φιλοσοφία

Βίλχεμ Ράιχ

Άκου, Ανθρωπάκο

Κλείνω με ορισμένα εκτενή αποσπάσματα από το «Άκου Ανθρωπάκο». Με την ελπίδα τα ανθρωπάκια να υποχωρήσουν… και να πάρουν τη θέση τους οι άνθρωποι.

«Εδώ και μερικές δεκαετίες έχεις αρχίσει και παίζεις καθοριστικό ρόλο σε αυτή τη γη. Το μέλλον της ανθρωπότητας βασίζεται στις σκέψεις σου και στις πράξεις σου. Αλλά οι δάσκαλοι και οι εξουσιαστές σου δεν σου αποκαλύπτουν ποτέ ποιος είσαι και πως σκέφτεσαι· κανείς δεν τολμά να εκστομίσει τη μόνη κριτική που θα σε καταστήσει ικανό να πάρεις τη μοίρα σου στα χέρια σου. Είσαι «ελεύθερος» μονάχα υπό μία έννοια: ελεύθερος από την αυτοκριτική που θα μπορούσε να σε βοηθήσει να γίνεις κύριος του εαυτού σου. (…)

Αφήνεις τους ισχυρούς να κατακτούν την εξουσία «στο όνομα και για λογαριασμό του Ανθρωπάκου». Εσύ ο ίδιος όμως παραμένεις σιωπηλός. Παραχωρείς στους ισχυρούς ή σε ανίκανους ανθρώπους με δόλιες προθέσεις το δικαίωμα να σε εκπροσωπούν. Είναι πολύ αργά όμως όταν συνειδητοποιείς ότι σε έχουν εξαπατήσει ξανά και ξανά. (…)

Βλέπω την απορία στο ταραγμένο σου βλέμμα. Ακούω την ερώτηση να βγαίνει από το θρασύ σου στόμα, Ανθρωπάκο. Φοβάσαι να αντικρίσεις τον εαυτό σου, φοβάσαι την κριτική, Ανθρωπάκο, όπως φοβάσαι και την εξουσία που σου υπόσχονται. Δεν θα ήξερες πώς να διαχειριστείς αυτή τη δύναμη. Δεν τολμάς καν να σκεφτείς ότι θα μπορούσες να νιώσεις τον εαυτό σου διαφορετικά: ελεύθερο, αντί για υποταγμένο· ανοιχτό, αντί για κρυψίνου· ελεύθερο να αγαπήσει πραγματικά, όχι σαν τον κλέφτη μες στη νύχτα. (…)

Διαφέρεις μόνο σε ένα σημείο από τον πραγματικά σπουδαίο άνθρωπο: Ο σπουδαίος άνθρωπος υπήρξε κι αυτός κάποτε ένας πολύ μικρός Ανθρωπάκος, ανέπτυξε όμως μια πολύ σημαντική ιδιότητα: Αναγνώρισε τη μικρότητα και τη στενότητα των σκέψεων και των πράξεών του (…) Με άλλα λόγια, ο μεγάλος άνθρωπος ξέρει πότε και με ποιον τρόπο είναι μικρός. Ο Ανθρωπάκος δεν γνωρίζει ότι είναι μικρός και φοβάται να το μάθει. Συγκαλύπτει τη μικρότητα και τη στενομυαλιά του με ψευδαισθήσεις ισχύος και μεγαλείου, την ισχύ και το μεγαλείο άλλων. Είναι περήφανος για τους μεγάλους στρατηγούς του, αλλά όχι για τον εαυτό του. Θαυμάζει τις σκέψεις των άλλων, αλλά όχι τις δικές του. Όσο λιγότερο καταλαβαίνει κάτι, τόσο περισσότερο το πιστεύει. (…)

Όσο πιο λίγα αντιλαμβάνεσαι, Ανθρωπάκο, τόσο πιο πρόθυμος είσαι να δείξεις σεβασμό. Γνωρίζεις τον Χίτλερ καλύτερα από το Νίτσε, τον Ναπολέοντα καλύτερα από τον Πεσταλότσι. Ένας βασιλιάς σημαίνει περισσότερα για σένα απ’ ότι ο Σίγκμουντ Φρόυντ. (…)

Σου λέω, Ανθρωπάκο: Έχεις χάσει την αίσθηση για ό,τι καλύτερο υπάρχει μέσα σου. Το κατέπνιξες και το εξολοθρεύεις όποτε το εντοπίζεις στους άλλους, στα παιδιά σου, στον άντρα σου, στη γυναίκα σου, στον πατέρα σου και στη μάνα σου. Είσαι μικρός και θες να παραμείνεις μικρός. (…) Ικετεύεις για ευτυχία στη ζωή, αλλά η ασφάλεια είναι πιο σημαντική για σένα, ακόμα και αν σου κοστίσει τη ραχοκοκαλιά σου ή τη ζωή σου (…)

“Σταματήστε τον κλέφτη! Είναι αλλοδαπός, είναι μετανάστης. Αλλά εγώ είμαι Γερμανός, Αμερικάνος, Δανός, Νορβηγός, (Έλληνας)!”. Σταμάτα πια, Ανθρωπάκο! Είσαι και θα παραμείνεις ο αιώνιος εκτοπισμένος και μετανάστης. Ήρθες στον κόσμο εντελώς κατά τύχη και θα τον εγκαταλείψεις απαρατήρητος. Φωνάζεις επειδή φοβάσαι. (…) Αισθάνεσαι λιγότερο την ασημαντότητά σου όταν αποκαλείς κάποιον «Εβραίο» αλαζονικά ή περιφρονητικά. (…)

Αυτός είσαι, Ανθρωπάκο. Είσαι καλός για να καταβροχθίζεις και να καταπίνεις, αλλά δεν μπορείς να δημιουργήσεις. Γι’ αυτό είσαι αυτό που είσαι, χαραμίζοντας τη ζωή σου σε κάποιο βαρετό γραφείο, ή σε κάποιο σχεδιαστήριο, ή στα δεσμά του γάμου, ή σαν δάσκαλος που μισεί τα παιδιά. Δεν έχεις καμία εξέλιξη και καμία δυνατότητα για καινούργιες σκέψεις, γιατί πάντα έπινες, πάντα κατάπινες αμάσητο ό,τι σου έφερνε κάποιος άλλος σερβιρισμένο στο πιάτο. (…) Είσαι απλά ένας φτωχός φουκαράς που δεν έχει δική του άποψη· και ποιος είσαι, στο κάτω κάτω, για να ασχοληθείς με την πολιτική; Ξέρω, τα έχω ακούσει πάρα πολλές φορές. Αλλά σε ρωτάω: γιατί δεν κάνεις το καθήκον σου όταν κάποιος σου λέει ότι είσαι υπεύθυνος για τη δουλειά σου, ή όταν σου λέει να μη δέρνεις τα παιδιά σου, ή να μην ακολουθείς τους δικτάτορες; Που είναι τότε το καθήκον σου, η αθώα υπακοή σου; Όχι, Ανθρωπάκο, δεν ακούς όταν μιλάει η αλήθεια, ακούς μόνο όταν γίνεται φασαρία. Και τότε φωνάζεις: “Ζήτω!” (…)

Κι όμως, Ανθρωπάκο. Είσαι ΣΠΟΥΔΑΙΟΣ όταν δεν είσαι μικρός.

