μεγαλείο χαρακτήρα!, grandezza carattere !

Πέπε Μουχίκα: O κορoνοϊός μας υπενθυμίζει ότι δεν είμαστε ιδιοκτήτες του κόσμου

Δε θα είναι ο ιός που θα αποφασίσει το τέλος του καπιταλισμού, ο άνθρωπος πρέπει να τον καταστρέψει, τονίζει ο πρώην πρόεδρος της Ουρουγουάης

 

O κορoνοϊός μας υπενθυμίζει ότι δεν είμαστε ιδιοκτήτες του κόσμου. Αυτό δήλωσε ο Πέπε Μουχίκα, πρώην πρόεδρος της Ουρουγουάης, σε διαδικτυακή συνέντευξη που έδωσε στον δημοσιογράφο Τζορντί Έβολε, για την παγκόσμια έκτακτη κατάσταση που αντιμετωπίζουμε στην υγεία.

“Ο κορονοϊός θα σταματήσει την καπιταλιστική παγκοσμιοποίηση;” ρώτησε ο δημοσιογράφος τον πρώην πρόεδρο της Ουρουγουάης, εκμεταλλευόμενος την ευκαιρία για μια πιο γενική συζήτηση σχετικά με την κατάσταση της κοινωνίας μας την εποχή του Covid-19.

“Όχι, δεν θα είναι ο ιός που θα αποφασίσει το τέλος του καπιταλισμού – απαντώντας στην ερώτηση – Αυτό θα πρέπει να προέλθει από την οργανωμένη βούληση των ανθρώπων, που ήταν εκείνοι που τον δημιούργησαν”, διευκρινίζοντας ότι “είναι ο άνθρωπος που πρέπει να τον καταστρέψει. Ο θεός της αγοράς είναι η φανατική θρησκεία της εποχής μας, κυβερνά τα πάντα”, δήλωσε ο Μουχίκα – «αλλά δεν νομίζω ότι ο κορανοϊός θα τον σταματήσει».

“Δεν ξέρω αν είναι μια αναστρέψιμη κατάσταση, αλλά πρέπει να αγωνιστούμε για να γίνει. Αυτός ο ιός μας φοβίζει και παίρνουμε μέτρα σε ορισμένο βαθμό ηρωικά. Όσον αφορά την αγορά και την παγκοσμιοποίηση, ορισμένα όρια και ορισμένες παράμετροι πρέπει να τηρούνται και να μην υπερβαίνονται”, πρόσθεσε ο πρώην πρόεδρος.

“Οι κυβερνήσεις του κόσμου υποτιμούν το ζήτημα, πίστευαν ότι ήταν μόνο ένα κινεζικό πρόβλημα και τώρα έχει γίνει πρόβλημα για όλους”.

Πιστεύετε ότι κάτι καλό θα μπορούσε να βγει από αυτή την πανδημία;

«Χάρη σε αυτή την παγκόσμια τρομοκρατία, θα μπορούσε να προκύψει λίγο περισσότερη γενναιοδωρία και λιγότερος εγωισμός. Αλλά αναρωτιέμαι γιατί οι ηλικιωμένοι εξακολουθούν να συσσωρεύουν άχρηστα χρήματα. Μιλώ για τους δισεκατομμυριούχους, τους ανθρώπους που γερνούν συγκεντρώνοντας πλούτο».

Ο Μουχίκα είναι πολύ επικριτικός απέναντι στον καπιταλισμό, ειδικά απέναντι στους πολυεκατομμυριούχους. “Δεν καταλαβαίνω τι ζητά περισσότερο μια χούφτα ηλικιωμένων που κάνουν σαν υστερικοί για περισσότερα χρήματα. Γιατί δεν σταματούν να δημιουργούν προβλήματα; Τι νόημα έχουν όλα αυτά αν, για παράδειγμα, τώρα με τον κορονοϊό προσβληθούν και πεθάνουν όπως οποιοσδήποτε άλλος άνθρωπος;”, λέει ο Μουχίκα, αναφερόμενος σε υπερήλικες μεγαλοεπιχειρηματίες και μεγαλοεπενδυτές.

“Δεν είμαστε σε πόλεμο, αυτή είναι μια πρόκληση που η βιολογία και η Γη θέτουν για να μας υπενθυμίσουν ότι δεν είμαστε οι απόλυτοι ιδιοκτήτες του κόσμου, ακόμα κι αν έτσι νομίζουμε. Αυτή η σοβαρή κρίση μπορεί να μας υπενθυμίσει ότι τα παγκόσμια προβλήματα είναι επίσης τα προβλήματά μας”.

Ο Μουχίκα είχε επίσης την ευκαιρία να κάνει μια έκκληση: “Πρέπει να καταπολεμήσουμε τον εγωισμό που φέρνουμε μέσα μας για να ξεπεράσουμε τον κορωνοϊό, πρέπει να ενωθούμε κοινωνικά». Δηλώνει εκνευρισμένος και απογοητευμένος με τους ηγέτες του κόσμου, οι οποίοι “έκαναν ελάχιστα ή τίποτα για να θέσουν τέρμα στην καταστροφή του περιβάλλοντος και των οικοσυστημάτων”.

“Αλλά μη γελιόμαστε, δεν πρόκειται για ένα οικολογικό πρόβλημα, αλλά για πολιτικό. Ο άνθρωπος δεν είχε ποτέ τόσο πολλούς πόρους, ικανότητες και κεφάλαιο για να σταματήσει αυτά τα φαινόμενα καταστροφής του πλανήτη. Οδεύουμε προς ένα “οικολογικό ολοκαύτωμα” και προετοιμάζουμε ένα γιγαντιαίο τηγάνι για να ψηθούμε”.

Στη συνέχεια απευθύνεται ενθαρρύνοντας όλους τους ανθρώπους που βιώνουν την καραντίνα και την απομόνωση λόγω του κορωνοϊού: “Η χειρότερη μοναξιά είναι αυτό που έχουμε μέσα μας. Είναι καιρός να διαλογιστούμε. Μιλήστε στον εαυτό σας και προσπαθήστε να φανταστείτε ένα παράθυρο στον ουρανό. Για καθέναν από εσάς που αισθάνεστε λυπημένοι και έχετε χάσει το θάρρος σας εξαιτίας όσων ζούμε, σας λέω: Εφ’ όσον έχετε λόγο να ζήσετε και να πολεμήσετε, δεν υπάρχει χρόνος για θλίψη”.

Ελεύθερη απόδοση από τα ιταλικά: Pressenza Athens.

 

https://www.koutipandoras.gr/article/pepe-moyhika-o-koronoios-mas-ypenthymizei-oti-den-eimaste-idioktites-toy-kosmoy

σύγχρονη σκέψη, pensiero di oggi

Η τρελή αυτοκτονική λατρεία του Μαμμωνά

Κρίση του Coronavirus

– Virus: Η επικείμενη κατάρρευση –
του Tomasz Konicz

Το παγκόσμιο καπιταλιστικό σύστημα εισέρχεται στη σοβαρότερη κρίση της ιστορίας του, οι συνέπειες της οποίας – εάν δεν ξεπεραστούν γρήγορα – θα μπορούσαν να επισκιάσουν μέχρι και εκείνες της δεκαετίας των χρόνων Τριάντα.
Ήρθε η ώρα για ένα πολύ μεγάλο «Εμείς» και πάλι. Τη στιγμή που ο ύστερος καπιταλισμός, που καταναλώνεται ήδη από τις εσωτερικές αντιφάσεις του, πλήττεται από την έκρηξη μιας άλλης κρίσης, τότε έρχεται η στιγμή των μεγάλων εκκλήσεων στην έννοια της κοινότητας-των κοινών, της συνοχής και της διαθεσιμότητας να θυσιαστούμε. Όλοι όσοι είναι κρατούμενοι μιας βαθιά διαιρεμένης κοινωνίας – από τον δισεκατομμυριούχο στον μισθωτό εργαζόμενο και τους άστεγους – ξαφνικά και εξίσου καλούνται να κάνουν θυσίες. Αλλά είναι ένα μεγάλο και ψεύτικο «όλοι μαζί», από τη στιγμή που αμέτρητα δισεκατομμύρια πρέπει να καούν για να διατηρήσουν ένα καταστρεπτικό και παράλογο σύστημα. Αυτή τη φορά όμως, η θυσία στον Mammona φαίνεται να απαιτεί κυριολεκτικά το αίμα. Αυτός είναι ο τρόπος με τον οποίο ο καπιταλισμός εκτίθεται ως η κοσμική θρησκεία που είχε περιγράψει ο Benjamin το 1921.

Αίμα για τον αιμοσταγή θεό

Τι θα λέγατε να θυσιάζαμε τη ζωή; Είναι για μια καλή αιτία, είναι για την οικονομία! Και τώρα είναι ακριβώς αυτό για το οποίο πραγματικά συζητούν. Όλοι πρέπει να κάνουν θυσίες. Ο Dan Patrick, ο αναπληρωτής κυβερνήτης του Τέξας ζήτησε πρόσφατα από τους πολίτες του να κάνουν όλοι θυσίες. Ανεξάρτητα από οτιδήποτε άλλο, η οικονομία πρέπει να συνεχίσει να λειτουργεί. Επομένως, παρά την πανδημία, οι μισθωτοί εργαζόμενοι θα πρέπει να πάνε στη δουλειά, και οι ηλικιωμένοι – οι οποίοι πεθαίνουν πολύ περισσότερο από τον μέσο όρο εξ αιτίας του κοροναϊού – θα πρέπει απλά να θυσιαστούν, έτσι ώστε τα εγγόνια τους να μπορούν να συνεχίσουν να εργάζονται, ήταν το αίτημα του αναπληρωτή κυβερνήτη. Αυτός ο ίδιος είναι έτοιμος να κατέβει στον αγωνιστικό χώρο για την οικονομία – διακήρυξε ο Patrick, 70 ετών. Ο ίδιος ο Trump έχει υποστηρίξει τα ίδια, με παρόμοιο τρόπο, μιας και πιστεύει ότι η χώρα του «δεν είναι φτιαγμένη γι αυτό», δεν είναι φτιαγμένη για να «παραμένει κλειστή». Την ίδια στιγμή, ο πρόεδρος σκέφτεται να «ξανανοίξει» τις Ηνωμένες Πολιτείες αμέσως μετά το Πάσχα.
Μα και στην Γερμανία γίνονται εκκλήσεις για να αποφευχθεί η καταστροφή της οικονομίας από μια περαστική πανδημία. Η χρηματοοικονομική εφημερίδα Handelsblatt, για παράδειγμα, δημοσίευσε πρόσφατα, με τη μορφή ενός άρθρου τα σκατολογήματα του επενδυτή Alexander Dibelius (McKinsey, Goldman Sachs), υποστηρίζοντας ότι οι τροχοί πρέπει να επιστρέψουν να γυρίζουν ξανά: «Καλύτερα ν’αρπάξουμε μια γρίπη, παρά μιαν οικονομία σε καταστροφή». Και ακριβώς σε φράσεις κυνικές όπως αυτή – που δεν τίθενται στο προσκήνιο της κοινής γνώμης μόνο σε περιόδους κρίσης – εμφανίζεται σε όλη την σαφήνεια του εκείνος που είναι ο ανορθολογισμός του καπιταλιστικού τρόπου παραγωγής, που απειλεί τον πολιτισμό. Το κεφάλαιο είναι ο αυτοσκοπός ενός απεριόριστου κινήματος αξιοποίησης – δημιουργίας αξίας, ένας αυτοσκοπός στον οποίο μπορούν να θυσιάζονται τα πάντα.
Παρόμοιες εκκλήσεις για θυσίες αίματος για το κεφάλαιο μας δείχνουν πόσο δραματική είναι η κατάσταση. Το σημερινό ξέσπασμα μιας κατάστασης κρίσης είναι πολύ ισχυρότερο από εκείνο της κρίσης του 2008/2009, και δίνει την εντύπωση ότι το σύστημα θα μπορούσε πραγματικά να καταρρεύσει, εάν αντιμετώπιζε μια παρατεταμένη πανδημία, λόγω των αυξανόμενων εσωτερικών αντιφάσεων-αντιθέσεων του, και αυτό παρά το γεγονός ότι η πολιτική καταφέρνει να κάνει τα πάντα «καλά», ξεκινώντας από μια καπιταλιστική προοπτική εσωτερική στην απλή διαχείριση της κρίσης. Ο κορωναϊός είναι μόνο η σκανδάλη που απειλεί να έρθει σε θέση να πυροδοτήσει ένα εντελώς ασταθές σύστημα.

