ήταν ένας καθιερωμένος γιατρός και ερευνητής, χειρουργός στο Hopital du Sacre Coeur στο Μόντρεαλ, ερευνητής και πειραματιστής με πληθώρα δημοσιεύσεων και βραβείων-αναγνωρίσεων.

Και είναι αυτή η αποσκευή του, και η ικανότητά του να διαισθάνεται, να καινοτομεί και να οργανώνει, που μεταφέρει μαζί του γυρίζοντας τον κόσμο. Θα είναι αυτός, ακριβώς στην Ισπανία, που «εφηύρε» τις κινητές μονάδες για τη μεταφορά και την μετάγγιση αίματος στα πεδία της μάχης. Αυτές που θα γίνουν στη συνέχεια οι MASH (Mobile Army Surgical Hospital).

Η μονάδα Canadian Blood Transfusion που έδρασε κατά τη διάρκεια του ισπανικού εμφυλίου πολέμου. Ο Bethune είναι στα δεξιά

“Ο Norman Bethune και οι συνάδελφοί του ταξιδεύουν στη ρεπουμπλικανική Ισπανία. Όλοι οι γιατροί λένε το ίδιο πράγμα: το νούμερο ένα πρόβλημα είναι το αίμα.“

“Ένα άλλο πρόβλημα είναι να φθάσει το αίμα στο μέτωπο, όσο το δυνατόν πιο κοντά στο πεδίο της μάχης. Πεπεισμένος ότι αυτό θα σώσει πολλές ζωές, ο Bethune προτείνει τη δημιουργία μιας κινητής μονάδας για την μεταφορά αίματος σε θέσεις διάσωσης και βοήθειας.

  • Πώς θα διατηρήσουμε το αίμα;
  • Με το κιτρικό νάτριο.

Επιστρέφοντας στη Μαδρίτη, ο συγγραφέας Egon Erwin Kisch ακούει τον Bethune να προτείνει στον διοικητήcomandante Carlos[i]  να πραγματοποιεί τις μεταγγίσεις αίματος στα χαρακώματα.

  • Εάν το κάνετε, θα γράψετε ένα νέο κεφάλαιο στην ιστορία της ιατρικής. Πρέπει να αγοράσουμε τον εξοπλισμό και τα εργαλεία.
    Με ποια χρήματα;
    Μπορώ να ζητήσω αποστολή χρημάτων από τον Καναδά
  • .[ii]

[i] Ο διοικητής Carlos, ιδρυτής του θρυλικού Πέμπτου Συντάγματος, είναι ο Ιταλός Vittorio Vidali, γνωστός με διάφορα ονόματα, εκείνη την εποχή σύντροφος της Tina Modotti

[ii] Tinissima, ibid.

Η μονάδα που δημιουργήθηκε από τον Bethune, μετατρέποντας ένα φορτηγάκι Ford, περιείχε 500 επιδέσμους, προμήθειες και φάρμακα για 100 επιχειρήσεις. Προωθεί επίσης επιτυχώς την εκστρατεία για την εύρεση αιμοδοτών.

Βίωσε από πρώτο χέρι τη σφαγή του άμαχου πληθυσμού κατά τη διαφυγή από τη Μάλαγα (έξοδος γνωστή ως La desbandada), που βομβαρδίστηκε με καταστροφικό τρόπο από την ιταλική αεροπορία και θωρακισμένα οχήματα που έστειλε ο Mussolini προς υποστήριξη του Φράνκο. Οι βομβιστικές επιθέσεις συνεχίστηκαν ακόμη και στον πληθυσμό που απομακρύνονταν, προκαλώντας το θάνατο χιλιάδων αμάχων, ίσως η πιο αιματηρή φασιστική σφαγή ολόκληρου του ισπανικού εμφυλίου πολέμου.