Είσαι σπουδαίος όταν εξασκείς το επάγγελμά σου με φροντίδα, όταν χαίρεσαι ν’ ασχολείσαι με τη χαρακτική, το χτίσιμο, τη ζωγραφική, τη διακόσμηση και το ράψιμο, όταν απολαμβάνεις τον γαλανό ουρανό και τα ελάφια και τη δροσιά, τη μουσική και τον χορό, το μεγάλωμα των παιδιών σου και το όμορφο κορμί του άντρα σου ή της γυναίκας σου, όταν επισκέπτεσαι το πλανητάριο για να μάθεις να κατανοείς το σύμπαν, όταν πηγαίνεις στη βιβλιοθήκη για να διαβάσεις άλλων αντρών και γυναικών για τη ζωή. Είσαι σπουδαίος όταν κρατάς το εγγόνι σου στα γόνατά σου και του μιλάς για περασμένες εποχές, όταν ατενίζεις ένα αβέβαιο μέλλον με παιδική περιέργεια. Είσαι σπουδαία, ως μητέρα, όταν νανουρίζεις το νεογέννητό σου με δάκρυα στα μάτια και ελπίζεις με όλη σου την καρδιά ότι θα έχει ευτυχισμένο μέλλον, όταν κάθε ώρα στο πέρασμα των χρόνων οικοδομείς αυτό το μέλλον στην ψυχή του …

Η σπουδαιότητά σου, Ανθρωπάκο, είναι η μοναδική ελπίδα που έχει απομείνει.»

Μεταφράσεις: Tα απόσπασματα από το «Άκου Ανθρωπάκο» είναι σε μετάφραση Αυγούστου Κορτώ (εκδ. Μίνωας) 

Graffiti by Banksy

http://tofonikokouneli.blogspot.gr/2015/05/2.html

κι εγώ θυμάμαι:

ΜΙΛΤΟΣ ΠΑΣΧΑΛΙΔΗΣ – ΘΕΛΕΙ ΑΡΕΤΗ ΚΑΙ ΤΟΛΜΗ Η ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ

φιλοσοφία

Oscar Wilde – “Η ώρα της κρίσεως”

Oscar Wilde – “Η ώρα της κρίσεως”

oscar-wilde-1-facebook-cover-timeline-banner-for-fb

*Αφιερωμένο σε έναν έγκλειστο που όσες φορές αφέθηκα στις απομακρυσμένες μας συνομιλίες ένιωσα παράξενα ελεύθερος!  
-Άλφα Στερητικό

.

Και έπεσε σιωπή την Ώρα της Κρίσεως και ο Άνθρωπος γυμνός στάθηκε εμπρός στο Θεό…
Και ο Θεός άνοιξε το Βιβλίο της Ζωής του Ανθρώπου…

Και είπε ο Θεός στον Άνθρωπο…

“Η ζωή σου ήταν κακή, έδειξες σκληρότητα σ’εκείνους που χρειάστηκαν τη συνδρομή σου και σ’ εκείνους που χρειάστηκαν βοήθεια φέρθηκες με πικρία και σκληρότητα. Οι φτωχοί σου φώναξαν και δεν άκουσες έκλεισες τα αυτιά σου στη φωνή των βασανισμένων Μου. Καταχράστηκες την κληρονομιά των ορφανών και έστειλες τις αλεπούδες στον αμπελώνα του γείτονά σου. Πήρες τον άρτο των παιδιών και στα σκυλιά τον έδωσες για να τον φάνε, και τους λεπρούς Μου που ζούσαν ειρηνικά στους βάλτους και Με δόξαζαν, τους οδήγησες στις λεωφόρους και πάνω στη γη Μου από την οποία σε έπλασα έχυσες αίμα αθώων…”

Και ο άνθρωπος απάντησε…
“Αυτά τα έκανα…”

Και ο Θεός άνοιξε πάλι το Βιβλίο της Ζωής του Ανθρώπου…

Και είπε ο Θεός στον Άνθρωπο…

“Η ζωή σου ήταν κακή. Την ομορφιά που σου έδειξα έψαχνες να τη βρεις και το καλό που σου έκρυψα το προσπέρασες. Οι τοίχοι του δωματίου σου ήταν ζωγραφισμένοι με εικόνες κι από την αποτρόπαια κλίνη σου σηκωνόσουν με τον ήχο φλάουτου. Έχτισες επτά βωμούς για τα αμαρτήματα που υπέφερα και έφαγες από αυτό που δεν πρέπει να φαγωθεί, και η πορφύρα των ενδυμάτων σου ήταν κεντημένη με τα τρία αμαρτήματα της αισχύνης. Τα είδωλά σου δεν ήταν ούτε από ασήμι ούτε από χρυσό που διαρκούν μα από σάρκα που πεθαίνει. Μόλυνες τα μαλλιά τους με αρώματα και έβαζες στα χέρια τους ρόδια. Μόλυνες τα πόδια τους με ζαφορά και έστρωνες χαλιά για να πατούν. Μόλυνες τα μάτια τους με αντιμόνιο και με μύρρα άλειφες το σώμα τους. Υποκλινόσουν ως το πάτωμα μπροστά τους και στον ήλιο τοποθέτησες τους θρόνους των ειδώλων σου. Έδειξες στον ήλιο την αισχύνη σου και στη σελήνη την παραφροσύνη σου…”

Και ο άνθρωπος απάντησε…
“Και αυτό το έκανα…”

Και Τρίτη φορά άνοιξε ο Θεός το Βιβλίο της Ζωής του Ανθρώπου…

Και είπε ο Θεός στον Άνθρωπο…

“Κακή ήταν η ζωή σου. Με κακό ανταπέδωσες το καλό και με αδικία την καλοσύνη. Δάγκωσες τα χέρια που σε τάισαν και περιφρόνησες το στήθος που σε θήλασε. Αυτός που ερχόταν σε σένα με νερό έφευγε διψασμένος και τους ληστές μου που σε έκρυψαν τη νύχτα στις σκηνές τους τους πρόδωσες πριν ξημερώσει. Τον εχθρό σου που σε ευσπλαχνίστηκε τον παγίδεψες με ενέδρα και το φίλο που πορεύτηκε μαζί σου τον πούλησες και την Αγάπη την ανταπέδιδες με Πόθο…”