Οικονομία σε ελεύθερη πτώση
Αυτή τη στιγμή, το μόνο ερώτημα είναι εάν οι επόμενες υφέσεις θα είναι χειρότερες από την τεράστια κρίση του 2009, όταν η παγκόσμια οικονομία είχε καταρρεύσει μετά την έκρηξη της φούσκας των ακινήτων στις Ηνωμένες Πολιτείες και την Ευρωπαϊκή Ένωση, τότε που είχαν καταφέρει να διατηρήσουν όρθιες τις οικονομίες μόνο χάρη στα γιγαντιαία προγράμματα οικονομικών ενέσεων-κινήτρων, και μέσα από μια τεράστια εκπόρευση χρήματος. Αυτή τη φορά, το κύριο σοκ προέρχεται από την ταχεία κατάρρευση της ζήτησης, από τις διακοπές της παραγωγής και από τις δυσλειτουργίες στις υπάρχουσες παγκόσμιες αλυσίδες διανομής, και όλα αυτά έχουν τη δυναμική να προκαλέσουν, στις χώρες του κέντρου του ύστερου καπιταλιστικού παγκόσμιου συστήματος, μια ιστορικά πρωτοφανή συρρίκνωση του Ακαθάριστου Εγχώριου Προϊόντος (ΑΕΠ-PIL). Πρόσφατα, ο Mory Obstfeld, πρώην επικεφαλής του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου, προέβη σε σύγκριση μεταξύ της τρέχουσας οικονομικής συρρίκνωσης και εκείνων που ήταν οι συνέπειες της Μεγάλης Ύφεσης της δεκαετίας του Τριάντα. Η σοβαρότητα της οικονομικής επιβράδυνσης κατέστησε, στην ίδια ταχύτητα ρεκόρ, τις αντίστοιχες προβλέψεις μια απώλεια χρόνου. Το δεύτερο τρίμηνο του 2020 θα μπορούσε να δει, τη χειρότερη κατάρρευση, στις Ηνωμένες Πολιτείες, από το 1947. σύμφωνα με την JPMorgan Chase & Co. υπάρχει κίνδυνος συρρίκνωσης κατά 14% σε σύγκριση με την παραγωγή που σημειώθηκε την ίδια περίοδο του προηγούμενου έτους, και ενώ η Bank of America προβλέπει τώρα μια πτώση κατά 12% για τους επόμενους τρεις μήνες, η Goldman Sachs αναμένει μάλιστα μια καταστροφική κατάρρευση του 24%. Ο πιο ξεκάθαρος συναγερμός είναι εκείνος που ξεκίνησε από τον πρόεδρο της Federal Reserve Bank of St. Louis, James Bullard, ο οποίος φοβάται, στο τέλος του δεύτερου τριμήνου, μείωση του ΑΕΠ μέχρι το 50%, σε σχέση με το πρώτο τρίμηνο του 2020. Αυτό θα έκανε να αυξηθεί το ποσοστό ανεργίας μέχρι το 30% και θα αντιστοιχούσε σε μια πτώση της οικονομικής παραγωγής κατά 25%. Για λόγους σύγκρισης: κατά τη διάρκεια της Μεγάλης Ύφεσης του 1929-33, η οποία έριξε μεγάλα τμήματα του πληθυσμού σε ακραία φτώχεια, το ΑΕΠ των Ηνωμένων Πολιτειών στο σύνολό του κατέρρευσε κατά 25%.
Τώρα, ο αποφασιστικός παράγοντας είναι ο χρόνος: όσο περισσότερος θα χρειαστεί για να καταπολεμηθεί η πανδημία, τόσο μεγαλύτερη θα είναι η διαδικασία παράλυσης της κεφαλαιακής εξέλιξης στην βιομηχανία παραγωγής εμπορευμάτων, και τόσο μεγαλύτερη θα είναι η πιθανότητα μίας επίμονης ύφεσης, η οποία θα καταστήσει ένα μεγάλο μέρος των μισθωτών εργαζομένων οικονομικά «περιττούς», προκαλώντας τους να βυθιστούν σε εκείνη η μιζέρια που θα απειλούσε την ύπαρξή τους. Εκτός αν ο ιός «ακολουθήσει ένα θαυμαστό μονοπάτι που θα τον οδηγήσει να εξαφανιστεί τους επόμενους μήνες», όπως δήλωσε ο καθηγητής του Harvard James Stock στα ΜΜΕ, αν όχι, θα είναι «σαν τη Μεγάλη Ύφεση». Στην Καλιφόρνια, έχουν ήδη παρατηρηθεί τα σημάδια αυτής της επικείμενης κοινωνικής καταστροφής: από τις 13 μαρτίου, δηλαδή μέσα σε μια εβδομάδα, περίπου ένα εκατομμύριο μισθωτοί έχουν προσχωρήσει στις λίστες ανέργων.
Οι παράλογες εκκλήσεις να επιστρέψουμε στην εργασία παρά την πανδημία και να θυσιαστούμε στο όνομα του Θεού χρήματος, για τις οποίες μιλήσαμε στην αρχή, υπαγορεύονται ακριβώς από αυτό το όραμα του φετιχιστικού εξαναγκασμού στην απεριόριστη ανάπτυξη του κεφαλαίου. Διαφορετικά, να απειλείται με κατάρρευση είναι μια καπιταλιστική κοινωνία που μπορεί να αναπαραχθεί κοινωνικά μόνο εάν οι διαδικασίες συσσώρευσης είναι επιτυχείς. Η παραγωγή εκείνης που είναι μια οικονομικά περιττή ανθρωπότητα – που απορρέει από τη συστημική κρίση του κεφαλαίου που αναπτύσσεται με φάσεις, και η οποία μέχρι στιγμής έχει φορτωθεί σε μεγάλο βαθμό, στο πλαίσιο του ανταγωνισμού κρίσης, στους μισθωτούς εργαζόμενους από την περιφέρεια – κατά συνέπεια, αν ο αγώνας κατά της πανδημίας θα πρέπει να διαρκέσει πολύ καιρό, τώρα θα έφτανε, με όλη τη δύναμή της, και στα κέντρα. «Εμείς», απλούστατα, στο πλαίσιο του καπιταλιστικού εξαναγκασμού, δεν μπορούμε να προσφέρουμε προστασία.
Και στην Ευρωπαϊκή Ένωση, έχει ξεκινήσει η βελτίωση των οικονομικών προοπτικών. Αρχικά, η Επιτροπή της ΕΕ είχε υποθέσει ότι το ΑΕΠ της ΕΕ θα είχε μειωθεί κατά 1%. Τώρα όμως και στις Βρυξέλλες σχεδιάζονται παραλληλισμοί με το 2009. Το 2020, η οικονομία της ΕΕ αναμένεται να συρρικνωθεί σε βαθμό παρόμοιο με εκείνον που σημειώθηκε μετά την έκρηξη της φούσκας ακινήτων κατά τη διάρκεια της τελευταίας έκρηξης της κρίσης, η οποία στη συνέχεια οδήγησε στην ατέρμονη κρίση του ευρώ: τότε, εκείνη την εποχή, η συρρίκνωση της οικονομικής παραγωγής ήταν 4,5% στην ευρωζώνη και 4,3% στην ΕΕ. Η παραπαίουσα ευρωπαϊκή συμμαχία κρατών, η οποία βρίσκεται ήδη σε κατάσταση διάβρωσης, δεν μπορεί παρά να δώσει νέα ώθηση στις εθνικιστικές φυγοκεντρικές δυνάμεις, ειδικά στον νομισματικό τομέα. Μία πραγματική ληστρική νοοτροπία έχει ήδη κάνει επιδρομές στην «Ευρωπαϊκή Ένωση», την στιγμή κατά την οποίαν οι προστατευτικές μάσκες που προορίζονται για την Ιταλία ξαφνικά «εξαφανίζονται» στη Γερμανία, ή απλά κατάσχονται από την Πολωνία και την Τσεχική Δημοκρατία, σε αυτήν που είναι μια Κρατική ληστεία. Το χειρότερο σενάριο για την Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας υποθέτει μια πτώση της οικονομικής παραγωγής κατά 20%, γεγονός που θα προκαλέσει αύξηση της ανεργίας κατά ένα εκατομμύριο μισθωτών. Η πρόβλεψη του διαβόητου Ινστιτούτου IFO, που εδρεύει στο Μόναχο, για το 2020, στην καλύτερη υπόθεση είναι η μεγάλη πτώση του ΑΕΠ που μπορεί να υπολογιστεί ποσοτικά στο 7,2% : «Το κόστος είναι πιθανό να υπερκεράσει οτιδήποτε είναι γνωστό για τις οικονομικές κρίσεις ή τις φυσικές καταστροφές στη Γερμανία τις τελευταίες δεκαετίες», προειδοποίησε ο επικεφαλής της IFO, Fuest. Ανάλογα με το σενάριο, η κρίση θα κοστίσει μεταξύ 255 και 729 δισ. ευρώ. Ομοίως, ο επικεφαλής της Bundesbank, Weidmann, δήλωσε ότι θα είναι αναπόφευκτο να παρασυρθούμε «προς μια ισχυρή ύφεση». Οι συνέπειες αυτών των οικονομικών καταρρεύσεων έχουν ήδη καταστεί αισθητές αρκετές φορές από τους εργαζομένους: η Volkswagen έχει τοποθετήσει περίπου 80 χιλιάδες εργαζόμενους σε μερική απασχόληση, λόγω της κατάρρευσης της ζήτησης και των προβλημάτων που παρουσιάστηκαν στην αλυσίδα διανομής. Οι πρώτες παγκόσμιες προβλέψεις, όπως αυτές του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου, έχουν και αυτές μια αρνητική οπτική για την οικονομική ανάπτυξη, και κάνουν έναν παραλληλισμό με την κατάρρευση του 2008. Ωστόσο, η παγκόσμια οικονομία εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από την Κίνα, όπου οι πρώτες αναφορές δείχνουν ότι η παραγωγή έχει ήδη ξεκινήσει να αυξάνεται. Αυτό θα μπορούσε να χρησιμεύσει για την άμβλυνση της παγκόσμιας κατάρρευσης, αλλά ο κινεζικός ρυθμιζόμενος καπιταλισμός, με την στάμπα της κρατικής ολιγαρχίας, δεν είναι σε θέση να διαδραματίσει τον ρόλο της παγκόσμιας οικονομικής ατμομηχανής, καθώς η Κίνα υποφέρει επίσης εκείνο που είναι το βάρος του τεράστιου βουνού χρέους της. Επιπλέον, η εξάρτηση της »Λαϊκής Δημοκρατίας» από τις εξαγωγικές αγορές εξακολουθεί να είναι πολύ ισχυρή, παρά τις μερικές επιτυχίες για μια ισχυρή ενίσχυση της εγχώριας ζήτησης.