Θα γράψει ο ίδιος ο Bethune:

 “Αυτό που θέλω να σου πω είναι εκείνο που έχω δει ο ίδιος σε αυτή την αναγκαστική πορεία, τη μεγαλύτερη, πιο φρικτή εκκένωση μιας πόλης που έχουν δει οι καιροί μας … “

Σε όλη την πεδιάδα, όσο μπορούσε να φτάσει το μάτι, πορεύονταν μια μακριά γραμμή ανθρώπων 30 χιλιομέτρων, σαν μια τεράστια κάμπια με αμέτρητα πόδια, και σήκωνε ένα σύννεφο σκόνης που εκτείνονταν στον ορίζοντα και έφτανε μέχρι τα βουνά.”[i]

Ο Bethune επιστρέφει στον Καναδά τον ιούνιο του 1937, περιοδεύοντας στη χώρα για να συγκεντρώσει κεφάλαια και να αναζητήσει αλληλεγγύη με τον απεγνωσμένο αντιφασιστικό αγώνα στην Ισπανία, μεταφέροντας ένα ντοκιμαντέρ για τον εμφύλιο πόλεμο, και τις φωτογραφίες που ο ίδιος τράβηξε κατά την έξοδο από τη Μάλαγα.

[i] Το έγκλημα στο δρόμο Malaga-Almeria

Στην Κίνα

Μετά την ήττα των δημοκρατικών ρεπουμπλιανικών δυνάμεων στην Ισπανία, ο Bethune συμμετέχει στη συγκέντρωση χρημάτων, που οργανώθηκε από το Καναδικό Κομμουνιστικό Κόμμα, για την αγορά φαρμάκων και ιατρικού εξοπλισμού για να σταλούν στον λαϊκό κινεζικό στρατό του Mao Tse-tung (Mao Zedong), σε αλληλεγγύη με τον πόλεμο αντίστασης στην ιαπωνική εισβολή, που ξεκίνησε τον ιούλιο του 1937.

Kίνα, 1938, ο Bethune ενώ εγχειρίζει σε ένα νοσοκομείο στο μέτωπο

Τον ιανουάριο του 1938 ηγήθηκε της αποστολής βοήθειας που πρέπει να φτάσει στο Χονγκ Κονγκ για να αγοράσει ιατρικά εφόδια, τα οποία στη συνέχεια μεταφέρει προσωπικά στο μέτωπο.

Μόλις έφτασε στην Κίνα, ο Bethune αποφασίζει να παρατείνει και να επεκτείνει την αρχική του αποστολή, ως γιατρός στον 8ο Κομμουνιστικό Στρατό. Σύντομα διορίστηκε επικεφαλής των κινεζικών ιατρικών δυνάμεων.

Στην Κίνα ο Bethune, ονομάζεται Pei Ciu En, εκτός από τη δημιουργία κινητών μονάδων έκτακτης ανάγκης, πραγματοποιεί ένα πυρετικό έργο εκπαίδευσης στον τομέα της υγείας, γράφοντας εγχειρίδια και δίνοντας μαθήματα πρακτικής ιατρικής. Θέτοντας τα θεμέλια για εκείνους που θα αποκαλούνται στη συνέχεια «ξυπόλυτοι γιατροί». Έγραψε, σε μια επιστολή προς τον Δρ Louis Davidson, έναν διάσημο θωρακικό χειρούργο στη Νέα Υόρκη:

“Το έργο που προσπαθώ να κάνω είναι να πάρω αγρότες (αγόρια) και νέους εργαζόμενους, και να τους μετατρέψουμε σε γιατρούς. Μπορούν να διαβάζουν και να γράφουν, και οι περισσότεροι έχουν γνώση αριθμητικής. Κανένας από τους γιατρούς μου δεν έχει πάει ποτέ σε κολέγιο ή πανεπιστήμιο και κανένας δεν βρέθηκε ποτέ σε ένα σύγχρονο νοσοκομείο (οι περισσότεροι από αυτούς δεν είχαν πάει ποτέ σε κάποιο νοσοκομείο), πολύ περισσότερο σε ιατρική σχολή.

Με αυτό το υλικό, πρέπει να βγάλω γιατρούς και νοσηλευτές – έξι μήνες για τους νοσηλευτές και ένα έτος για τους γιατρούς. Έχουμε 2.300 τραυματίες στα νοσοκομεία όλη την ώρα. Αυτά τα νοσοκομεία είναι απλώς τα βρώμικα σπίτια χτισμένα με λάσπη και πέτρα απομακρυσμένων χωριών που βρίσκονται σε βαθιές κοιλάδες, με βουνά γύρω γύρω, μερικά από τα οποία έχουν ύψος 10.000 πόδια..”