Και ο Άνθρωπος απάντησε και είπε…
“Και αυτά τα έκανα…”

Και ο Θεός έκλεισε το Βιβλίο της Ζωής του Ανθρώπου και είπε… “Θα σε στείλω σίγουρα στην Κόλαση…”

Και ο Άνθρωπος φώναξε… “Δε μπορείς…”

Και ο Θεός είπε στον Άνθρωπο… “Και για ποιο λόγο δεν μπορώ να σε στείλω στην Κόλαση…”

“Γιατί πάντα στην κόλαση έζησα” απάντησε ο Άνθρωπος…

Και έπεσε σιωπή την Ώρα της Κρίσεως…

Και ύστερα από λίγο μίλησε ο Θεός και είπε στον Άνθρωπο…
“Βλέπω πως δεν μπορώ να σε στείλω στην Κόλαση. Θα σε στείλω στον Παράδεισο…”

Και ο Άνθρωπος φώναξε… “Δε μπορείς…”

Και είπε ο Θεός στον Άνθρωπο… “Και για ποιο λόγο δε μπορώ να σε στείλω στον Παράδεισο;”

“Γιατί ποτέ, και με κανένα τρόπο δε μπόρεσα να τον φανταστώ”, απάντησε ο Άνθρωπος…

Και έπεσε σιωπή την Ώρα της Κρίσεως…

 

πηγή:

 

https://asteritiko.wordpress.com/2015/10/31/oscar-wilde-%CE%B7-%CF%8E%CF%81%CE%B1-%CF%84%CE%B7%CF%82-%CE%BA%CF%81%CE%AF%CF%83%CE%B5%CF%89%CF%82/

φιλοσοφία

Η αγάπη μόνη απάντηση στο πρόβλημα της ανθρώπινης ύπαρξης

Erich_Fromm_1975_schreibt

Με […] πιο γενικό τρόπο, ο ενεργητικός χαρακτήρας της αγάπης μπορεί να καθοριστεί αν πούμε ότι αγάπη πρωταρχικά σημαίνει δόσιμο και όχι απολαβή.

Τι σημαίνει όμως δόσιμο; Όσο κι αν φαίνεται απλή η απάντηση σ’ αυτό το ερώτημα, ωστόσο είναι γεμάτη από αμφισβητήσεις και περιπλοκές. Η πιο διαδομένη παρεξήγηση είναι εκείνη σύμφωνα με την οποία υποτίθεται ότι δόσιμο σημαίνει χάσιμο, παραχώρηση, να στερείσαι κάτι, να θυσιάζεις κάτι […]

Για το δημιουργικό χαρακτήρα, το δόσιμο έχει μια ολότελα διαφορετική σημασία. Το να δίνεις είναι η πιο υψηλή έκφραση του δυναμισμού. Στην ίδια την πράξη του δοσίματος νιώθω τη δύναμή μου, τον πλούτο, την ικανότητά μου. Αυτό το αίσθημα της πλουτισμένης ζωτικότητας και του δυναμισμού με γεμίζει χαρά. Νιώθω τον εαυτό μου να πλημμυρίζει, να χαρίζει, ολοζώντανος και γιαυτό χαρούμενος. Το να δίνω μου φέρνει μεγαλύτερη χαρά από το να παίρνω, όχι γιατί είναι αποστέρησή μου αλλά γιατί στην πράξη της προσφοράς εκφράζεται η ζωντάνια μου, η ίδια μου η ύπαρξη.

[…]

Ωστόσο η πιο σημαντική περιοχή της προσφοράς δε βρίσκεται στα υλικά πράγματα αλλά στον ιδιαίτερο ανθρώπινο κόσμο. Τι δίνει αλήθεια ένας άνθρωπος στον συνάνθρωπό του; Δίνει από τον εαυτό του, από το πιο πολύτιμο που έχει, δίνει από τη ζωή του. Αυτό δε σημαίνει αναγκαστικά ότι θυσιάζει τη ζωή του για τον άλλο, αλλά ότι του δίνει από κείνο που είναι ζωντανό μέσα του. Του δίνει από τη χαρά του, από το ενδιαφέρον, την κατανόηση, τη γνώση, το χιούμορ, τη θλίψη του – απ’ όλες τις εκφράσεις και εκδηλώσεις της ζωής που κρύβει μέσα του. Και καθώς δίνει μ’ αυτό τον τρόπο, εμπλουτίζει το συνάνθρωπο, δυναμώνει το αίσθημα της ζωντάνιας του με το να δυναμώνει τη δική του αίσθηση ύπαρξης. Δε δίνει με το σκοπό να πάρει. Η προσφορά είναι από μόνη της μια εξαίσια χαρά. Καθώς όμως δίνει δε μπορεί παρά να γεννήσει κάτι καινούργιο μέσα στον άλλο άνθρωπο και αυτό που γεννιέται αντανακλάται πάλι σ’ αυτόν. Όταν αληθινά δίνεις, δε μπορεί παρά να λάβεις εκείνο που σου ξαναδίνεται. Το να δίνεις, έχει σαν επακόλουθο να μεταβάλεις και τον άλλο άνθρωπο σε δότη, γιαυτό κι οι δυο τους μετέχουν στη χαρά αυτού του καινούργιου που δημιούργησαν. Στην πράξη της προσφοράς κάτι νέο γεννιέται και τα δύο πρόσωπα νιώθουν ευγνωμοσύνη για τη ζωή που γεννήθηκε και για τους δυο τους. Ιδιαίτερα σε σχέση με την αγάπη, αυτό σημαίνει: η αγάπη είναι μία δύναμη που δημιουργεί αγάπη. Η αδυναμία να δημιουργήσεις αγάπη, είναι ανικανότητα. Αυτή η σκέψη έχει εκφραστεί πολύ όμορφα από τον Μαρξ: «Ας πάρουμε», γράφει, «τον άνθρωπο σαν άνθρωπο και τη σχέση του με τον κόσμο σαν ανθρώπινη σχέση, και τότε δεν μπορείς ν’ ανταλλάξεις την αγάπη παρά μόνο με εμπιστοσύνη κλπ. Αν θέλεις να χαρείς την τέχνη, πρέπει να είσαι καλλιτεχνικά διαπαιδαγωγημένος. Αν θέλεις να έχεις επιρροή στους άλλους, πρέπει να είσαι ένα τέτοιο άτομο που πραγματικά να ασκεί μια διεγερτική και προαγωγική επίδραση στους άλλους. Κάθε σχέση σου με τους ανθρώπους και τη φύση πρέπει να είναι μια συγκεκριμένη έκφραση της πραγματικής ατομικής σου ζωής που αντιστοιχεί στο αντικείμενο της θέλησής σου. Αν αγαπάς χωρίς να προκαλείς αγάπη, δηλαδή αν η αγάπη δε φέρνει και στον άλλο την αγάπη, αν καθώς εκφράζεσαι στη ζωή σαν άνθρωπος που αγαπά δε γίνεσαι ταυτόχρονα και αγαπημένος, τότε η αγάπη σου είναι ανίκανη, είναι δυστυχία». Αλλά όχι μόνο: στην αγάπη το να δίνεις σημαίνει και να παίρνεις. Και ο δάσκαλος διδάσκεται από τους μαθητές του, ο ηθοποιός ενθαρρύνεται από το κοινό του, ο ψυχαναλυτής θεραπεύεται από τον ασθενή του – με τον όρο ότι δε μεταχειρίζονται ο ένας τον άλλο σαν αντικείμενα, αλλά συνδέονται ανάμεσά τους πηγαία και δημιουργικά.