Στην υποβαθμισμένη χώρα εκατομμυρίων φαντασιώσεων
Ενόψει της επικείμενης κατάρρευσης της οικονομικής παραγωγής στις κεντρικές χώρες του παγκόσμιου καπιταλιστικού συστήματος, καθόλου δεν προκαλεί έκπληξη το γεγονός ότι οι πολιτικοί διαπραγματεύονται ανοιχτά βουνά δισεκατομμυρίων. Αυτά θα πρέπει να εισρεύσουν στο σύστημα με τρελό ρυθμό, σαν να μην υπάρχει αύριο. Οι πολιτικές λειτουργικές ελίτ ανησυχούν πραγματικά στην προσπάθεια για την αποφυγή της κατάρρευσης. Και παραμένει απολύτως ανοικτή η πιθανότητα αυτές οι προσπάθειες να χρησιμεύσουν μόνο για να παρατείνουν την αγωνία του κεφαλαίου, δημιουργώντας νέες φούσκες, όπως συνέβη όταν ξέσπασαν οι φούσκες των ακινήτων το 2008/09. Το μέγεθος των μέτρων στήριξης είναι ιστορικά μοναδικό, ειδικά στις Ηνωμένες Πολιτείες. Κατά τη διάρκεια του Κογκρέσου, οι Δημοκρατικοί και οι Ρεπουμπλικάνοι συμφώνησαν για δέσμη κινήτρων 2 δισεκατομμυρίων δολαρίων, την Τετάρτη. Τα χρήματα που ρίχνονται από το ελικόπτερο, δηλαδή, για να πληρώσουν τους πολίτες ώστε να τονώσουν τη ζήτηση, έχουν γίνει πραγματικότητα στις Ηνωμένες Πολιτείες. Κάθε αμερικανός πολίτης με ετήσιο εισόδημα μικρότερο των $ 75.000 λαμβάνει δωρεά μετρητών 1.200 $, για κάθε παιδί αντιστοιχεί επιπλέον $ 500 το καθένα. Για τη δυσλειτουργική και ιδιωτική «βιομηχανία υγείας», θα υπάρχουν 100 δισεκατομμύρια, ενώ οι μικροί επιχειρηματίες θα είναι σε θέση να υπολογίσουν σε 350 δισεκατομμύρια, και η μεγάλη βιομηχανία, για να διατηρηθεί ζωντανή, θα πάρει 500 δισεκατομμύρια, άλλα 150 δισεκατομμύρια θα πάνε στις πόλεις και τους δήμους κ.λπ.
Στην Ευρωπαϊκή Ένωση και την Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας, όλα τα μέτρα λιτότητας που επιβάλλει η Schäuble & Co στον νομισματικό τομέα θα αρθούν, ενώ η ΕΚΤ ανακοίνωσε ένα γιγαντιαίο πρόγραμμα αγοράς τίτλων ύψους 750 δισεκατομμυρίων ευρώ, προκειμένου να πραγματοποιήσει, έμμεσα, μέσω της κεφαλαιαγοράς, εκείνη που είναι στην πραγματικότητα μια κρατική χρηματοδότηση, η οποία είχε απαγορευτεί στις παλαιές – και τις μελλοντικές – χώρες που βρίσκονται σε κρίση στη ζώνη του ευρώ. Ταυτόχρονα, η ΕΕ έχει καταστήσει τους φορολογικούς κανόνες των Κρατών μελών της ευρωζώνης ευέλικτους, προκειμένου να προωθήσει τις κρατικές επενδύσεις που χρηματοδοτούνται μέσω πιστώσεων, οι οποίες έγιναν δυνατές χάρη στην πλημμύρα χρήματος από την ΕΚΤ. Στην ΕΕ, αναστέλλονται τα φρένα στο χρέος της Schaubler, καθώς και στη FRΤ. Την ίδια στιγμή, ο υπουργός Οικονομίας, Peter Altmaier, δήλωσε ότι ήταν πρόθυμος να εξετάσει «μη συμβατικά μέτρα», όπως εκείνο των κουπονιών-voucher για την κατανάλωση, αφού ανακοίνωσε πρόσφατα την εθνικοποίηση των επιχειρήσεων για να τις προστατεύσει από ξένες εξαγορές. Λόγω ετών των πλεονασμάτων των εξαγωγών στο πλαίσιο της πολιτικής «Begger-thy-Neighbor» [«κατέστησε φτωχότερο τον γείτονα σου»], η ομοσπονδιακή Δημοκρατία στην πραγματικότητα βρίσκεται σε θέση να εφαρμόσει μαζικά προγράμματα οικονομικής τόνωσης τα οποία – σε σχέση με την οικονομική παραγωγή – μπορούν βεβαίως να συμβαδίσουν με την αμερικανική μεγαλομανία. Το Βερολίνο πρόκειται να κινητοποιήσει συνολικά περίπου 750 δισ. ευρώ για να αποσβέσει τον οικονομικό αντίκτυπο, συνοδευόμενα από νέα δάνεια για περίπου 156 δισ. Αυτό το πρόσθετο χρέος πρέπει να χρησιμοποιηθεί για τη χρηματοδότηση όλων των κοινωνικών μέτρων, των περαιτέρω χρηματοδοτικών ενέσεων για τις προβληματικές υποδομές, καθώς και για το κατεστραμμένο σύστημα υγείας, καθώς και για τις ενισχύσεις προς επιχειρήσεις και αυτοαπασχολούμενους. Περίπου 600 δισεκατομμύρια προορίζονται για την προστασία των μεγάλων γερμανικών εταιρειών και των βιομηχανιών εξαγωγής από την πτώχευση ή τις εχθρικές εξαγορές μέσω εθνικοποίησης ή κρατικών δανείων. Όλα αυτά τα δισεκατομμύρια γίνονται ασήμαντα σε σύγκριση με τα δισεκατομμύρια που οι κεντρικές τράπεζες πρέπει να παράσχουν προς τις συρρικνούμενες χρηματοπιστωτικές αγορές, για να αποφύγουν την κατάρρευση του παγκόσμιου χρηματοπιστωτικού συστήματος. Εδώ, η κύρια ανησυχία είναι να αποφευχθεί η έκρηξη της φούσκας ρευστότητας που προκλήθηκε από τα μέτρα που ελήφθησαν για την καταπολέμηση των συνεπειών της έκρηξης της φούσκας των ακίνητων το 2008/09. Είναι ακριβώς αυτές οι φούσκες των χρηματοπιστωτικών αγορών (φούσκα των Dot-com, φούσκα ακινήτων, τρέχουσα φούσκα ρευστότητας), οι οποίες άρχισαν να διογκώνονται από το δεύτερο μισό της δεκαετίας του ’90 και οι οποίες συνεχίζουν να επεκτείνονται, και δημιουργούν ένα βουνό από συνεχώς αυξανόμενο χρέος, το οποίο αντιπροσωπεύει σήμερα το 322% του παγκόσμιου οικονομικού προϊόντος, στο οποίο το υπερ-παραγωγικό παγκόσμιο πλαίσιο που εξαρτάται από τη ζήτηση που προκαλείται από τις πιστώσεις, τώρα απειλεί να καταρρεύσει.
Τα μέτρα της κρίσης που υποστηρίζονται από τα δισεκατομμύρια των κεντρικών τραπεζών χρησιμεύουν για να σώσουν αυτόν τον γιγαντιαίο πύργο χρέους από την κατάρρευση. Συμπεριλαμβανομένων των 750 δισεκατομμυρίων νέων αγορών ομολόγων από την ΕΚΤ, καθώς και των μέτρων για ένα σύνολο ύψους 1,5 δισεκατομμυρίων δολαρίων που ξόδεψε η Ομοσπονδιακή Τράπεζα των ΗΠΑ στην προσπάθεια αντιστροφής της κατάρρευσης των αμερικανικών χρηματιστηριακών αγορών. Σε τελευταία ανάλυση, πρόκειται για ένα ζήτημα νομισματικής εκπόρευσης, γνωστό ως «ποσοτική χαλάρωση», «quantitative easing», το οποίο πραγματοποιείται στο χρηματοπιστωτικό τομέα μέσω της αγοράς ομολόγων και »τίτλων» από πλευράς των κεντρικών τραπεζών, προκειμένου να διατηρηθεί το σύστημα «υγρό» ( εκείνο που προκύπτει είναι το πληθωριστικό αποτέλεσμα που οδηγεί στην άνοδο των τίτλων). Ωστόσο, δεν υπάρχουν πλέον επίσημα όρια στην Fed: Απαιτούνται επιθετικές ενέργειες, η ποσοτική χαλάρωση, il quantitative easing – δηλαδή η έκδοση χρημάτων – θα επιτευχθεί χωρίς κανένα όριο, δήλωσε η Fed στις 23 μαρτίου.
Το όριο είναι ο ουρανός, Il limite è il cielo, τουλάχιστον μέχρι το μεγάλο κύμα υποτίμησης που θα μπορούσε να ξεκινήσει ταυτόχρονα με την οικονομική κατάρρευση. Το πρόβλημα είναι ακριβώς ότι, αν η ύφεση συνεχίσει να διαρκεί, ένα μεγάλο μέρος αυτού του βουνό χρέους δεν θα μπορεί πλέον να τιμηθεί, πάνω απ’όλα στην περίπτωση των επιχειρηματικών δανείων. Το εύθραυστο σπίτι των χαρτιών που έχτισε ο ύστερος καπιταλισμός επάνω στις χρηματοπιστωτικές αγορές θα άρχιζε να καταρρέει, με καταστροφικές συνέπειες. Οι πρώτοι υπολογισμοί για αυτό το μοντέλο έλαβαν υπόψη το χρέος εταιρειών από οκτώ χώρες: την Κίνα, τις Ηνωμένες Πολιτείες, την Ιαπωνία, τη Μεγάλη Βρετανία, τη Γαλλία, την Ισπανία, την Ιταλία και τη Γερμανία. Σε περίπτωση που παρατηρηθεί ένα οικονομικό σοκ που να είναι μόνο το ήμισυ της παγκόσμιας χρηματοπιστωτικής κρίσης του 2008, το παθητικό που αντιστοιχεί στην αξία των 19 τρισεκατομμυρίων εκατομμυρίων αμερικανικών δολαρίων δεν θα καλύπτεται πλέον. Αυτό θα αντιπροσωπεύει το 40% του συνολικού εταιρικού χρέους των υπό συζήτηση χωρών. Ωστόσο, σε πολλές περιοχές η κρίση απειλεί να μοιάζει περισσότερο με την κατάρρευση του 2009. Επομένως, οι οικονομικές συρρικνώσεις, οι οποίες τώρα υποτίθεται ότι ελαχιστοποιούνται μέσω των δισεκατομμυρίων, απειλούν να αλληλεπιδρούν με τα οικονομικά σκουπίδια του φουσκωμένου παγκόσμιου χρηματοπιστωτικού συστήματος, προκαλώντας την υποτίμηση του στο πλαίσιο μιας μη αναστρέψιμης κατάρρευσης. Αυτός είναι ο πραγματικός κίνδυνος που ενυπάρχει στην τρέχουσα δυναμική της κρίσης: η κατάρρευση του βουνού του παγκόσμιου χρέους θα προκαλέσει μια πραγματική κατάρρευση. Η πολιτική κάστα έχει αναγνωρίσει όλο αυτό με σωστό τρόπο, και γι ‘αυτό ανοίγουν τώρα οι πύλες της Fed και της ΕΚΤ.
Το αρχαϊκό αίτημα για θυσίες για την ηρεμία των αγορών και πάλι, όπως αναφέρθηκε στην αρχή, είναι στην πραγματικότητα ο αληθινός πυρήνας εκείνου που είναι ο αντικειμενικός εξαναγκασμός του καπιταλισμού. Ο Trump έχει δίκιο. Εάν ο απαραίτητος έλεγχος της πανδημίας διατηρηθεί για μεγάλο χρονικό διάστημα, τα κέντρα του παγκόσμιου καπιταλιστικού συστήματος θα απειληθούν κυριολεκτικά από την κατάρρευση. Από την άποψη αυτή, η ανακοίνωση του Trump ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες θα επανέλθουν στην επιχειρησιακή κανονικότητα ήδη από το Πάσχα, σε συνδυασμό με το συμφωνηθέν «οικονομικό πακέτο κινήτρων», προκάλεσε το μεγαλύτερο άλμα στις τιμές των χρηματιστηριακών αγορών των ΗΠΑ που υπήρξε ποτέ από το 1933. Ο θεός του χρήματος Βάαλ δέχεται ευγενικά αυτές που ανακοινώθηκαν να είναι οι αναγγελθείσες ανθρώπινες θυσίες. Παρόλο που εκατοντάδες χιλιάδες άνθρωποι μπορούν να πεθάνουν άθλια, το κεφάλαιο πρέπει να επιστρέψει στην αξιοποίησή του μέσω της μισθωτής εργασίας. Η παράλογη φύση του καπιταλισμού, ως «τρελή αυτοκτονική αίρεση», (Robert Kurz) και ως αχαλίνωτη λατρεία θανάτου εκείνου που είναι ο τυφλός καταναγκασμός του για ανάπτυξη, γίνεται εμφανής σε αυτές τις στιγμές κρίσης. Αλλά και η ανάγκη να ξεπεραστεί, με έναν χειραφετικό τρόπο, αυτό το σύστημα που βυθίζεται στη μοναξιά και τη βαρβαρότητα, όπου οι απολογητές του γίνονται οι αρχιερείς αυτής της λατρείας θανάτου. Τελικά, η εξεύρεση νέων μορφών κοινωνικής αναπαραγωγής, πέρα από την ολοκληρωτική αξιοποίηση της αξίας, είναι μόνο μια καθαρή αναγκαιότητα επιβίωσης. Αυτή είναι η μόνη λογική πολιτική αναγκαιότητα που πρέπει τώρα να διατυπωθεί ως απάντηση στη καταστροφή που βρίσκεται σε εξέλιξη.

– Tomasz Konicz – Δημοσιεύτηκε Στο Lower Class Magazine στις 26/3/2020 –

πηγή: ensaios e textos libertários

https://francosenia.blogspot.com/

σύγχρονη σκέψη, pensiero di oggi

Δεν θέλουμε πλέον να είμαστε εμπόρευμα

Ο αγώνας ενάντια στην εμπορευματοποίηση κατά τη διάρκεια της κρίσης του Coronavirus

Σε αυτή την πρωτοφανή κρίση, όχι τόσο στα εγγενή χαρακτηριστικά της, όσο στην εκθετική κλίμακα και διαδεδομένη λόγω της παγκοσμιοποίησης, δημιουργείται μια κατάσταση δυσχέρειας-δυσφορίας-δυσαρέσκειας μαζικής κλίμακας. Κάποιος χαρακτήρισε αυτήν την εμπειρία ως παρόμοια με αυτή ενός πολέμου, κάποιος άλλος τη σύγκρινε με μια γενική απεργία, αλλά η ουσία είναι μια αναστολή των καπιταλιστικών σχέσεων παραγωγής και αναπαραγωγής «ως είθισται», «as usual».