Η φήμη του, ως γιατρού και αλληλέγγυου διεθνιστή, εξαπλώθηκε μεταξύ των στρατευμάτων, του αγροτικού πληθυσμού και των ίδιων των ηγετών του λαϊκού Στρατού (λέγεται ότι τα στρατεύματα, όταν ήξεραν ότι η ιατρική μονάδα του Bethune βρίσκονταν μπροστά, φώναζαν: «Επίθεση, επίθεση, ο Bethune είναι μαζί μας»). Συνέχισε να γράφει στον Μάο, τον οποίο συνάντησε κατά την άφιξή του στην Κίνα, λέγοντας και προτείνοντας σχέδια και καινοτομίες.

Θα πεθάνει ως αποτέλεσμα μιας σηψαιμίας που προκλήθηκε από μια πληγή που απέκτησε κατά τη διάρκεια μιας χειρουργικής επέμβασης, στην ηλικία των σαράντα εννέα χρόνων, στις 12 νοεμβρίου 1939. Για να μεταφέρει το σώμα του σε ασφαλές μέρος, μια μεγάλη πομπή βάδισε για τέσσερις ημέρες. Κατά ειρωνικό τρόπο, μια σημαία των Ηνωμένων Πολιτειών φυτεύτηκε στον προσωρινό τάφο του, αφού δεν βρέθηκε καναδική.

O τάφος του Bethune, στο Μαυσωλείο των μαρτύρων στην Shijiazhuang, Κίνα

Ο τάφος του Bethune

Ένα μήνα αργότερα ο Mao, ακριβώς, θα γράψει το επικήδειο εγκώμιο του.

Bethune, στη μνήμη και στο φαντασιακό

Οι μάχες του Norman Bethune και των συντρόφων του στις υγειονομικές πολιτικές στη χώρα προέλευσής του, όπως είδαμε από τις διηγήσεις του ως γιατρού στον Καναδά, δεν οδήγησαν σε απτά αποτελέσματα στον ρυθμιστικό τομέα, τουλάχιστον όχι όσο ήταν ακόμα ζωντανός.

Λίγα χρόνια μετά το θάνατό του, έγινε μια πρώτη απόπειρα μεταρρύθμισης η οποία, όπως στις περισσότερες χώρες της Κοινοπολιτείας, πραγματοποιήθηκε μόνο μετά την έγκριση της Εθνικής Υπηρεσίας Υγείας-National Health Service στη Μεγάλη Βρετανία, το 1948.

Μετά την επιστροφή από τις Ηνωμένες Πολιτείες, ο Bethune έγινε ένας από τους πιο λαμπρούς και διάσημους χειρουργούς του Καναδά. Έγινε σύμβουλος της Αμερικανικής Ένωσης Θωρακικής Χειρουργικής-American Association for Thoracic Surgery, έγραψε αρκετά αξιόλογα επιστημονικά άρθρα και σχεδίασε τα περισσότερα από τα θωρακικά χειρουργικά εργαλεία που χρησιμοποιήθηκαν εκείνη την εποχή.

Φυσικά, λόγω των ιδεών του, της ειλικρίνειας και του αντικομφορμισμού του, δεν ήταν αποδεκτός από όλους στην ιατρική «κοινωνία» της εποχής, παρά το γεγονός ότι ήταν ένας καθιερωμένος χειρουργός και κέρδισε πολλά ως ειδικευμένος στη θεραπεία της φυματίωσης. Αν και διαδεδομένη κυρίως στα φτωχότερα και τα πιο υποβαθμισμένα περιβάλλοντα, η φυματίωση ήταν επίσης παρούσα μεταξύ των πλούσιων τάξεων, πρόθυμων να πληρώσουν πολύ καλά τους γιατρούς που ήξεραν πώς να την γιατρέψουν. Σε ένα άρθρο που δημοσιεύθηκε στο Canadian Medical Association Journal το 1932, ο Bethune ανέφερε μια παρατήρηση που έγινε από τον Edward Livingston Trudeau: Υπάρχει η φυματίωση ενός πλούσιου άνδρα και η φυματίωση ενός φτωχού. Ο πλούσιος αναρρώνει και ο φτωχός πεθαίνει.