Erich Fromm, Η Τέχνη της Αγάπης (εκδ. Μπουκουμάνη). Αποσπάσματα από το Κεφάλαιο 1, Η Θεωρία της Αγάπης: Η Αγάπη μόνη απάντηση στο πρόβλημα της ανθρώπινης ύπαρξης.

https://to23ogramma.wordpress.com/2015/10/25/%CE%B7-%CE%B1%CE%B3%CE%AC%CF%80%CE%B7-%CE%BC%CF%8C%CE%BD%CE%B7-%CE%B1%CF%80%CE%AC%CE%BD%CF%84%CE%B7%CF%83%CE%B7-%CF%83%CF%84%CE%BF-%CF%80%CF%81%CF%8C%CE%B2%CE%BB%CE%B7%CE%BC%CE%B1-%CF%84%CE%B7%CF%82/

φιλοσοφία

Της γης οι κολασμένοι I dannati della terra

on 20 Ιουλίου 2015.

του FRANTZ FANON

[Σήμερα, 20 ιουλίου 2015, ο Frantz Fanon θα γίνονταν 90 χρόνων. Τον θυμόμαστε με τα συμπεράσματα από τους »κολασμένους της γης»,   “I dannati della terra”, που αντηχούν με τρόπο προφητικό.]

Εμπρός, σύντροφοι, είναι καλύτερα να αποφασίσουμε αμέσως να αλλάξουμε πλευρά. Η μεγάλη νύχτα στην οποίαν βυθιστήκαμε, πρέπει να την ταρακουνήσουμε και να εξέλθουμε. Η καινούργια ημέρα που ήδη σηκώνετε πρέπει να μας βρει έτοιμους και αποφασισμένους, προετοιμασμένους και αποφασιστικούς.

Πρέπει ν’αφήσουμε μόνα τους τα όνειρα, να εγκαταλείψουμε τα παλιά πιστεύω και τις προηγούμενες φιλίες της ζωής μας. Μην χάνουμε καιρό σε αποστειρωμένες λιτανείες ή σε αηδιαστικούς μιμητισμούς. Ας αφήσουμε αυτή την Ευρώπη που δεν τελειώνει ποτέ να μιλά για τον άνθρωπο  κι ας τον κατακρεουργεί όπου τον συναντήσει, σε όλες τις γωνίες των δρόμων της, σε όλες τις γωνιές του κόσμου.

Είναι εδώ και αιώνες που η Ευρώπη έχει εγκαταλείψει την πρόοδο των ανθρώπων και τους έχει υποδουλώσει στα σχέδια και στην δοξασία της; αιώνες στους οποίους στο όνομα μιας υποτιθέμενης  «πνευματικής περιπέτειας» καταπνίγει σχεδόν την oλότητα της ανθρωπότητας. Κοιτάξτε την σήμερα να ταλαντεύεται ανάμεσα στην ατομική αποσύνθεση και την πνευματική αποσύνθεση.

Kαι όμως, στο σπίτι της, στο επίπεδο των επιτευγμάτων μπορούμε να πούμε πως τα κατάφερε παντού.

Η Ευρώπη ανέλαβε την κατεύθυνση του κόσμου με ζήλο, κυνισμό και βία. Και κοιτάξτε πόσο η σκιά των μνημείων της εξαπλώνεται και πολλαπλασιάζεται. Κάθε κίνημα της Ευρώπης έκανε να τιναχτούν στον αέρα τα όρια του χώρου και εκείνα της σκέψης. Η Ευρώπη αρνήθηκε κάθε ταπεινότητα, κάθε σεμνότητα, μα και κάθε φροντίδα, κάθε τρυφερότητα.

Εμφανίστηκε φειδωλή με τον άνθρωπο, μικροπρεπής είναι, σαρκοβόρα, δολοφονική με τον άνθρωπο.

Λοιπόν, αδέλφια, πως να μην αντιληφθούμε πως έχουμε πολλά άλλα να κάνουμε απ’ το ν’ ακολουθούμε την Ευρώπη.

Εκείνη της Ευρώπη που δεν σταμάτησε ποτές να μιλάει για τον άνθρωπο, να διακηρύσσει πως δεν ενδιαφέρονταν για τίποτα άλλο από τον άνθρωπο, εμείς σήμερα ξέρουμε με πόσες ταλαιπωρίες και δυστυχίες η ανθρωπότητα πλήρωσε κάθε μια από τις νίκες του πνεύματός της.

Λοιπόν, σύντροφοι, το ευρωπαϊκό παιχνίδι έχει οριστικά λήξει, πρέπει να βρούμε άλλο. Μπορούμε να κάνουμε τα πάντα, σήμερα, με την προϋπόθεση να μην μιμηθούμε την Ευρώπη, με την προϋπόθεση να μην έχουμε την έμμονη ιδέα από την επιθυμία να φτάσουμε, να αγγίξουμε την Ευρώπη.

Η Ευρώπη έχει αποκτήσει μιαν τέτοια ταχύτητα, τρελή και ακατάστατη, που σήμερα ξεφεύγει απ’ οποιονδήποτε οδηγό, απ’ οποιονδήποτε λόγο, αιτία, δίκιο, και προχωρά με ίλιγγο τρομακτικό προς αβύσσους απ’ όπου καλύτερα να απομακρυνθούμε όσο πιο ταχύτερα γίνεται.