Από την καραντίνα κλεισμένοι στα σπίτια μας (για εκείνους που είναι αρκετά τυχεροί ώστε να έχουν ένα σπίτι) ή την ώρα που πηγαίνουμε στους χώρους εργασίας που παραμένουν ανοικτοί, αναρωτιόμαστε αναπόφευκτα τι θα γίνει με το μέλλον μας, ποιος θα πληρώσει το κόστος αυτής της κρίσης, πόσο αφόρητο είναι ένα κοινωνικό σύστημα αυτού του είδους, πως θα είναι ο κόσμος όταν όλο αυτό θα έχει τελειώσει. Πρόκειται για ερωτήματα που σήμερα δεν αφορούν τα αγωνιστικά πλαίσια ή συγκεκριμένους αγώνες, τα κινήματα γνώμης, αλλά απορρέουν από την μαζική ανακάλυψη, ξαφνική αλλά προβλεπόμενη, όλων των ορίων, την απανθρωπιά και τον παραλογισμό της κοινωνίας που οργανώνεται σύμφωνα με τη νεοφιλελεύθερη υπαγόρευση.

Αυτή η μαζική εμπειρία δεν θα διαρκέσει για πάντα, αλλά θα αφήσει πίσω της πολλά σημαντικά ερωτήματα στα οποία η καπιταλιστική ιδεολογία σήμερα δεν μπορεί να δώσει πειστικές απαντήσεις.

Πολλά από αυτά που θα συμβούν εξαρτώνται από τις αντικειμενικές συνθήκες υπό τις οποίες θα αναπτυχθεί αυτή η κρίση στα διάφορα εδάφη – στις διάφορες περιοχές, σε μεγάλο βαθμό και από τις προηγούμενες συνθήκες, αλλά σε σημαντικό βαθμό σήμερα ανοίγει ένας δυνητικά τεράστιος πολιτικός χώρος αμφισβήτησης και η δράση των οργανωμένων υποκειμενικοτήτων, στην πραγματικότητα, θα μπορούσε να καθορίσει (τουλάχιστον εν μέρει) το αποτέλεσμα, την έκβαση αυτής της κρίσης.

Συγκεκριμένα, η εμπορευματοποίηση ολόκληρης της σφαίρας της κοινωνικής αναπαραγωγής εμφανίζεται και φωτίζεται μέσα στις συγκρούσεις που συμβαίνουν και τις αντικειμενικές αντιφάσεις που απογυμνώνονται από τον Covid19. Εμφανίζεται τόσο στην πιο τυπικά μαρξιστική μορφή του διαχωρισμού του εμπορεύματος μεταξύ της χρηστικής του αξίας και της αξίας της ανταλλαγής και, ως εκ τούτου, και σε αυτό που είναι χρήσιμο να παραχθεί για την κοινωνία και γι αυτό που αντιθέτως απλώς πηγαίνει να φουσκώσει το πλεόνασμα των αστών, τόσο στη σχέση μεταξύ του ανθρώπινου όντος με του εμπορεύματος, όσο και στην «συνολική εμπορευματοποίηση των κοινωνικών σχέσεων». Υπό αυτή την έννοια, η διαφορά ανάμεσα στη γενική υγεία της κοινωνίας και στην βιομηχανία της ιατρικοποίησης (συμπεριλαμβανομένης της εκκαθάρισης-της εκφόρτωσης του έργου περίθαλψης) εμφανίζεται με όλη της τη σκληρότητα και μιλά για εκείνο το καπιταλιστικό «σύνολο» στο οποίο ήμαστε πεταμένοι το οποίο είναι βασικά σε αντίθεση, σε σύγκρουση, σε ανταγωνισμό με την ίδια την ανθρώπινη ζωή. Και επομένως πολύ πέρα από τις ιδιωτικοποιήσεις, την αποκέντρωση, τη διαφθορά, πολύ πέρα από τη σύγκρουση μεταξύ δημόσιου και ιδιωτικού, σήμερα υπάρχει μια δυνατότητα, ίσως αδύναμη αλλά καινούρια τα τελευταία 40 χρόνια, μια χαραμάδα σε μια διαδρομή αγώνα κατά της εμπορευματοποίησης επάνω σε απρόβλεπτες κλίμακες. Είναι απαραίτητο να έχουμε υπόψη αυτό το σημείο, είτε αυτό ονομάζεται αποεμπορευματοποίηση, degrowth-αποανάπτυξη, ή με άλλον τρόπο. Να αγωνιστούμε μέσα και εναντίον του καπιταλιστικού μακρο-εργοστασίου με τις κοινωνικές σχέσεις του για να περιορίσουμε την εξουσία του και να αποκαταστήσουμε τη σημασία της αξίας χρήσης των αγαθών, της εργασίας, των υπηρεσιών, της ζωής ενάντια στην ανταλλακτική τους αξία.

Για να γίνει αυτό, θα χρειαστεί ίσως να ανακτήσουμε τη διχοτομία της σκέψης της Λούξεμπουργκ μεταξύ της μεταρρυθμιστικής και της επαναστατικής στιγμής, μεταξύ της καθημερινής εργασίας της οργάνωσης του αγώνα και του ορίζοντα μιας κοινωνίας ελεύθερης από το εμπόρευμα.

Σίγουρα, σε κάθε περίπτωση, αυτή είναι μια στιγμή που θα αφήσει εποχή-μια στιγμή που θα γράψει ιστορία, και όταν η ιστορία επιταχύνει με τέτοιο τρόπο, είναι πάντα ένας καλός κανόνας να προσπαθήσουμε να δώσουμε μια ώθηση, μια σπρωξιά.

 

https://www.infoaut.org/editoriale/non-vogliamo-piu-essere-una-merce

αυτονομία, autonomia

29 φεβρουαρίου 1979 : Για τη γραμμή της μάχης

Το 1979 ανοίγει με δύο ένοπλες ενέργειες που έχουν ισχυρό αντίκτυπο μέσα στο επαναστατικό Κίνημα. Στη Γένοβα στις 24 ιανουαρίου, σκοτώνεται από τις Κόκκινες Ταξιαρχίες ο Guido Rossa, εκπρόσωπος της Cgil, μέλος της ομάδας περιφρούρησης του PCI-ΚΚΙ, ο οποίος επιτελούσε μια συγκεκριμένη δουλειά διείσδυσης και κατασκοπίας στο εργοστάσιο, που τον οδήγησε να είναι «μοναδικός μάρτυρας» στη δίκη ενάντια στον εργάτη της italsider Francesco Berardi, ο οποίος μοίραζε φυλλάδια προπαγάνδας για τις Βr. Στο Μιλάνο, στις 29 η Prima Linea σκοτώνει τον δικαστή Emilio Alessandrini ο οποίος την διερευνά.

29 febbraio 1979 : Sulla linea di combattimento

Οι Collettivi Politici Veneti παίρνουν το λόγο μιλώντας στο τεύχος 7 της «Αυτονομίας-Autonomia» με το editorial «Σχετικά με τη γραμμή μάχης». Στο έγγραφο επισημαίνεται το πως οι Cpv εννοούν τη σχέση μεταξύ της ένοπλης υποκειμενικής πρωτοβουλίας και της αντιεξουσίας. Υπάρχει μια ακριβής κριτική στην παρανομία και τον υποκειμενισμό των μαχητών. Ας ακούσουμε:

»Λέμε πως το να παίρνουμε θέση και να την αποσαφηνίζουμε σε ορισμένες χρονικές στιγμές είναι κατάλληλο και χρήσιμο.

Λοιπόν, αυτή είναι μια από τις συγκεκριμένες στιγμές. Το ζήτημα που μας απασχολεί, περιορίζεται στους χώρους και τα όρια μιας εφημερίδας, είναι η εξέλιξη και οι αντιφάσεις του κομμουνιστικού ένοπλου αγώνα στη χώρα μας. Η ευκαιρία μας δίνεται από τα γεγονότα της Γένοβα και του Μιλάνο, ή μάλλον από τoν θάνατο ενός «ειδικευμένου» εργαζόμενου του PCI και ενός «δίκαιου» διαχειριστή της καπιταλιστικής δικαιοσύνης, δηλαδή εξ αιτίας δύο επιχειρήσεων μάχης ενάντια σε εκφραστές του εργατικού ρεβιζιονισμού των ημερών μας.
Σε εμάς αυτές οι δύο ενέργειες δεν αρέσουν. Όχι τόσο για το τέλος των δύο εργαζομένων της κοινωνικής μηχανής αντιπρολεταριακού ελέγχου, όσο, ακριβώς, για το μέγεθος, την κατάσταση της υγείας αυτής της μηχανής και τις διαρθρώσεις της μέσα στην κοινωνία των πολιτών. Επομένως, μας ενδιαφέρει να αρχίσουμε να σκεφτόμαστε τις πολιτικές θέσεις των συντρόφων του «μαχόμενου κόμματος».

ΠΡΩΤΟ ΣΗΜΕΙΟ – Αν για εμάς, όπως και για αυτούς τους συντρόφους, το βασικό στοιχείο για την κατάρρευση του οπορτουνισμού και για την έξοδο από τις ρεβιζιονιστικές πολιτικές γραμμές, οι οποίες εδώ και δεκαετίες, για την ακρίβεια από πάντα, είναι παρούσες και κυρίαρχες μέσα στο εργατικό κίνημα, όπως και για μια πιθανή υπόθεση επαναστατικής εργατικής εξουσίας, αυτό το στοιχείο έγκειται στην επιλογή του πεδίου του ένοπλου αγώνα. άλλο τόσο, έπεται λόγω αυτής της θεωρητικής και πρακτικής μη αναστρέψιμης για εμάς γνώσης το πρόβλημα του πώς θα καταφέρουμε να οργανώσουμε τον ένοπλο αγώνα μέσα σε μια ιστορική προοπτική απελευθέρωσης από την καπιταλιστική εκμετάλλευση.
Πράγματι, αν ο ταξικός εχθρός αποκομίζει την εξουσία του, την κοινωνική δικτατορία του ασκώντας την διοίκηση- την εξουσία επί της εργασίας, αυτή η εντολή, αυτή η διοίκηση-εξουσία δεν τροφοδοτείται μόνο από στρατιωτική δύναμη, αλλά και από μια κοινωνική και μαζική ποιότητα αυτής της δύναμης.
Η τεράστια τερατουργικότητα του γραφειοκρατικού-στρατιωτικού μηχανισμού του Πολυεθνικού Καπιταλιστικού Κράτους συνοδεύεται από την πολυπλοκότητα των ταξικών σχέσεων, μεταξύ των τάξεων, σε μια χώρα με καθυστερημένο καπιταλισμό, με την επέκταση, διαρθρωμένη και ριζωμένη ανάμεσα στα προλεταριακά στρώματα, της παρουσίας του ρεβιζιονισμού με λειτουργίες ελέγχου της προλεταριακής συναίνεσης στην κυριαρχία της αστικής νομιμότητας.
Ο αναθεωρητισμός-ρεβιζιονισμός ο οποίος, αν και αρνητικό προϊόν των ταξικών αγώνων, είναι ακόμα εσωτερικός στην τάξη.
Ο ένοπλος αγώνας, λοιπόν, αποκτά χαρακτηριστικά καθολικότητας μόνο εάν εισάγεται μέσα σε ένα πολιτικό και οργανωτικό μονοπάτι που συνδέεται με μια στρατηγική και μια τακτική φάσης εμφυτευμένες στην επίλυση όλων των πτυχών που εκφράστηκαν παραπάνω.
Πιστεύουμε, όντως, μαζί με τον Λένιν, ότι «το κόμμα του προλεταριάτου δεν μπορεί ποτέ να θεωρήσει τον παρτιζάνικο πόλεμο ως το μοναδικό και ούτε ακόμη το κύριο μέσο αγώνα» και «ότι αυτό το μέσο πρέπει να υπαχθεί σε άλλα» και ότι «χωρίς αυτή την τελευταία προϋπόθεση, όλα, απολύτως όλα τα μέσα αγώνα στην αστική κοινωνία … παραμορφώνονται, εκπορνεύονται“.