Με τον ψυχρό πόλεμο και με το γεγονός ότι ο Bethune είχε εγγραφεί στο Κομμουνιστικό Κόμμα (σε χρόνια κατά τα οποία ήταν μάλιστα παράνομο) η φήμη της φιγούρας του Bethune είχε μια περίοδο εναλλασσόμενης τύχης. Αν και η βιογραφία του είχε ήδη δημοσιευτεί στις αρχές της δεκαετίας του 1950, από τους Ted Allan και Sidney Gordon, [Το νυστέρι και το σπαθί-The scalpel, the sword].

Στον Καναδά, τα πράγματα άρχισαν να αλλάζουν τη δεκαετία του ’70, τόσο στον ιατρικό όσο και στον πολιτιστικό τομέα, τόσο που το 1973 αγοράστηκε η γενέτειρα οικία του Bethune, στο Gravenhurst του Οντάριο (όπου έζησε μόνο μέχρι τα τρία του χρόνια) αποκτήθηκε από το Υπουργείο Εξωτερικών της ομοσπονδιακής καναδικής Κυβέρνησης. αποκαταστάθηκε και μετατράπηκε σε μουσείο, το Bethune Memorial House. Το μουσείο που με την πάροδο των ετών συνεχίζει να εμπλουτίζεται και να επεκτείνεται, με την κατασκευή ενός νέου κτιρίου και ενός πάρκου, που εγκαινιάστηκαν το 2012, ώστε να γίνει ένα θεματικό πάρκο για την καναδική κοινωνία των τελών του 19ου αιώνα (ο πατέρας της Bethune, Malcom, ήταν πρεσβυτεριανός πάστορας, και το κτίριο ήταν η κατοικία της Knox Presbyterian Church), και για τον Πρώτο Παγκόσμιο Πόλεμο. Με την οργάνωση προσομοιώσεων ζωής στα χαρακώματα και της ιατρικής βοήθειας στον πόλεμο[i]

Ο τόπος γίνεται ένα δημοφιλές και γνωστό κέντρο προσέλκυσης, ειδικά για τον κινεζικό τουρισμό, με χιλιάδες επισκεπτών. Με την πάροδο του χρόνου, η φιγούρα του Bethune γίνεται πρέσβης της απόψυξης των σχέσεων μεταξύ Καναδά και Κίνας, ενωμένων στη μνήμη μιας φιγούρας που παρέμεινε μυθική στην Κίνα, και «διαχειρίσιμη» (ή τουλάχιστον όχι πλέον αγνοήσιμη), στον Καναδά.

Έτσι γεννιούνται έργα-σχέδια που βλέπουν τις δύο χώρες να συνεργάζονται για να τιμήσουν τον γιατρό που γεννήθηκε στον Καναδά και θάφτηκε στην Κίνα: από γραμματόσημα έως μνημεία, από συνέδρια έως μιούζικαλ [ii].

Όμως η φήμη του Bethune δεν περιορίζεται στον εορτασμό του «ήρωα» που ταξίδευε στον κόσμο θεραπεύοντας τραυματισμένους από τον πόλεμο στο πλευρό λαϊκών κινημάτων, ή που πολεμούσαν τον φασισμό. Οι διαισθήσεις και οι δεξιότητές του αναγνωρίζονται στον ιατρικό τομέα. Μπορούμε να διαβάσουμε στον ιστότοπο του εθνικού Κέντρου πληροφοριών στην Βιοτεχνολογία [iii], με έδρα στο Maryland “Ο Henry Norman Bethune είναι ένας από τους μεγαλύτερους, απίστευτους, συναρπαστικούς και καταπληκτικούς χειρουργούς που έχει δημιουργήσει ποτέ ο Καναδάς. Στην πραγματικότητα, είναι ένας από τους πιο γνωστούς χειρουργούς στον κόσμο. Ήταν ένας καινοτόμος και οι επιστημονικές του συνεισφορές έχουν αντέξει στη δοκιμασία του χρόνου. Στον Καναδά, θα τον θυμόμαστε για πάντα ως κοινωνικό ακτιβιστή αφοσιωμένο στο καλό των φτωχών και στη μεταρρύθμιση του συστήματος υγείας. Στη λαϊκή Δημοκρατία της Κίνας, τον λάτρεψαν σαν είδωλο και παραμένει ο μόνος ξένος που έχει γίνει εθνικός ήρωας.” .