Είναι επίσης αλήθεια, ωστόσο, πως μας χρειάζεται ένα μοντέλο, σχήματα και σχέδια, παραδείγματα. Για πολλούς από εμάς, το ευρωπαϊκό μοντέλο είναι το πιο συναρπαστικό. Τώρα, είδαμε στις προηγούμενες σελίδες σε ποιες ακυρώσεις μας μετέφερε αυτός ο μιμητισμός. Οι ευρωπαϊκές κατακτήσεις, η ευρωπαϊκή τεχνική, το ευρωπαϊκό στυλ, πρέπει να πάψουν να μας δελεάζουν και να μας αποδιοργανώνουν.

Όταν εγώ ψάχνω τον άνθρωπο στην ευρωπαϊκή τεχνική και το στυλ, βλέπω μια διαδοχή αρνήσεων του ανθρώπου, μια χιονοστιβάδα δολοφόνων.

Η ανθρώπινη κατάσταση, τα σχέδια του ανθρώπου, η συνεργασία ανάμεσα στους ανθρώπους που αυξάνουν την καθολικότητα του ανθρώπου, είναι νέα προβλήματα που που απαιτούν αληθινές εφευρέσεις.

Αποφασίζουμε να μην μιμούμαστε την Ευρώπη και απλώνουμε τους μύες μας και τα μυαλά μας σε μιαν νέα κατεύθυνση. Προσπαθούμε να ανακαλύψουμε τον ολοκληρωμένο άνθρωπο που η Ευρώπη στάθηκε ανίκανη να κάνει να θριαμβεύσει.

Δυο αιώνες πριν, μια πρώην αποικία ευρωπαϊκή τέθηκε επικεφαλής για να γεφυρώσει την καθυστέρηση με την Ευρώπη. Κατάφερε με αυτό τον τρόπο οι Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής να καταστούν ένα τέρας στο οποίο τα ζιζάνια, οι αρρώστιες και η απανθρωπιά της Ευρώπης έπιασαν διαστάσεις τρομακτικές.

Σύντροφοι, δεν έχουμε λοιπόν άλλο να κάνουμε απ’ το να δημιουργήσουμε μιαν τρίτη Ευρώπη? Η Δύση θέλησε να είναι μια περιπέτεια του Πνεύματος. Και στο όνομα του Πνεύματος, του ευρωπαϊκού πνεύματος όπως αντιλαμβάνεστε, είναι που η Ευρώπη δικαιολόγησε τα εγκλήματά της και νομιμοποίησε την δουλεία στην οποίαν κρατούσε τα τέσσερα πέμπτα της ανθρωπότητας.

Ναι, το ευρωπαϊκό πνεύμα είχε θεμέλια μοναδικά. Όλος ο ευρωπαϊκός στοχασμός πραγματοποιήθηκε σε τόπους όλο και πιο έρημους, όλο και πιο απόκρημνους. Πάρθηκε έτσι η συνήθεια να συναντιέται όλο και λιγότερο ο άνθρωπος.

Ένας διάλογος συνεχείς με τους εαυτούς τους, ένας ναρκισσισμός όλο και πιο άσεμνος δεν έπαψαν να προετοιμάζουν το κρεβάτι σε ένα ημι παραλήρημα στο οποίο η εγκεφαλική εργασία καθίσταται μια ταλαιπωρία, μια δυστυχία, όντες με τίποτα οι αλήθειες εκείνες του ανθρώπου που ζει, εργάζεται και χτίζεται, αλλά λόγια, διάφοροι συνδυασμοί λέξεων, οι εντάσεις γεννημένες από σημασίες που περιέχονται στις λέξεις.  Εντούτοις βρέθηκαν ευρωπαίοι για να καλέσουν τους ευρωπαίους εργαζόμενους να διασπάσουν αυτό τον ναρκισσισμό και να τα σπάσουν με αυτή την απο υλοποίηση.

Σε γενικές γραμμές, οι ευρωπαίοι εργαζόμενοι δεν απάντησαν σε εκείνες τις εκκλήσεις. Το γεγονός είναι πως οι εργαζόμενοι πίστεψαν, και αυτοί, ενδιαφέρθηκαν από την καταπληκτική περιπέτεια του ευρωπαϊκού Πνεύματος.

Όλα τα στοιχεία για μιαν λύση στα μεγάλα προβλήματα της ανθρωπότητας είναι, σε διαφορετικές στιγμές, υπαρκτά στην σκέψη της Ευρώπης. Όμως η δράση των ευρωπαίων ανθρώπων δεν πραγματοποίησε την αποστολή που τους αντιστοιχούσε και τους άξιζε και συνίστατο στο να σπρώξουν με βία επί εκείνων των στοιχείων, στο να μετατρέψουν το σύστημα, την τάξη, το είναι τους, να τα αλλάξουν, τελικά στο να φέρουν το πρόβλημα του ανθρώπου σε ένα επίπεδο ασύγκριτα ανώτερο.

Σήμερα, ήμαστε θεατές σε μια στάση της Ευρώπης. Να ξεφύγουμε, σύντροφοι, από εκείνο το ακίνητο κίνημα στο οποίο η διαλεκτική, σιγά σιγά, μετατράπηκε σε λογική της ισορροπίας. Να ξαναπάρουμε στα χέρια μας το ζήτημα του ανθρώπου. Να πάρουμε ξανά στα χέρια μας το ζήτημα της εγκεφαλικής πραγματικότητας, της εγκεφαλικής μάζας όλης της ανθρωπότητας της οποίας χρειάζεται να πολλαπλασιάσουμε τις διασυνδέσεις, να διαφοροποιήσουμε τα πρότυπα και να εξανθρωπίσουμε εκ νέου τα μηνύματα.

Πάμε, αδέλφια, έχουμε πραγματικά πολύ δουλειά για να παίζουμε με παιχνίδια οπισθοφυλακής. Η Ευρώπη έκανε εκείνο που έπρεπε να κάνει και σε τελική ανάλυση το έκανε καλά; να πάψουμε να την κατηγορούμε, να της πούμε όμως με αποφασιστικότητα πως δεν πρέπει πλέον να συνεχίζει να κάνει τόσο πολύ θόρυβο. Δεν έχουμε πλέον να την φοβόμαστε, ας πάψουμε λοιπόν να την ζηλεύουμε. Ο Τρίτος Κόσμος είναι σήμερα απέναντι στην Ευρώπη σαν μια κολοσσιαία μάζα της οποίας η πρόθεση πρέπει να είναι εκείνη του να προσπαθήσει να επιλύσει τα προβλήματα στα οποία αυτή η Ευρώπη δεν ήξερε να προκαλέσει λύσεις.