ΔΕΥΤΕΡΟ ΣΗΜΕΙΟ – Η ήττα της «μπερλινγκουερικής κλίκας» δεν θα μπορούσε παρά να αποτελέσει, κατά την άποψή μας, για να είναι μια προλεταριακή νίκη, την ιδεολογικο-πολιτικο-ανθρώπινη και οργανωτική κρίση του ιστορικού εργατικού κινήματος, δηλαδή, μιας επιθυμητής διάρρηξης του.
Ο αναθεωρητισμός στη δομή του, στο στήσιμο του, γεννήθηκε και μεγάλωσε σε θέση υποταγμένη στον «καπιταλιστικό κόσμο». Επομένως, να τον αλλάξουμε σημαίνει να τον διαρρήξουμε.
Να τον σπάσουμε σίγουρα όχι πηδώντας, άνευ διαμεσολαβήσεων στην πολεμική γραμμή, από ένα επίπεδο ιδεολογικής κριτικής σε ένα επίπεδο συνοπτικής δικαιοσύνης.
Αν και γουρούνια, πληροφοριοδότες, ρουφιάνοι του αφεντικού και κουράδες συμβιβασμένοι με το καπιταλιστικό καθεστώς, οι ρεβιζιονιστές εξακολουθούν να παρουσιάζουν κοινωνικά, μαζικά χαρακτηριστικά, να διαχειρίζονται πλειοψηφικά στρώματα του προλεταριάτου και επομένως, αμέσως και σε αυτό το στάδιο, να προκαλούν σύγχυση, αμηχανία, παραμόρφωση, αντι-κομμουνιστική υστερία και πάνω απ’όλα μια επικίνδυνη αντιστροφή μέσα στην τάξη της δίκαιης αντιπαράθεσης των εργατών και των προλετάριων με τις προτάσεις και τις υποθέσεις του κομμουνιστικού σχεδίου μάχης και απελευθέρωσης κατά και από την καπιταλιστική εκμετάλλευση.
Σε ένα πρόγραμμα οργάνωσης, ταυτοποίησης, αποκάλυψης-ξεμασκαρέματος και κατάλληλης αγωνιστικής απάντησης των συμβιβασμένων ρεβιζιονιστών, είναι απαραίτητο παράλληλα να ασκείται με προτεραιότητα η πολιτική, πρακτική και δημόσια κριτική της πολιτικής τους στο επίπεδο των πραγματικών ταξικών αντιφάσεων, επάνω στην πραγματική ισορροπία δυνάμεων σε αυτή τη φάση μεταξύ του προλεταριάτου και του καπιταλισμού, στα εργοστάσια, όπως στους τομείς της κοινωνικής παραγωγής όπως και στην επικράτεια, στις γειτονιές, στην κοινωνία.
Αναγκάζοντας τον ρεβιζιονισμό να αντιπαρατεθεί στο επίπεδο που η μάχη, ο αγώνας σου θέλει να ασκήσει:

ΤΡΙΤΟ ΣΗΜΕΙΟ – Για να μπορέσουμε να κάνουμε όλα αυτά, υπάρχει ανάγκη για μια γενιά επαναστατών των οποίων τα χαρακτηριστικά δεν μπορούν να εντοπιστούν απλά στην «παράνομη διάσταση».
Δηλαδή, σε μια προσέγγιση στράτευσης που να είναι χρήσιμη για την ανάπτυξη καλά καθορισμένων καθηκόντων μιας ώριμης κομμουνιστικής οργάνωσης, η οποία όμως ακόμη πρέπει να κατακτηθεί, αλλά ανεπαρκής και αποκλίνουσα αν δεν βυθιστεί σε μια πολύ ευρύτερη οργανωτική διάρθρωση. Δεν συμφωνούμε πλέον όταν μια πιθανή ποιότητα της οργάνωσης έρχεται να αναλάβει, όπως υπενθύμισε ο Λένιν νωρίτερα, έναν χαρακτήρα καθολικότητας σε λύσεις στα ερωτήματα και τις οργανωτικές ανάγκες.
Να διαλεχτούμε μέσα στο κομμουνιστικό κίνημα τις αντιφάσεις μεταξύ παράνομης και μη παράνομης στράτευσης υπήρξε χρήσιμο τα τελευταία χρόνια. Μέσα σε ένα εξαιρετικό εργαστήριο που είναι η αληθινή πραγματικότητα και η συνεχής κίνηση των πραγμάτων, όλες οι ενέργειες, οι υποθέσεις, οι εμπειρίες των κομμουνιστών έχουν αναπτυχθεί μαζί με τα όριά τους κατά τη διάρκεια μιας μακράς φάσης μέσα στην οποία δεν ήταν δεδομένες οι συνθήκες για να επιστρέψουν όλοι σε μια πειθαρχία και ομοιογένεια ενιαίας πορείας οργάνωσης και προγράμματος. Όλοι εμείς μπορούμε να ισχυριστούμε ότι ο ένοπλος αγώνας στη χώρα μας, με τις διάφορες μορφές που έχουν αναληφθεί και με τους διαφορετικούς τρόπους μάχης που υιοθετήθηκαν, είναι ένα αντικειμενικό και υποκειμενικό αποτέλεσμα ετών και χρόνων αγώνων των εργατών και εξαιρετικής αντίστασης στο καπιταλιστικό σχέδιο αναδιάρθρωσης των σχέσεων παραγωγής και αναπαραγωγής μεταξύ των τάξεων.
Καλώς, σήμερα, το να αναγνωρίζουμε όλα αυτά δεν είναι πλέον αρκετό.
Το κομμουνιστικό υποκείμενο πρέπει να είναι πειθαρχημένο μέσα σε ένα κεντρικό σχέδιο οργάνωσης ικανό να «το οπλίζει» για να αποδιοργανώσει ολόκληρο το οπλοστάσιο ελέγχου διοίκησης εξουσίας του καπιταλιστικού κράτους. Το κίνημα πρέπει να εμπλουτιστεί με την πολυπλοκότητα των προβλημάτων, είναι απαραίτητο να εργαστούμε έτσι ώστε να μπορέσει να ενισχυθεί και να μπορέσει να υποστηρίξει και να δεχθεί την καπιταλιστική πρόκληση σε όλα τα εδάφη όπου συσχετίζονται οι ταξικές συγκρούσεις. Με άλλα λόγια δεν ενδιαφερόμαστε να οικοδομήσουμε ένα πλαίσιο μάχης μόνο στη συνεχή επαλήθευση των δυνατοτήτων να σακατέψουμε και να εκτελέσουμε έναν ταξικό εχθρό, αν δεν δουλέψουμε ή αν εργαστούμε ενάντια σε μια διαφορετική συνολική ποιότητα του συλλογικού κομμουνιστικού υποκειμένου, της διαφορετικότητας, εάν επιτρέπετε, από την συνολική ποιότητα του μεταρρυθμιστικού-ρεφορμιστικού υποκειμένου.
Ως εκ τούτου, μια γραμμή μάχης στο πλαίσιο της πρακτικής του προλεταριακού προγράμματος σε εδαφικό επίπεδο, μέσα στην εμπειρία μαζικής παρανομίας και ανάπτυξης του οργανωμένου κομμουνιστικού κινήματος. Κινήματος ως υποκειμενικό δίκτυο μιας προλεταριακής εξουσίας που αναπτύσσεται επάνω στη χρήση της δύναμης, σταδιακά ανάλογης με τα πιθανά άλματα και τον εξαναγκασμό της και μέσα σε ολόκληρη την προλεταριακή υποκειμενικότητα. Συνεπώς μια διαρθρωμένη και σύνθετη πρακτική του ένοπλου αγώνα. Δεν μπορούμε, σύντροφοι, δεν μπορούμε να γκετοποιήσουμε, πάνω απ’όλα, τις μελλοντικές προλεταριακές δυνατότητες μόνο σε έναν από τους τρόπους διεξαγωγής του αγώνα, της μάχης.
Το στυλ εργασίας των κομμουνιστών πρέπει να είναι από εδώ και στο εξής, όσον αφορά τα θεμελιώδη κριτήρια και τους θεμελιώδεις νόμους του χτισίματος του επαναστατικού κόμματος, ένα εσωτερικό ερώτημα-ζήτημα για τους κομμουνιστές και το έργο τους. Επιβάλλεται-απαιτείται η εγκατάλειψη, σε σύντομο χρονικό διάστημα, όλων εκείνων των θέσεων που μπλοκάρουν και / ή εμποδίζουν μια διαδικασία ενοποίησης όλων των προλεταριακών πρωτοποριών στην χώρα μας.
Αν ορισμένοι σύντροφοι συνεχίσουν, δυστυχώς, να σπρώχνουν τον επιταχυντή για μια δραστική ευθυγράμμιση θέσεων, μεταξύ των συνιστωσών του κομμουνιστικού κινήματος, επάνω στους διαφορετικούς τρόπους μάχης, σε μια παραπλανητική και όλο και πιο πλαστή και τεχνητή αντίθεση-αντιπαράθεση, τότε από την πλευρά μας θα αποστασιοποιηθούμε όλο και περισσότερο με μια σκληρή πολιτική μάχη κατά των θέσεων αυτών. Πράγματι, η περαιτέρω πρόοδος του έργου των κομμουνιστών των διαφόρων επαναστατικών οργανώσεων θα είναι θετική αν αναλάβει τα καθήκοντα και τις ευθύνες που τους αναλογούν μιας νέας φάσης, αυτή τη φορά πιο πολύπλοκης και ώριμης.
Δεν μας αρέσει εάν διασπαστεί μια σωστή ισορροπία των αναλογιών μεταξύ των δύο κύριων συνιστωσών, γραμμών του επαναστατικού κινήματος, δηλαδή μεταξύ των κομμουνιστών στην παρανομία και των κομμουνιστών της εργατικής αυτονομίας. Πρόκειται για κάτι πολύ άσχημο με πολύ κακές προοπτικές, αν η μια μεταβλητή, η παράνομη, σταματήσει να σχετίζεται με κάποιον τρόπο με τη γενική δυναμική του κομμουνιστικού κινήματος. Η οργανωμένη εργατική αυτονομία δεν λογαριάζεται μόνο με την επιτάχυνση της στρατιωτικής πίεσης του κράτους επάνω στην οργάνωση, αλλά και με τα προβλήματα και τις δυσκολίες που συνδέονται με την επανέναρξη-επανάληψη της προλεταριακής πρωτοποριακής και μαζικής πρωτοβουλίας. Ενδιαφερόμαστε για ένα συλλογικό κομμουνιστικό υποκείμενο «πολιτικά αναγνωρίσιμο» από τους προλετάριους, και όχι μόνο μέσα από τα χρονικά των εφημερίδων, χωρίς άμφια και μεταμφιέσεις που συγχέουν την ουσία αυτού που έχεις να πεις (στην προκειμένη περίπτωση με μεταμφίεση δεν εννοούμε όλους τους κανόνες ασφαλείας και άλλα παρόμοια θέματα).
Είναι απαραίτητο να πειθαρχήσουμε μέσα σε μια ενιαία, δύσκολη και πολύπλοκη προσπάθεια για την οικοδόμηση της οργάνωσης και του προγράμματος.
Η ομοιογένεια, σύντροφοι, πρέπει να αναζητηθεί και να επιδιώκεται πεισματικά. Αλλά με σαφήνεια. Το να χτυπήσουμε κάποιον στα πόδια πρέπει να λειτουργήσει υπέρ του αποκλεισμού του εργοστασιακού τμήματος, της ικανότητας του κομμουνιστικού κινήματος να αποδιαρθρώσει την επικράτεια, περιοχή ανά περιοχή, με την άσκηση της επαναστατικής αντιεξουσίας. Και αντίστροφα».

σύγχρονη σκέψη, pensiero di oggi · Uncategorized

Κυοφορούνται θύελλες… Στη μνήμη του Θάνου Μικρούτσικου

02/01/2020 10:31

ANADOLU AGENCY VIA GETTY IMAGES
Παρίσι 28 Δεκεμβρίου 2019

Πάντες ἄνθρωποι τοῦ εἰδέναι ὀρέγονται φύσει έγραψε ο Αριστοτέλης· και πολύ σωστά: όλοι θέλουμε να διακρίνουμε αυτό που έρχεται. Όμως βασική προϋπόθεση γι’ αυτό είναι η όσο το δυνατόν σφαιρικότερη κατανόηση του παρόντος, της χρονιάς που μας εγκαταλείπει και που, χωρίς καμιά υπερβολή, θα μπορούσε να χαρακτηριστεί ως «η χρονιά των εξεγέρσεων» ‒ένα σημείο-σταθμός στη ροή του πρόσφατου ιστορικού χρόνου. Μέσα στο μιντιακό ορυμαγδό των ημερών, το στοιχείο αυτό υποβολιμαία παραγνωρίζεται και αποσιωπάται, αλλά είναι το μείζον: η διάσταση απ’ την οποία πρέπει κανείς να ξεκινήσει προκειμένου να επιχειρηθεί προσέγγιση των επερχόμενων εξελίξεων και της αλληλουχίας που τις διέπει.