[i] Από το σαϊτ: https://www.pc.gc.ca/en/lhn-nhs/on/bethune “Ιδιωτικές ξεναγήσεις στη γενέτειρα ενός ήρωα! Ξεκινήστε την εξατομικευμένη περιήγησή σας στο Bethune Memorial House με παραδοσιακό κινέζικο τσάι, αναγνωρίστε αμέσως την ανεκτίμητη υπηρεσία που προσέφερε ο Δρ Norman Bethune στην Κίνα. Στο Κέντρο Επισκεπτών, ένα από τα μεγαλύτερα και ένα από τα μικρότερα αντίτυπα στον κόσμο του «In Memory of Norman Bethune» του Μάο Τσε Τουνγκ, μια υποχρεωτική- must-read ανάγνωση για όλους τους Κινέζους.” Aκόμη: “Θα μπορούσες να είσαι ένας τραυματιοφορέας, όπως ο Norman Bethune κατά την διάρκεια του πρώτου παγκοσμίου πολέμου; Αυτός ο τομέας των επιχειρήσεων έχει σχεδιαστεί για να αντιπροσωπεύει το είδος του περιβάλλοντος που ο Norman Bethune και πολλοί από τους περισσότερους από 400.000 καναδούς που υπηρέτησαν στο εξωτερικό κατά τη διάρκεια του πρώτου παγκοσμίου πολέμου.» «Μπορείτε να φανταστείτε πώς θα ήταν να βοηθήσετε τραυματίες στρατιώτες ή να τραυματιστείτε σε ένα μέρος σαν αυτό; Δοκιμάστε τον εξοπλισμό για να νιώσετε τις ικανότητές σας στο πεδίο της μάχης, την ισορροπία και την ταχύτητα. Μπορείτε να εκπαιδευτείτε σαν να ήσασταν τραυματιοφορείς, όπως έκανε ο Norman Bethune το 1915.” ”Φανταστείτε να μεταφέρετε τους τραυματίες επάνω σε φορείο σε ένα νοσοκομείο – είστε αρκετά γρήγοροι για να τους σώσετε; Μπορείτε επίσης να τους μετακινήσετε αρκετά ομαλά ώστε να μην τους προκαλέσετε πάρα πολύ πόνο, καθώς τους μεταφέρετε σε ανώμαλο έδαφος, ενώ δέχεστε επίθεση; Εξερευνήστε και αναρριχηθείτε, φανταστείτε και προσποιηθείτε ότι είστε ένας από τους ιατρούς ήρωες του πρώτου παγκοσμίου πολέμου!”

[ii] http://www.chinadaily.com.cn/world/2016-09/13/content_26784340.htm

[iii] https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC4676399/

Εκτός από τα μνημεία που είναι διάσπαρτα σε διάφορες πόλεις του Καναδά, καθώς και βιογραφίες και βιβλία και συνέδρια για τη ζωή της, δύο ταινίες, με πρωταγωνιστή τον ηθοποιό Donald Sutherland, και αυτού καναδού, συνέβαλαν επίσης στη φήμη του Bethune εκτός της Κίνας, η οποία ποτέ δεν έχει εξασθενίσει. Η πρώτη, μια τηλεοπτική ταινία του 1977, Bethune, σε σκηνοθεσία του Eric Till.

Η , Dr. Norman Bethune, μια ταινία διάρκειας τριών ωρών, συμπαραγωγή από τον Καναδά, την Κίνα και τη Γαλλία, σε σκηνοθεσία του καναδο/αυστραλού Philip Borsos, και με ηθοποιούς του διαμετρήματος της Helen Mirrer και Anouk Aimé, καθώς και του Sutherland.

Ο Donald Sutherland, κατά ειρωνεία της τύχης ή κατά επιλογή, λίγα χρόνια πριν από την ερμηνεία του Bethune στην τηλεοπτική ταινία, το 1970 ήταν ένας από τους ηθοποιούς του M.A.S.H του Robert Altman Η ταινία, Palme d’Or στις Κάννες και Όσκαρ για το σενάριο, μιλά σαρκαστικά για τον αμερικανικό πόλεμο στην Κορέα (αλλά αναφέρονταν σαφώς στον πόλεμο του Βιετνάμ που βρίσκονταν τότε σε εξέλιξη) με τις γεμάτες θρασύτητα περιπέτειες γιατρών και νοσοκόμων σε ένα νοσοκομείο του πεδίου μαχών. ακριβώς γι’ αυτές τις μονάδες που δημιουργήθηκαν από τους αμερικανούς το 1945, αξιοποιώντας την εμπειρία του Bethune στην Ισπανία και την Κίνα).