Μα λοιπόν, σημασία έχει να μην μιλάμε για απόδοση, να μην μιλάμε για εντατικοποίηση, να μην μιλάμε για ρυθμούς. Όχι, δεν πρόκειται για επιστροφή στην Φύση. Πρόκειται πολύ συγκεκριμένα να μην τραβάμε τους ανθρώπους προς κατευθύνσεις που τους ακρωτηριάζουν, να μην επιβάλλουμε στον εγκέφαλο ρυθμούς που σύντομα τον εμποδίζουν, τον χαλούν. Δεν υπάρχει ανάγκη, με πρόσχημα να γεφυρώσουμε το χάσμα, να κακοποιούμε τον άνθρωπο, να τον ξεσκίζουμε από τον εαυτό του, από τα εσώψυχά του, να τον τσακίζουμε, σκοτώνουμε.

Όχι, εμείς δεν θέλουμε να φτάσουμε, να προφτάσουμε κανέναν. Θέλουμε όμως πάντα να βαδίζουμε, νύχτα και ημέρα, με συντροφιά τον άνθρωπο, όλους τους ανθρώπους. Δεν πρέπει να τεντώσουμε το καραβάνι, καθώς, τότε,  κάθε σειρά μόλις που αντιλαμβάνεται εκείνη που της προηγείται και οι άνθρωποι δεν αναγνωρίζονται πλέον,  συναντιούνται όλο και λιγότερο, μιλούν όλο και λιγότερο μεταξύ τους.

Πρέπει, για τον Τρίτο Κόσμο, να αρχίσουμε ξανά μιαν ιστορία του ανθρώπου που  την ίδια στιγμή να λογαριάζει διατριβές  μερικές φορές καταπληκτικές που υποστήριξε η Ευρώπη, αλλά και τα εγκλήματα της Ευρώπης, εκ των οποίων το πιο αποτρόπαιο θα ήταν, μέσα στον άνθρωπο, η παθολογική βαθιά πληγή  των λειτουργιών του και ο θρυμματισμός της ενότητάς του; στο πλαίσιο μιας συλλογικότητας, η ρήξη, η καθίζηση, οι αιματηρές εντάσεις που τρέφονται ταξικά; τέλος, στην τεράστια σκάλα την ανθρωπότητας, τα ρατσιστικά μίση, η δουλεία, η εκμετάλλευση και κυρίως η αναίμακτη γενοκτονία  που γίνεται εξ αιτίας του ότι έχει αποκλείσει ενάμισυ δισεκατομμύριο ανθρώπους, βάζοντάς τους στην άκρη.

Οπότε, σύντροφοι, δεν θα πληρώσουμε φόρο στην Ευρώπη δημιουργώντας Κράτη, θεσμούς και κοινωνίες που να εμπνέονται από αυτήν. Η ανθρωπότητα περιμένει άλλο από εμάς και όχι αυτή την μιμητική καρικατούρα στο σύνολό της άσεμνη.

Εάν θέλουμε να μετατρέψουμε την Αφρική σε μιαν νέα Ευρώπη, της Αμερική σε μιαν νέα Ευρώπη, τότε ας εμπιστευτούμε στους ευρωπαίους τις τύχες των χωρών μας. Θα ξέρουν να κάνουν καλύτερα από τους πιο προικισμένους ανάμεσά μας.

Εάν όμως θέλουμε η ανθρωπότητα να προχωρήσει έστω ένα βήμα, εάν θέλουμε να την φέρουμε σε ένα διαφορετικό επίπεδο από εκείνο όπου η Ευρώπη την έχει εκδηλώσει, τότε χρειάζεται να εφεύρουμε, χρειάζεται να ανακαλύψουμε.

Εάν θέλουμε να απαντήσουμε σε αυτά που οι λαοί μας αναμένουν, χρειάζεται να ψάξουμε αλλού και όχι στην Ευρώπη.

Εξάλλου, εάν θέλουμε να δώσουμε απαντήσεις σε αυτά που οι ευρωπαίοι αναμένουν, δεν πρέπει να τους αποστέλλουμε μιαν εικόνα, ακόμα και ιδανική, της κοινωνίας τους ή της σκέψης τους για τα οποία αυτοί οι ίδιοι νιώθουν ενίοτε μιαν ατέλειωτη ναυτία.

Για την Ευρώπη, για εμάς τους ίδιους και για την ανθρωπότητα, σύντροφοι, χρειάζεται να ανανεωθούμε, να αναπτύξουμε μια νέα σκέψη, να προσπαθήσουμε να στήσουμε στα πόδια του έναν καινούργιο άνθρωπο.

http://www.commonware.org/index.php/cartografia/600-i-dannati-della-terra

filosofia · φιλοσοφία

Κανένα Έλεος Για Τους Ηττημένους

Σεπ 21, 2014

«Vae Victis» (Ουαί τοις ηττημένοις)
Ο αρχηγός των Γαλατών, Βρέννος, προς τους ηττημένους Ρωμαίους.

~

Ο Εδουάρδος, πρίγκιπας της Ουαλίας, κάποτε πολιόρκησε και άλωσε το Λιμουζέν, μια γαλλική πόλη. Τα παρακάλια και τα κλάματα των Γάλλων δεν μπορούσαν να τον κάνουν να τους ευσπλαχνιστεί. Ο στρατός λεηλατούσε και έσφαζε.

Ώσπου ο Εδουάρδος βρέθηκε μπροστά σε τρεις Γάλλους στρατιώτες που συνέχιζαν να πολεμούν, χωρίς ελπίδα να νικήσουν, αφού ήταν περικυκλωμένοι από αναρίθμητους αντιπάλους.

Ο Εδουάρδος εντυπωσιάστηκε τόσο με την αρετή αυτών των τριών αντρών που διέταξε να σταματήσουν οι σφαγές.

~~{}~~

Οι εξελικτικοί βιολόγοι συχνά αναφέρονται στα Four Fs, στις τέσσερις βασικές λειτουργίες του εγκεφάλου των ζώων: Fighting, Fleeing, Feeding και… Reproduction (αυτό είναι χιούμορ βιολόγων, όπου το fucking γίνεται reproduction, αλλά τα f είναι τέσσερα).

Όταν υπάρχει κάποια σύγκρουση τότε τα ζώα έχουν να επιλέξουν ανάμεσα στη φυγή (fleeing) και στην επίθεση (fighting).

Ίσως να έχετε παρατηρήσει και μόνοι σας, σε ντοκιμαντέρ ή με τα κατοικίδια σας, πως αναμετριούνται δύο ζώα, πως ζυγίζουν τις πιθανότητες, έστω και ασυνείδητα.