Ποια ήταν, λοιπόν, η ταυτότητα και τα χαρακτηριστικά του συγκρουσιακού κύματος που αγκάλιασε τον πλανήτη το 2019; Καμιά συνοπτική επισκόπηση δεν είναι βέβαια δυνατόν να είναι εξαντλητική· είναι όμως αυτό το ερώτημα που πρώτο οφείλει να μας απασχολήσει ‒όχι μόνο ως πραγματολογική πρώτη ύλη, αλλά και ως εφαλτήριο για να αναλογιστούμε τις αιτίες. Διότι παρά τη δεδομένη ιδιαιτερότητα της κάθε μιας κινηματικής έκρηξης, υπάρχουν στοιχεία που καθιστούν το φαινόμενο δυνάμει ενιαίο (Ι). Η διερεύνηση της όψης αυτής διαμορφώνει και το έδαφος για να τεθεί το ερώτημα που όλες και όλους απασχολεί: τι επωάζεται ‒όχι μόνο‒ για το 2020, αλλά και για το βραχυπρόθεσμο και μεσοπρόθεσμο μέλλον (ΙΙ);

Ι

Ίσως κανείς δεν θα μπορούσε, ένα χρόνο πριν, να φανταστεί τι έφερνε μαζί του το 2019. H χρονιά μπήκε με εξεγέρσεις στο Σουδάν και την Αλγερία που επέτυχαν να ανατρέψουν δικτατορίες δεκαετιών ‒εξέλιξη που, ενώ σε πρώτο χρόνο μάλλον υποτιμήθηκε, δεν θα μπορούσε να περάσει απαρατήρητη καθώς απηχούσε τον ποιοτικά νέο συγκρουσιακό αναβρασμό που είχε ήδη κάνει την εμφάνισή του στα τέλη του 2018 με τα γαλλικά «κίτρινα γιλέκα» και τη δυναμική επανεμφάνιση του κινήματος ενάντια στην κλιματική αλλαγή.

Σε κάθε περίπτωση, πριν τα διεθνή μέσα προλάβουν καλά-καλά να προβούν σε αποτιμήσεις, ξέσπασε το εξαιρετικά μαχητικό κίνημα στο Χονγκ Κονγκ, ένα κίνημα εκατομμυρίων (που διαρκεί μέχρι και σήμερα με διαρκώς ανανεούμενες μορφές δράσης και άδηλες ακόμα προεκτάσεις) ενάντια στην πιο απάνθρωπη και σκληρή δικτατορία του κόσμου, την Κινεζική. Ο επόμενος εξεγερτικός σπασμός εμφανίστηκε στην άλλη πλευρά του πλανήτη, πρώτα σε μικρές χώρες της Λατινικής Αμερικής, στην Αϊτή και στο Πουέρτο Ρίκο, όπου εκδηλώθηκαν εξεγέρσεις ενάντια στο νεποτισμό και την κρατική διαφθορά. Επρόκειτο για προάγγελους όσων επρόκειτο να επακολουθήσουν στην ήπειρο αυτή: στη Βραζιλία, με κινητοποιήσεις που κατάφεραν να φρενάρουν (όχι όμως και να ανατρέψουν) την αντιδραστική ατζέντα του Μπολσονάρου, στην Αργεντινή με την πολιτική αλλαγή που επήλθε στις εκλογές του Οκτωβρίου, και πάνω απ’ όλα στη Χιλή των συγκλονιστικών ‒δυνάμει επαναστατικών‒ κινητοποιήσεων, της τεράστιας καταστολής (με κατάφορες παραβιάσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων), αλλά και της συμβολικής νίκης που σηματοδοτεί η έναρξη διαδικασιών για συνταγματική αναθεώρηση με πρώτο σταθμό τη διεξαγωγή δημοψηφίσματος τον Απρίλιο του 2020 για το αν η υπό σχηματισμό συντακτική συνέλευση θα αποτελείται από πολιτικούς ή άμεσα εκλεγμένους λαϊκούς αντιπροσώπους ‒προοπτική που πριν τις κινητοποιήσεις θεωρούνταν αδιανόητη (όπως άλλωστε και η ίδια η συνταγματική αναθεώρηση), και που, σύμφωνα με πρόσφατες δημοσκοπήσεις, είναι συντριπτικά πλειοψηφική.

Αυτός ο διεκδικητικός πυρετός του δεύτερου κυρίως μισού του χρόνου περιλάμβανε ακόμη τεράστιες μαζικές δράσεις για το εθνικό ζήτημα στην Καταλονία, το σθεναρό νεολαιίστικο κίνημα για την προστασία του περιβάλλοντος (με δράσεις εκατομμυρίων το Μάρτιο, το Μάιο και το Σεπτέμβριο), καθώς και ενάντια στηβία κατά των γυναικών το Νοέμβριο

Οι συστημικοί σχολιαστές που, ανέξοδα ηθικολογώντας, φαντασιώνονται «κανονικότητες» δεν μπορούσαν να το πιστέψουν, όμως το φαινόμενο ήταν πρωτοφανές: χωρίς οι προηγούμενες «εστίες έντασης» να σβήνουν, προστίθονταν καθημερινά νέες ‒όπως οι εξεγέρσεις σε Ιράκ (με τις εκατοντάδες νεκρούς) και Λίβανο (όπου είχαμε ανατροπή της κυβέρνησης), καθώς και το νέο απεργιακό κύμα που εδώ και τέσσερις εβδομάδες συγκλονίζει τη Γαλλία ενάντια στην αντιμεταρρύθμιση του συνταξιοδοτικού, που φέρνει και πάλι στο προσκήνιο τις αγωνιστικές παραδόσεις του εργατικού κινήματος. Παρότι τα περισσότερα ‒και πάντως τα συστημικά‒ ΜΜΕ τηρούν σιγήν ιχθύος, πρόκειται για τη μεγαλύτερη απεργία των τελευταίων δεκαετιών (με συλλαλητήρια και διαδηλώσεις εκατοντάδων χιλιάδων σε πάνω από 200 πόλεις) που διαρκεί και κατά την εορταστική περίοδο (η απεργία των σιδηροδρομικών και των εργαζομένων στο μετρό δεν ανεστάλη), με νέο προσδοκώμενο σημείο κορύφωσης την 9η Ιανουαρίου 2020, οπότε έχει προγραμματιστεί νέα πανεθνική κινητοποίηση που καλούν οι συνομοσπονδίες CGT, FO (Εργατική Δύναμη) και Solidaire, καθώς και οργανώσεις της νεολαίας φοιτητών-μαθητών. Οι 40 απεργοί-μπαλαρίνες που παρουσίασαν τη «Λίμνη των Κύκνων» έξω από την Όπερα την παραμονή των Χριστουγέννων αποκάλυψαν με το δικό τους ποιοτικά προεικαστικό τρόπο τον πάνδημο χαρακτήρα της κραυγής «φτάνει πια».

Επισημάνθηκε και πριν πως δεν είναι δυνατόν να αποτυπωθεί εδώ ικανοποιητικά ολόκληρη η έκταση και η πολυμορφία των μαχητικών αυτών συλλογικών δράσεων. Δεσπόζουν όμως μερικά στοιχεία που, σε μεγάλο βαθμό, είναι κοινά ‒διαπίστωση που άλλωστε προκύπτει και από την απλή θέαση του γεωγραφικού εύρους των κινητοποιήσεων. Εκτιμώ πως τρία είναι τα πιο εντυπωσιακά.

Το πρώτο συνίσταται στην ηχηρή απάντηση που η μαζικότητα (και η ιλιγγιώδης ταχύτητα εξάπλωσης) των κινημάτων αυτών δίνει σε όσους ‒με τον έναν ή άλλο τρόπο‒ διατείνονται πως οι κοινωνίες της ούτω αποκαλούμενης «μετα-βιομηχανικής» εποχής είναι κατακερματισμένες και παθητικές. Πρόκειται για ρεύμα σκέψης που κάθε τόσο κάνει την εμφάνισή του για να διακηρύξει πότε το «τέλος των ιδεολογιών», πότε το «τέλος των τάξεων», πότε το «τέλος της ίδιας της ιστορίας», μόνο και μόνο για να διαψευστεί οικτρά στον επόμενο χρόνο της εκφοράς του. Ανακύπτει τότε το ‒ιδεολογικά ομογενές‒ ρεύμα της δήθεν άδολης ανησυχίας για την «πολιτική βία» και τη «ριζοσπαστικοποίηση» ‒διαβήματα που, με πρόσχημα το ενδιαφέρον για την «ανοιχτή κοινωνία», επιδιώκουν να δυσφημίσουν τη μόνη ελπίδα που έχει ο πλανήτης ενάντια στον καπιταλισμό της καταστροφής, τη λαϊκή κινητοποίηση, την ενεργοποίηση του Δήμου. Με όσα μέσα διαθέτουν και διαρκώς υπερβάλλοντάς τα, οι κοινωνίες λοιπόν αντιστέκονται και θα συνεχίσουν να αντιστέκονται όσο βάρβαρη και αν γίνεται η κρατική καταστολή.

Ένα δεύτερο, εξίσου σημαντικό κοινό στοιχείο των κινημάτων του 2019 ‒απόρροια και τεκμήριο της τεράστιας ισχύος τους‒ είναι η διάρκεια και η αντοχή τους: παρότι κατά κανόνα επέτυχαν μερική ικανοποίηση των αρχικών τους αιτημάτων, οι δρώντες παρέμειναν στο δρόμο βαθαίνοντας και επεκτείνοντας τις κινητοποιήσεις του. Βρίσκονται εδώ αποτυπωμένα ‒ασφαλώς με τρόπο άνισο και μερικό‒ συμπεράσματα που προέκυψαν και από τον προηγούμενο συγκρουσιακό κύκλο, της περιόδου 2008-2012. Δεν υπάρχει καμία εμπιστοσύνη στις κυβερνήσεις που υπόσχονται, δεν υπάρχει όμως εμπιστοσύνη ούτε και στις υπάρχουσες πολιτικές εκπροσωπήσεις. Όμως από αυτό δεν πρέπει να συναγάγει κανείς κάποιο συμπέρασμα «περιορισμένης πολιτικοποίησης» ‒ίσα-ίσα. Αυτό που τα κινήματα εναγωνίως αναζητούν είναι νέους πολιτικούς οργανισμούς και θεσμούς λογοδοσίας ικανούς να τα προστατέψουν από το δηλητήριο της γραφειοκρατικοποίησης.

Το τρίτο κοινό στοιχείο, που παραπέμπει άμεσα και στις αιτίες των εξεγερτικών δράσεων, αφορά στο γεγονός πως σχεδόν όλες ξεκίνησαν από φαινομενικά ασήμαντες αφορμές: μια διακοπή επιδότησης, μια μικρή αύξηση στην τιμή των εισιτηρίων του μετρό, μια φορολόγηση κλίσεων μέσω ίντερνετ. Η έκταση, το βάθος, η αποφασιστικότητά τους όμως δείχνουν καθαρά πως δεν επρόκειτο παρά ακριβώς γι’ αυτό, για αφορμές (σύμφωνα και με το πάνδημο πλέον Χιλιανό σύνθημα «δεν είναι για τα 30 πέσος, είναι για τα 30 χρόνια»), για τις σταγόνες που ξεχείλισαν το ποτήρι. Το κρίσιμο ερώτημα είναι τι το είχε γεμίσει ‒και η απάντηση δεν είναι διόλου δύσκολη: οι ιστορικά ανεπανάληπτες και καθημερινά διογκούμενες κοινωνικές ανισότητες (σύμφωνα με πρόσφατα στοιχεία της Oxfam, 8 άτομα κατέχουν περιουσία ίση με το φτωχότερο 50% του πλανήτη), η κλιματική καταστροφή, η συρρίκνωση της δημοκρατίας, η παραθεσμική γιγάντωση εκτελεστικών μηχανισμών χωρίς την παραμικρή λογοδοσία, η συνεπακόλουθη διαφθορά στα πιο υψηλά κλιμάκια της εξουσίας, η κρατική καταστολή, η εθνική καταπίεση, οι έμφυλες ανισότητες. Όπως το αποτυπώνει και το πάνδημο πλέον Χιλιανό σύνθημα «δεν είναι για τα 30 πέσος, είναι για τα 30 χρόνια».) Όμως αυτά δεν είναι μεταξύ τους ασύνδετα. Αποτελούν, συνδυαστικά, τον ορισμό του σύγχρονου καπιταλισμού ‒είναι αναγκαία, αναπόφευκτα απότοκα της σύγχρονης λειτουργίας του.

RODRIGO GARRIDO / REUTERS
Chile December 30, 2019. 