Ακόμα και στην Ισπανία, μετά από δεκαετίες φρανκικής δικτατορίας και λήθης, η φιγούρα του Bethune ανακτάται, του αναγνωρίζεται η συνεισφορά ως γιατρού και φίλου της δημοκρατικής Ισπανίας, πάνω από όλα, αλλά όχι μόνο, με την ευκαιρία των εορτασμών της αντίστασης στον φασισμό από τον Francisco Franco. Η ίδια η Cruz Roja Espanola, ο Ερυθρός Σταυρός αφιερώνει ένα Κέντρο επαγγελματικής κατάρτισης του στον Bethune.

Το 2006, το Πανεπιστήμιο της Salamanca οργανώνει το Διεθνές Συνέδριο Convegno Internazionale “Las Brigadas Internacionales: 70 años de memoria histórica-Οι Διεθνείς Ταξιαρχίες: 70 χρόνια ιστορικής μνήμης”[i], που αφιερώνει μεγάλο χώρο στη φιγούρα του Bethune.

Το 2014, για την 75η επέτειο του θανάτου του, διοργανώνεται ένα αφιέρωμα Homenaje στον Norman Bethune[ii] με εκθέσεις, ταινίες και συνέδρια, που διοργανώνεται από το Centro Cultural de China en Madrid-Πολιτιστικό Κέντρο της Κίνας στη Μαδρίτη · σχεδόν κλείνοντας τον κύκλο με τις τρεις Χώρες που γνωρίζουν καλύτερα το έργο του.

[i] http://campus.usal.es/~brigadas/it/index.html#

[ii] http://www.estudioscanadienses.org/bethune/index.html

Στην Κίνα,όπως έχουμε ήδη δει πολλές φορές, ο Bethune εξακολουθεί να είναι ίσως ο πιο γνωστός δυτικός χαρακτήρας. σίγουρα ο πιο αγαπημένος. Όχι μόνο επειδή υπάρχουν γραμματόσημα (όσο αξίζουν σήμερα) και μνημεία που τον θυμίζουν και στις νέες γενιές, αλλά επειδή εξακολουθούν να υπάρχουν πρωτοβουλίες, ορισμένες σε συνεργασία με καναδικές και ισπανικές Αρχές, Οργανισμούς ή Ενώσεις. Κατά τη διάρκεια των εορτασμών της αντίστασης στην ιαπωνική κατοχή, η ανάμνηση του καναδού γιατρού δεν λείπει ποτέ. Συχνά, όπως το 2016 στην Chengdu, με βετεράνους που έχουν επιβιώσει, οι οποίοι εγκαινιάζουν νέα μνημεία στον Bethune.

Η επικαιρότητα του Bethune

Τον περασμένο ιούλιο, στο Gravenhurst, κάποιος έβαλε μια χειρουργική μάσκα στο πρόσωπο του μνημείου Bethune μπροστά από την Όπερα. Στη μάσκα ήταν γραμμένες οι λέξεις «προσοχή, η κυβέρνηση μας λέει ψέματα”. [i]

[i] https://www.toronto.com/news-story/10127231-people-explain-why-they-wear-masks-after-gravenhurst-statue-defaced/

Το γεγονός ότι πιθανοί «όχι μάσκες»-”no mask” άνθρωποι χρησιμοποίησαν το μνημείο στον Bethune, με την υπέρ και την κατά συζήτηση που ακολούθησε, ωστόσο, είναι ένα σημάδι της επικαιρότητας του γιατρού στο καναδικό κοινωνικό-πολιτισμικό φαντασιακό.

Αλλά η φιγούρα του Bethune, πέρα ​​από την περιπετειώδη και γενναιόδωρη ζωή του, πέρα ​​από την αλληλεγγύη και το θάρρος του να οδηγήσει τις επαγγελματικές του δεξιότητες στα πιο δύσκολα και επικίνδυνα σενάρια, παραμένει σημαντική διότι συνδέεται με τις πρωτοποριακές του μάχες για την υπεράσπιση της δημόσιας υγείας.