Όσο και τα δύο βρίσκονται στο fighting mode υπάρχει μάχη. Μόλις κάποιος αντιληφθεί (ή πιστέψει) ότι είναι πιο αδύναμος προτιμάει τη φυγή.

Εκείνη τη στιγμή είναι σχεδόν βέβαιο ότι ο νικητής θα κυνηγήσει τον ηττημένο.

~~{}~~

Θυμάμαι ένα πιτσιρίκι στην Νάξο, το οποίο μου έλεγε ότι του άρεσε να κυνηγάει τις γάτες με το ποδήλατο του.

«Γιατί το κάνεις;» τον είχα ρωτήσει.

«Γιατί οι γάτες τρέχουν να γλιτώσουν», μου είπε απαντήσει. «Οι σκύλοι δεν φεύγουν.»

~~{}~~

Ακόμα και οι άνθρωποι (οι οποίοι είναι ζώα, αν δεν το ξέρετε), είναι πιο πιθανό να επιτεθούν και να κυνηγήσουν κάποιον που προσπαθεί να φύγει, παρά κάποιον που αντιστέκεται.

Δεν είναι θέμα λογικής, είναι το ένστικτο των Four Fs που έχουμε γραμμένο στον εγκέφαλο μας.

Όμως τι συμβαίνει με κάποιον που εκλιπαρεί, με κάποιον (ηττημένο) που ζητάει έλεος;

Εκείνη τη στιγμή όλα εξαρτώνται από το ήθος του νικητή, τις διαθέσεις του και τους απώτερους σκοπούς του.

~~{}~~

Κάποια στιγμή ο Μέγας Αλέξανδρος, ο οποίος φημιζόταν για τη σπλαχνικότητα στους ηττημένους, μπήκε με μεγάλες δυσκολίες στη Γάζα, της οποίας διοικητής ήταν ο Βήλιος.

Εκείνος συνέχιζε να πολεμάει μόνος, καταματωμένος και με τα όπλα του κομματιασμένα, ανάμεσα σε αναρίθμητους Μακεδόνες που είχαν εντολή να τον πιάσουν ζωντανό.

Ο Αλέξανδρος, εξοργισμένος για τις απώλειες που είχε και για τα δύο φρέσκα τραύματα στο ίδιο του το κορμί, του είπε:
«Δεν θα πεθάνεις όπως το θέλησες, Βήλιε. Ετοιμάσου να υποστείς όλα τα μαρτύρια.»

Και παρότι εκείνος τα δέχτηκε όλα χωρίς καν να βογγήξει ο Αλέξανδρος διέταξε να τον δέσουν πίσω από ένα άρμα και να τον σύρουν ώσπου να διαμελιστεί.

~~{}~~

Όταν βρίσκεσαι αντιμέτωπος με έναν ισχυρότερο αντίπαλο πρέπει να διαλέξεις τακτική.

Όμως ούτε η φυγή ούτε η προσφυγή στο έλεος του εχθρού ούτε η πάλη, μπορεί να διασφαλίσει την επιβίωση σου με βεβαιότητα.

Δεν υπάρχουν κανόνες επιβίωσης στην ανθρώπινη κοινωνία, ακριβώς επειδή ηπολυπλοκότητα της εξαρτάται από τις εκάστοτε συνθήκες και συγκυρίες, σε συνδυασμό με το απρόβλεπτο της ανθρώπινης συμπεριφοράς.

Οι άνθρωποι δεν λειτουργούν μόνο με τα Four Fs. Αυτός που φημίζεται για τη σπλαχνικότητα του, μπορεί να γίνει ο πιο άσπλαχνος -και τούμπαλιν.

Όπως απέδειξαν οι μαθηματικοί της μη γραμμικής δυναμικής (οι θεωρητικοί του χάους): «Μικρές μεταβολές στις αρχικές συνθήκες προκαλούν μεγάλες αλλαγές στην επακόλουθη συμπεριφορά».
Αυτό ισχύει για κάθε χαοτικό σύστημα και ο ανθρώπινος εγκέφαλος είναι ένα πολύ καλό παράδειγμα χάους.

~~{}~~

Κατά την άποψη μου (η φτωχή άποψη ενός γελωτοποιού) οι άνθρωποι είναι πιο πιθανόν να φερθούν με σκληρότητα παρά με ευσπλαχνικότητα στον εχθρό τους.

Πόσο μάλλον οι ομάδες, οι οργανισμοί και τα κράτη, τα οποία είναι εξ” ορισμού απάνθρωπα, αφού μέσα σε αυτά χάνεις τα προσωπικά σου χαρακτηριστικά.

Ο Λε Μπον, στη «Ψυχολογία των Μαζών», έγραφε ότι μάζα μπορεί να είναι και 4 ή 5 άνθρωποι, οι οποίοι έχουν μεταβληθεί σε όχλο.

«Στη μάζα κυριαρχεί η ομοιομορφία, δεν υπάρχει ατομικότητα, υπευθυνότητα και ανεξαρτησία.»

Η ομάδα δολοφονεί την προσωπικότητα.

~~{}~~

Ας σκεφτούμε αυτό το μόρφωμα που ορίζεται ως ελληνικό κράτος.

Το ελληνικό κράτος από την πρώτη στιγμή της ίδρυσης του εκλιπαρούσε για έλεος.

Από τους Γάλλους και τους Ρώσους, από το Γερμανό βασιλιά, από τους Άγγλους, τους Σοβιετικούς και τους Αμερικάνους.

Ήταν, εξ” αρχής, ένα κράτος που επιβίωνε στηριζόμενο στις ξένες δυνάμεις.

Στον αιώνα μας είναι ένα κράτος που έχει πέσει ανάσκελα και -σαν σκύλος- ζητάει από τη Γερμανία-Αμερική-Κίνα να το λυπηθούν.

Έχει αποδεχτεί την ήττα του και η μόνη του ελπίδα είναι να φανούν σπλαχνικοί  οι τραπεζίτες και οι διεθνείς οργανισμοί.

Όμως πόσο ανόητο είναι να πιστεύεις ότι θα σε λυπηθεί το ΔΝΤ;

Την Αφρική κανείς δεν την λυπήθηκε κανείς. Είναι η πιο πλούσια ήπειρος με τους πιο φτωχούς αυτόχθονες.

~~{}~~

«Καμία πόλη», έγραφε ο Θουκυδίδης, «δεν μπορεί να είναι ελεύθερη όταν η ελευθερία της εξαρτάται από τους άλλους.»

Στον σύγχρονο κόσμο η «Agora», η παγκόσμια Αγορά, είναι ο απόλυτος κυρίαρχος, η μεγάλη Αυτοκρατορία.