 

ΙΙ

Στα πρόθυρα μιας νέας ύφεσης (την οποία όλοι οι αναλυτές προβλέπουν) το κύριο ερώτημα που τίθεται είναι αν ο καπιταλισμός είναι σε θέση να αντιμετωπίσει αυτές τις πολλαπλές εστίες προβλημάτων. Η απάντηση είναι απερίφραστα αρνητική και οι λόγοι γι’ αυτό είναι βασικά τρεις.

Ο πρώτος είναι ο ίδιος ο τρόπος με τον οποίο το σύστημα αντιμετώπισε την προηγούμενη κρίση, αυτή που ξέσπασε το 2008: μέσω της ιστορικά ανεπανάληπτης εισροής ρευστού στην οικονομία (ποσοτική χαλάρωση, αρνητικά επιτόκια) και με νέο δανεισμό. Καθώς ο τελευταίος είναι πλέον στην περιοχή του 100% του παγκόσμιου ΑΕΠ, ένας νέος δανεισμός από το μέλλον δεν συγκαταλέγεται πλέον στις στρατηγικές που μπορούν εύκολα και πάλι να υιοθετηθούν: πόσο παραπάνω ποσοτική χαλάρωση, πόσο πιο αρνητικά επιτόκια; Επιπλέον, παρότι αυτού του είδους η διαχείριση κατάφερε να αντιμετωπίσει τις χειρότερες επιπτώσεις της προηγούμενης κρίσης, δεν επέτυχε (ούτε και θα ήταν δυνατόν να επιτύχει) αντιμετώπιση της πηγής του προβλήματος: του γεγονότος ότι, καθώς οι κοινωνίες αδυνατούν να καταναλώσουν αυτό που παράγουν (σύμφωνα με ετήσια έκθεση του ΟΗΕ για την «ανθρώπινη ανάπτυξη», μεταξύ 1980 και 2016, το πλουσιότερο 1% του παγκόσμιου πληθυσμού έλαβε το 27% του πλούτου που παράχθηκε, ενώ το φτωχότερο 50% του παγκόσμιου πληθυσμού έλαβε μόλις το 12%), το σύστημα βρίσκεται παγιδευμένο σε μιαν αέναη συνθήκη υπερσυσσώρευσης. Οι πλούσιοι γίνονται πλουσιότεροι (πάντα σύμφωνα με την ίδια έκθεση του ΟΗΕ, στην Ελλάδα της κρίσης, λ.χ., το πλουσιότερο 1% αύξησε τον πλούτο του κατά 5,9% ενώ το φτωχότερο 40% έχασε το 43,8% του εισοδήματός του), όμως οι οικονομίες σέρνονται (οι ρυθμοί ανάπτυξης της τελευταίας περιόδου υπήρξαν χαρακτηριστικά χαμηλοί) και το σύστημα προσπαθεί να εξισορροπηθεί δημιουργώντας νέες φούσκες που, όπως και οι προηγούμενες, είναι δεδομένο πως κάποια στιγμή θα σκάσουν. Πρόκειται βέβαια για κατάσταση πραγμάτων που εύλογα δημιουργεί πανικό σε όλους τους σοβαρούς συστημικούς αναλυτές. Είναι πρώτη φορά στην ιστορία που, σε καιρό ακόμα ‒έστω χαμηλής‒ ανάπτυξης εκφράζεται τέτοιος πανικός για την επερχόμενη κρίση. Τα ερωτήματα τίθενται, όμως συστημικές απαντήσεις απλώς δεν υπάρχουν.

Δεύτερος σημαντικός παράγοντας της τρέχουσας συγκυρίας (που αναπόφευκτα θα χαρακτηρίζει το 2020) είναι κάτι που, ενώ στην προηγούμενη κρίση δεν υπήρχε, είναι εντούτοις σύμφυτο με την ίδια τη λειτουργία του καπιταλισμού: οι εμπορικοί πόλεμοι ‒κυρίως αυτός ανάμεσα στις ΗΠΑ και την Κίνα. Προσπάθειες, βέβαια, για να αντιμετωπιστεί το πρόβλημα γίνονται. Όμως τα αποτελέσματά τους είναι άκρως απογοητευτικά (παρά τις φευγαλέες τυμπανοκρουσίες), και αυτό δεν είναι διόλου παράξενο. Δεν πρέπει να ξεχνούμε πως οι ανταγωνισμοί των μεγάλων οικονομιών είχαν στο παρελθόν οδηγήσει σε δυο παγκόσμιους πολέμους και σήμερα αναμφίβολα θα οδηγούσαν σε έναν τρίτο αν δεν υπήρχε, λόγω πυρηνικών, η βεβαιότητα της καταστροφής του πλανήτη. Και έτσι όμως, οι ανταγωνισμοί για διεύρυνση των «σφαιρών επιρροής» μαίνονται ‒το βλέπουμε γλαφυρά στις λυσσώδεις, άκρως ιμπεριαλιστικές προσπάθειες των πιο ισχυρών αστικών τάξεων να κερδίσουν «ζωτικό χώρο» τροφοδοτώντας συρράξεις που καταστρέφουν ολόκληρους πληθυσμούς, δημιουργώντας και συντηρώντας το προσφυγικό δράμα. Ούτε αυτοί οι ανταγωνισμοί είναι δυνατόν να πάψουν ‒όσο έντονα και αν ακούγονται οι περί του αντιθέτου διαβεβαιώσεις.

Υπάρχει, τέλος, και ένα τρίτος παράγοντας αποσταθεροποίησης: το γεγονός ότι η Κίνα, χώρα που το προηγούμενο διάστημα γνώριζε μεγάλους ρυθμούς ανάπτυξης και είχε δαπανήσει τεράστια ποσά (που, εκ των πραγμάτων, είχαν λειτουργήσει σαν παγκόσμιο οικονομικό «μαξιλάρι» απορροφώντας τις εξαγωγές των χωρών της Δύσης) δεν είναι πλέον σε θέση να το επαναλάβει. Οι ρυθμοί ανάπτυξής της έχουν πέσει στο μισό ενώ, όπως ήδη επισημάνθηκε, μαίνεται ο εμπορικός της ανταγωνισμός με τις ΗΠΑ. Στην προοπτική μιας νέας ύφεσης, το σύστημα βρίσκεται παγιδευμένο στη δίνη ενός ισχυρού καθοδικού σπιράλ που θα καταστήσει μια νέα εξισορρόπηση ιδιαίτερα δύσκολη και, σε κάθε περίπτωση, προβληματική.

Όλα τα παραπάνω δείχνουν περίτρανα ότι το σύστημα δεν μπορεί να βρει λύση στα δομικά προβλήματα που αντιμετωπίζει. Όμως αυτό καθόλου δεν συνεπάγεται και μιαν αυτόματη επίλυση στα προβλήματα που αντιμετωπίζουν οι κοινωνίες ‒η αποτίμηση των συστημικών αδιεξόδων ούτε απελευθερωτική εσχατολογία υποκρύπτει, ούτε και ενέχει κάποια προδιαγεγραμμένη νομοτέλεια. Με δεδομένο ότι οι κοινωνίες αντιστέκονται (κάτι που, υπό το φως των εντεινόμενων προβλημάτων, είναι βέβαιο πως θα συνεχιστεί), προϋπόθεση για να διαρρήξουν το αντιδραστικό κέλυφος της κυριαρχίας είναι να επιλύσουν το μείζον αίτημα της εποχής: τη συγκρότηση μιας γνήσια μετασχηματιστικής πολιτικής εκπροσώπησης. Τα μεγάλα κινήματα της προηγούμενης περιόδου δεν κατάφεραν να αντιμετωπίσουν το πρόβλημα της πολιτικής ανεπάρκειας και της συνεπακόλουθης γραφειοκρατικοποίησης των φορέων που ανέλαβαν να τα εκπροσωπήσουν· και το έλλειμμα παραμένει ως τις μέρες μας. Η συνειδητοποίησή του από τους σημερινούς κινηματικούς δρώντες βρίσκει αντανάκλαση στη μεγάλη καχυποψία με την οποία αντιμετωπίζονται κόμματα και πολιτικές οργανώσεις· όμως χωρίς εύρωστη πολιτική ‒μια πολιτική στρατηγικά προετοιμασμένη για τις έλλογες ρήξεις καθ’ οδόν προς τη συγκρότηση του μέλλοντος‒ τα κινήματα δεν είναι δυνατόν να επιτύχουν στις στοχεύσεις τους όσον ηρωισμό και αν επιδείξουν. Μεγάλη παρακαταθήκη του τελευταίου συγκρουσιακού κύκλου είναι η κατανόηση ότι πρόβλημα δεν είναι η πολιτικοποίηση καθαυτή, αλλά ο ελλιπής και στρεβλός τρόπος με τον οποίο επιχειρείται. Από τους τρόπους με τους οποίους θα αντιμετωπιστεί η κορυφαία αυτή πρόκληση της εποχής θα εξαρτηθεί και η πορεία του πλανήτη για το επόμενο διάστημα.

 

Ο Σεραφείμ Ι. Σεφεριάδης είναι Αναπληρωτής Καθηγητής Πολιτικής Επιστήμης στο Πάντειο Πανεπιστήμιο, Διευθυντής του Εργαστηρίου Συγκρουσιακής Πολιτικής και Life Member στο Πανεπιστήμιο του Cambridge

σύγχρονη σκέψη, pensiero di oggi

Ξανά για τους ήρωες των καιρών μας – Ancora sugli eroi del nostro tempo

του Sandro Moiso

Αφιέρωμα-φόρος τιμής στη Rojava. Το συριακό μέτωπο, η συνομοσπονδιακή επανάσταση και ο αγώνας κατά του τζιχαντισμού στην αφήγηση των διεθνών μαχητών YPG, RED STAR Press, Roma 2019, σελ. 212, 16 ευρώ

“Να ξέρεις να αναγνωρίζεις ποιος ή τι
στη μέση της κόλασης δεν είναι κόλαση
είναι να του δίνεις χώρο, δίνοντας του διάρκεια”

Πριν από λίγες εβδομάδες, με την ευκαιρία μιας βραδιάς αφιερωμένης στον Ivan Della Mea ένας από τους ομιλητές μιλώντας για τον κομμουνιστή τραγουδοποιό είπε ότι  τελευταίος από τους ήρωες ήταν ο Che Guevara.
Αυτά τα λόγια, που πρόφερε κάποιος που φαινόταν να κάνει δική του την κρίση του Ιβάν με έκαναν να καταλάβω, για άλλη μια φορά, το τεράστιο κενό που έχει ανοίξει μεταξύ της λεγόμενης αριστεράς, όχι μόνο θεσμικής, και της πραγματικότητας του σημερινού κόσμου.

Χωρίς να θέλω να αφαιρέσω τίποτα ούτε από τη φιγούρα του Che, πόσο μάλλον από εκείνη του Della Mea μου φαίνεται προφανές ότι παρόμοια έλλειψη παραγωγής μορφών που να μπορούν να τρέφουν το σύγχρονο ανταγωνιστικό φαντασιακό είναι εμβληματική, τουλάχιστον όσον αφορά την μικρή ιταλία με την οποία πρέπει να λογαριαζόμαστε καθημερινά, μιας βαθιάς κρίσης ενός πολιτικού τμήματος της κοινωνίας, όλο και πιο κλειδωμένου στις ήττες του και στα ξεπερασμένα μοντέλα του, του 20ου αιώνα.

Όμως είναι γνωστό o Bertolt Brecht, στο έργο του Vita di Galileo, η Ζωή του Γαλιλαίου, είπε: «Ευλογημένοι οι λαοί που δεν χρειάζονται ήρωες». Δυστυχώς, ή ευτυχώς εξαρτάται μόνο από τις οπτικές γωνίες, ο σύγχρονος κόσμος, πρωτίστως των νεαρών, εξακολουθεί να έχει μια ισχυρή ανάγκη για ήρωες, ή μοντέλα αναφοράς ικανά να ενθαρρύνουν ενέργειες, επιθυμίες, ελπίδες και οργή εκείνων που αντιλαμβάνονται, ακόμη και μόνο ασυνείδητα, ότι δεν έχουμε ακόμη βγει, τόσο ατομικά όσο κοινωνικά, από αυτό που ο Μαρξ όριζε τον δέκατο ένατο αιώνα ως  ‘προϊστορία της ανθρωπότητας’.