Αυτό το 2020 έχει δώσει έμφαση περισσότερο από ποτέ στο πόσο αναγκαίο και επείγον είναι να ξαναρχίσει μια παγκόσμια μάχη για την ιατρική που να είναι εγγυημένη σε όλους. για ένα δημόσιο και καθολικό σύστημα υγείας, το οποίο να αντιτίθεται την λογική, αποκλειστικά, ή κυρίως, επιχειρηματίστικη που βρίσκεται πίσω από την ιατρική, την έρευνα, τη φαρμακευτική βιομηχανία. Οι κερδοσκοπίες στο χρηματιστήριο, ο πόλεμος των εμβολίων κατά του Covid-19, οι ελάχιστα ελεγχόμενη κούρσα και η συσσώρευση πλούτου από τις πλούσιες Χώρες δεν είναι μόνο ηθικά απαίσια, αλλά και επιστημονικά ηττημένη.

Το στηθοσκόπιο, τα τσιμπιδάκια, η αιμοστατική λαβίδα και ο χαλύβδινος κύλινδρος για τη σύριγγα που χρησιμοποιούσε ο Bethune

Στην Ιταλία, το όνομα και η φιγούρα του Bethune είχαν καλή φήμη γύρω στο 1968, μεταξύ των κύκλων των φιλο-κινεζικών ομάδων (το ιταλικό μαρξιστικό-λενιστικό κόμμα, PMLI, στον ιστότοπό του υπάρχει μια κάρτα στο Bethune, όπου αναφέρεται η αφιέρωση του Μάο) [i]. και μέσα στην οργάνωση Φοιτητικό Κίνημα Movimento Studentesco του Milano, που στη δεκαετία του ’70 αφιέρωσε τα γραφεία του στις Lambrate.

Αυτή ήταν η έδρα που σύχναζαν ορισμένες πανεπιστημιακές κολεκτίβες, μεταξύ των οποίων εκείνη της Ιατρικής.

Και, μεταξύ εκείνων των φοιτητών, υπήρχε και ο Gino Strada.

[i] http://www.pmli.it/maomemoriabethune.htm 

Bιβλιογραφία και links

Εδώ μπορείτε να ξεφυλλίσετε το πλήρες κείμενο, σε PDF, του  The Scalpel The Sword , στα αγγλικά:

http://collections.ic.gc.ca/heirloom_series/volume4/58-63.htm

https://chineseposters.net/themes/bethune

https://web.archive.org/web/20060219172611/http://parkscanada.pch.gc.ca/lhn-nhs/on/bethune/natcul/natcul1_E.asp

https://tempiodelcielo.org/argomenti/2016-03-10-15-24-32/event/norman-bethune/NormanBethune#

https://www.ibs.it/scalpel-sword-story-of-doctor-libro-inglese-ted-allan-sydney-gordon/e/9781554884025

https://www.rebaldoria.com/4449-il-bisturi-e-la-spada-sidney-gordon-ted-allan.html

https://www.emergency.it/idee-che-fanno-bene/una-societa-piu-giusta-una-societa-piu-sana-strada-damilano/

https://contropiano.org/news/politica-news/2018/10/19/sanita-un-terreno-di-caccia-per-business-e-vaticano-quaranta-anni-dopo-la-riforma-sanitaria-0108634

Η σύνταξη – με αρκετή χορευτική διάθεση – της bottega

Benigno Moi

Benigno Moi

taggato con Benigno MoiBethuneBethune Memorial HouseCanadachirurgia di guerracomandante CarlosdesbandadaDottor Norman BethuneElena PoniatowskaEmergencyGino StradaGravenhurstguerra civile spagnolai medici scalziIl bisturi e la spadaIl crimine della strada Malaga-Almerialibretto rossoM.A.S.H.MaoMao DzedongMao Tse-tungMobile Army Surgical HospitalNational Health ServiceNorman Bethunepandemia Covid-19Pei Ciu EnQuinto Reggimentosanità pubblicaservizio sanitario pubblicoSidney GordontbcTed AllanThe crime on the road Malaga-AlmeriaThe scalpelthe swordTina Modottitrasfusione sanguetubercolosiVittorio Vidali

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s