Οι πολιτικοί είναι διαχειριστές, όχι κυβερνήτες.
Οι λαοί, οι άνθρωποι, είναι οι ηττημένοι.

Και η Αγορά δεν δείχνει κανένα έλεος για τους ηττημένους.

filosofia · φιλοσοφία

Μυθολογίες Των Αγορών Και Των Τεράτων

«Εγώ απαιτώ να ζήσω στα γεμάτα την αντίφαση της εποχής μου, που μπορεί έναν σαρκασμό να τον κάνει προϋπόθεση της αλήθειας»

Ρολάν Μπαρτ

~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~

Ο Ρολάν Μπαρτ (πολύ πριν απ” τον σταρ της σημειολογίας, τον Ουμπέρτο Έκο), είχε ασχοληθεί με τις Μυθολογίες της σύγχρονης εποχής.

«Σκοπός των μύθων είναι ν” ακινητοποιούν τον κόσμο», γράφει ο Γάλλος διανοητής.

Η ύψιστη μυθολογία της εποχής μας είναι εκείνη των Αγορών. Αυτή η Μυθολογία ταυτίζεται με το Τέλος της Ιστορίας.

Λέει ο μύθος:

«Δεν μπορεί να υπάρξει τίποτα άλλο απ” την Παντοκρατορία των Αγορών.

Η Παντοκρατορία των Αγορών είναι το μόνο που μπορεί να υπάρξει πλέον.»

~~

Το Τέλος της Ιστορίας συνοδεύεται πάντα από έναν άλλο μύθο: Την Κακή Φύση του Ανθρώπου.

Η βασική αντίρρηση για κάθε κίνηση που δεν αποδέχεται το Τέλος της Ιστορίας είναι ότι αυτά τα μοντέλα (τα ουτοπικά) θα μπορούσαν να εφαρμοστούν μόνο αν οι άνθρωποι ήταν τέλειοι.

«Όμως ο Άνθρωπος είναι διεφθαρμένος από τη φύση του», λένε οι Μυθολόγοι των Αγορών.

~~

Αυτή η Ψευδο-Φύση είναι πέρα για πέρα μια απαγόρευση στον άνθρωπο να εφευρίσκει τον εαυτό του.

Αυτή η Ψευδο-Φύση, που μέσα της μας εγκλωβίζουν με τη Μυθολογία τους, είναι μια Χρήση.

Αυτή τη Χρήση οι άνθρωποι μπορούν να την πάρουν στα χέρια τους και να τη μεταμορφώσουν, να της δώσουν νέο όνομα.

~~{}~~

Στη Μυθολογία των Αγορών οι νεοφιλελεύθεροι κανόνες παρουσιάζονται ως νόμοι. Σαν έκδηλοι νόμοι μιας φυσικής τάξης.

Τους νόμους δεν τους έχει δώσει ο θεός, μα ένα άλλο αδυσώπητο τέρας, η Φύση.

Ο άνθρωπος είναι ανήμπορος κι ανεύθυνος μέσα σ” αυτή τη Μυθολογία.

~~

Επιχειρήματα δεν έχουν. Ο Μύθος τους είναι αποπολιτικοποιημένος λόγος που, όπως η θρησκεία, βασίζεται στο αυταπόδεικτο των κανόνων και στη ταυτολογία.

«Είναι έτσι επειδή είναι έτσι.»

«Ο άνθρωπος είναι διεφθαρμένος, επειδή είναι διεφθαρμένος.»

~~

Η Μυθολογία των Αγορών δεν δίνει εξηγήσεις.

Είναι η Εξήγηση.

Η Μυθολογία των Αγορών δεν αφήνει να γίνουν ερωτήσεις.

Είναι η Απάντηση.

Όποιος την αμφισβητεί είναι ιερόσυλος ή φαύλος ή λαϊκιστής.

Η Μυθολογία των Αγορών είναι η Νέα Παγκόσμια Θρησκεία.

Οι ιερείς και οι ιέρειες της μιλούν αποφθεγματικά, χωρίς να διαλέγονται.

«There is no such thing as society», λέει η Μάγκυ.

~~{}~~

Η Μυθολογία των Αγορών επενδύει στο Αναλοίωτο, όπως κάποτε έκανε η θρησκεία, η βασιλεία, η φεουδαρχία.

«Τίποτα δεν αλλάζει. There is no alternative. Κάθε προσπάθεια του ανθρώπου ενάντια στις Αγορές είναι μάταιη, γιατί η Ιστορία έχει τελειώσει.»

~~{}~~

Η Μυθολογία της Εξέλιξης επενδύει στην αναπόφευκτη αλλαγή:

«Η Ιστορία εξελίσσεται διαρκώς, όχι αυτόματα, αλλά ως αποκύημα της ανθρώπινης δράσης και σκέψης.»

«Ο Άνθρωπος είναι η Ιστορία.»

Όμως κι αυτή είναι μια Μυθολογία.

~~{}~~

Η Συντήρηση ενάντια στην Εξέλιξη.

Πρόκειται για τη σύγκρουση δύο συστημάτων, δύο Μυθολογιών. Τελική λύση δεν μπορεί να υπάρξει, παρά μόνο αν αφανιστεί ο άνθρωπος.

Μόνη βεβαιότητα είναι ότι ο άνθρωπος θα εφευρίσκει Μυθολογίες. Γιατί μόνο έτσι μπορεί να κατανοήσει, να δικαιολογήσει, να εκλογικεύσει, να κοινωνικοποιηθεί.

~~

Ακόμα κι η άρνηση κάθε Μυθολογίας είναι μια νέα Μυθολογία.

Η άρνηση κάθε Σύμβασης είναι μια νέα Σύμβαση.

Ο Ρολάν Μπαρτ υποστηρίζει ότι μόνο η τέχνη μπορεί ν” ανατρέψει τις συμβάσεις, να καταρρίψει τις Μυθολογίες.

Και δεν μπορώ να καταλάβω αν ο στίχος του Έλιοτ καταρρίπτει ή ενισχύει τον ισχυρισμό του:

«Go, go, go, said the bird: human kind
Cannot bear very much reality».

Ίσως αυτός να είναι ο σαρκασμός που γίνεται προϋπόθεση της αλήθειας.

~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~

Αυτό το κείμενο γράφτηκε με τη συνδρομή του Ρολάν Μπαρτ, «Μυθολογίες –  Μάθημα», εκδόσεις ΡΑΠΠΑ, 1979, μτφ  Χατζηδήμου – Ράλλη

Ο στίχος του Έλιοτ πρόερχεται από τα Τέσσερα Κουαρτέτα, Burnt Norton, 1935