Η πρόσφατη επιτυχία της φιγούρας του Τζόκερ στις κοινωνικές εξεγέρσεις, ιδιαίτερα της Χιλής και του Λιβάνου, η οποία αντικατέστησε γρήγορα τη μάσκα του Anonymous που πάρθηκε από το κόμικ και από την ταινία V for Vendetta, μας μιλά όχι τόσο για μια κυριαρχία της αμερικανικής πολιτιστικής και κινηματογραφικής βιομηχανίας στην μαζική σύγχρονη κουλτούρα, αλλά μάλλον για την αναζήτηση ενός μοντέλου που να μην επαναλαμβάνει μόνο τις παλιές »μπαγιάτικες» συνταγές και μυθογραφίες μιας αριστεράς εικοστού αιώνα που όχι μόνο νικήθηκε, αλλά και αποφασιστικά παραπλάνησε-πρόδωσε στην ιστορική της διαδρομή (από τη Ρωσία στην Κίνα και από την Ευρώπη σε κάθε γωνιά του πλανήτη ) τις προσδοκίες των απόκληρων όλου του κόσμου. Ειδικά σε μια εποχή που, αντίθετα με τις υποσχέσεις του καπιταλισμού και επιβεβαιώνοντας τις προβλέψεις του Καρλ Μαρξ, η προλεταριοποίηση έχει διευρυνθεί με την αποδυνάμωση, την φτωχοποίηση εκείνων που κάποτε ορίζονταν ως μεσαίες τάξεις.

Να λοιπόν που το κείμενο που μόλις κυκλοφόρησε από την Red Star Press, του οποίου τα έσοδα με τη ρητή βούληση των δημιουργών θα συνεισφέρουν στη σύσταση του Πολιτιστικού Συλλόγου «Lorenzo Orsetti», μπορεί να αποτελέσει ένα αυθεντικό μανιφέστο για τον νέο σύγχρονο ήρωα, και μάλιστα για τους νέους σύγχρονους ήρωες. Ανώνυμοι ήρωες, γνωστοί κυρίως με το όνομα της μάχης, που κινούνται από διαφορετικά κίνητρα, που δεν ενώθηκαν από μια μοναδική πολιτική προτίμηση, πόσο μάλλον κομματική. Συχνά συνδεδεμένοι από το νεαρό της ηλικίας (αν και αυτό είναι ένα σταθερό χαρακτηριστικό των ηρώων όλων των εποχών) και, πάνω απ ‘όλα, επειδή ήταν σε θέση να αναγνωρίσουν αμέσως, με σχεδόν επιδερμικό τρόπο περισσότερο από βαθιά συνειδητοποιημένο, έναν σκοπό, έναν αγώνα στον οποίον να αναγνωρίσουν τον εαυτό τους και για τον οποίο να αξίζει ο κίνδυνος φυλάκισης και ακόμη και ο θάνατος.

Προέρχονται από πολλές χώρες (Ιταλία, Γαλλία, Ιρλανδία, Καταλονία, Ηνωμένες Πολιτείες, Ρωσία, Αλβανία, Γερμανία, Χώρα των Βάσκων και Κεμπέκ, αλλά άλλες χώρες θα μπορούσαν να προστεθούν εάν οι συντάκτες που επιλέχθηκαν για την επιλογή του βιβλίου ήταν διαφορετικοί) και, αν και στο τρέχον βιβλίο οι μαρτυρίες είναι μόνο αρσενικές, ανήκουν αδιακρίτως στα δύο φύλα. Ελπίζουμε πράγματι σε μια μεταγενέστερη δημοσίευση των απομνημονευμάτων γυναικών που μάχονται για την ίδια υπόθεση, για τον ίδιο σκοπό.

Η υπόθεση-ο σκοπός-ο αγώνας, ο τίτλος το αποκαλύπτει, είναι στην περίπτωση αυτή η κουρδική ανεξαρτησία και της Rojava ειδικότερα και όλες οι μαρτυρίες προέρχονται από τις εμπειρίες που έγιναν είτε στο IFB (Διεθνές Τάγμα Ελευθερίας-International Freedom Battalion) είτε στις YPG (Yekιneyên Parastina Gel – Μονάδες Προστασίας του Λαού) στο πλευρό των κούρδων-σύριων μαχητών και μαχητριών.

Όπως αναφέρεται στις εισαγωγικές σελίδες από τους επιμελητές, θα ήταν εξαιρετικά απλοϊκό να διαβάσουμε τη συμμετοχή των διεθνιστών στις μάχες που διεξήγαγαν οι κούρδοι στη βόρεια Συρία σύμφωνα με μια οπτική αποκλειστικά αντι-ISIS. Αυτός είναι ένας λόγος που συχνά τίθεται στο προσκήνιο από τα μέσα μαζικής ενημέρωσης, έστω και αν στην πραγματικότητα ακόμη και όσοι ξεκίνησαν αρχικά να πολεμούν στο πλευρό μιας αντιφασιστικής υπόθεσης και εναντίον του πιο εξευτελιστικού ισλαμικού ριζοσπαστισμού βρέθηκαν πολύ σύντομα εμπλεκόμενοι στην υπεράσπιση ενός πολιτικού και κοινωνικού πειράματος, του δημοκρατικού συνομοσπονδισμού και της πολιτικής-στρατιωτικής οργάνωσης από κάτω, ακόμα πιο σημαντικής και ουσιαστικής από την πρώτη.

Είναι νεαροί αναρχικοί, κομμουνιστές ή άνδρες που στερούνταν πολιτικής ιδεολογίας στο ξεκίνημα, που μας μιλούν για τις εμπειρίες τους, στο μέτωπο ή όχι, μέσα από τις σελίδες του βιβλίου. Μερικοί από αυτούς έμειναν μόνο για λίγο, κάποιους μήνες στις YPG και στο IFB, για να αφιερωθούν στη συνέχεια στην προπαγάνδιση της υπόθεσης της Rojava μόλις επέστρεψαν στη χώρα καταγωγής τους. άλλοι έχουν μείνει περισσότερο καιρό στους δύο σχηματισμούς και ανυπομονούν να επιστρέψουν εκεί για να συνεχίσουν να δίνουν τη συμβολή τους στην πρώτη γραμμή.

Μερικές φορές εκφράζουν διαφορετικές απόψεις για διαφορετικές πτυχές της ζωής, της πειθαρχίας, των σχέσεων με άλλους άραβες, τουρκομάνους και κούρδους μαχητές, αλλά όλοι εκφράζουν μια ζωντάνια, αποφασιστικότητα, ένα θάρρος σχεδόν πάντα απαλλαγμένο από κάθε είδους ρητορική. Ορισμένοι επικεντρώνονται περισσότερο στις στρατιωτικές πτυχές, όπως για παράδειγμα ο ρωσο-πολωνός Ilyas, άλλοι στη ζωή και την πειθαρχία των taburs (διμοιριών) στις οποίες ανήκουν. Όλοι γνώρισαν μαχητές, άνδρες και γυναίκες, οι οποίοι πέθαναν αργότερα κατά τη διάρκεια των επιχειρήσεων και συχνά, όπως ορισμένοι ιταλοί σύντροφοι-μαχητές και άλλης εθνότητας, χρειάστηκε να αντιμετωπίσουν προβλήματα με τη δικαιοσύνη ή την επικοινωνία που χειραγωγείται των επίσημων μέσων μαζικής ενημέρωσης, μόλις επέστρεφαν στις χώρες καταγωγής.

Αλλά είναι όλη η βαρβαρότητα, το μοιραίο, η σκληρότητα και η βία του πολέμου που αντηχούν από τις σελίδες του Homage al Rojava. Η βία για την οποία οι άνανδροι ειρηνιστές, οι διανοούμενοι του σαλονιού και οι σύντροφοι της ταβέρνας δεν θέλουν να ακούσουν να γίνεται λόγος και που, μάλιστα, δεν μπορούν ούτε να φανταστούν, ακριβώς επειδή δεν καταφέρνουν να φανταστούν, και ούτε να καταλάβουν, την ταξική σύγκρουση όπως αυτή εκδηλώνετε στην κορύφωση της και καθίσταται στην ουσία της: εκείνη του ταξικού και εμφυλίου πολέμου.
Χωρίς ρομαντισμό και χωρίς ιδεολογικές και ηθικολογικές παρωπίδες

“Φτάνω στο χωριό ψόφιος, έχω μέρες να πλυθώ, και είμαι εντελώς καλυμμένος με αίματα. Δεν με νοιάζει, πέφτω πάνω σε ένα στρώμα καταγής και καταρρέω σε ένα βαθύ ύπνο. Το επόμενο πρωί ένας από τους πρεσβύτερους με συνοδεύει σε ένα άλλο σπίτι. Μου προσφέρουν χίλια τσιγάρα, χίλια çay (κουρδικό τσάι), και ένα πλούσιο πρωινό. Δέχομαι τα πάντα περισσότερο από πρόθυμα. Έπλυνα τα χέρια μου όσο καλύτερα μπορούσα, αλλά το νερό ήταν λίγο, και η μυρωδιά του αίματος διέτρεχε το φλιτζάνι του τσαγιού. Μου λένε να μείνω μια δυο μέρες για να ξεκουραστώ, αλλά δεν με νοιάζει, εκτός από μια μικρή αδιαθεσία δεν είμαι τραυματισμένος και μπορώ να συνεχίσω.
Επιμένουν, τους λέω ότι θέλω μόνο το όπλο μου και να τρέξω στην άλλη ομάδα επάνω στο λόφο. Αυτή τη φορά δέχονται, και μετά από ένα δίωρο και μερικές τηλεφωνικές κλήσεις ένας σύντροφος έρχεται να με πάρει: Ευχαριστώ για το πρωινό, αποχαιρετιόμαστε με μεγάλη θέρμη. Θα ανακαλύψω μόνο αργότερα ότι όλοι όσοι ήταν παρόντες σε εκείνο το δωμάτιο θα πεθάνουν την επόμενη μέρα.
Η πρώτη νύχτα στο νέο λόφο είναι η νύχτα των «cobra». Το ελικόπτερο πετά ακριβώς από πάνω μας, πυροβολώντας ριπές στην τύχη επάνω σε όλους τους θάμνους. Περιμένουμε να απομακρυνθεί για να ελιχθούμε να γυρίσουμε πίσω και υποχωρούμε σε άλλους θάμνους. Περνούμε τη νύχτα εκεί, χωρίς κουβέρτες, με τα αυτιά μας τεντωμένα στον ουρανό. Να νιώθουμε την επόμενη μέρα, κάτω από τον υπνόσακο, την θερμότητα που ρέει ξανά μέσα στα πόδια θα είναι μια από τις πιο όμορφες αισθήσεις που θυμάμαι.
Είμαστε σταματημένοι δύο μέρες, και δεν καταλαβαίνω γιατί. Η πτήση των drones και των πολεμικών αεροπλάνων γίνεται πιο έντονη. Βρέχει καταρρακτωδώς, είμαι μούσκεμα, και είναι την ώρα που αναρωτιέμαι πώς θα καταφέρω να αντιμετωπίσω την παγωνιά της νύχτας σε αυτές τις συνθήκες που με προειδοποιούν ότι κινούμαστε. Μια πιο φρέσκια ομάδα θα πάρει τη θέση μας και θα έχουμε λίγο χρόνο για να ξεκουραστούμε.
Ευχαριστώ τον ουρανό και συλλέγω τα πράγματα μου βιαστικά.
Στο χωριό αμέσως παρατηρώ ότι η ατμόσφαιρα έχει αλλάξει πολύ, δεν έχει απομείνει σχεδόν κανείς, και εκείνοι οι λίγοι που βρίσκονται εκεί είναι πολύ πιο προσεκτικοί. Τα πρόσωπα είναι τεταμένα, και υπάρχει ελάχιστη επιθυμία για αστεία.
Βλέπω τα ερείπια του κτιρίου όπου είχα πάρει πρωινό, many sheit λέει ένας σύντροφος.
Τα αεροπλάνα που είχαν ακουστεί εκείνη την ημέρα να περνούν είχαν χτυπήσει πολύ σκληρά. Οι περισσότεροι από τους μαχητές είχαν μετακινηθεί στους λόφους, άλλοι σε μερικές πιο ασφαλείς θέσεις.
Θα ήθελα να γράψω ένα διαφορετικό τέλος, να μοιάζει με ένα στο οποίο αρπάζαμε το χωριό από τον εχθρό δίχως προβλήματα, αλλά η πραγματικότητα δεν είναι μια καλή αφήγηση, και τελικά για αυτή την ιστορία δεν υπάρχει ακόμη ένα τέλος. στους λόφους της Αφρίν αντιστεκόμαστε, κερδίζουμε και χάνουμε, ζούμε και πεθαίνουμε, αλλά αν ο αγώνας δεν σβήνει σημαίνει ότι η ελπίδα εξακολουθεί να ζει” 1

Είναι ακριβώς μέσα στα λόγια του Tekosher, ίσως καταμετρημένα μεταξύ των τελευταίων γραμμών που έγραψε ο Lorenzo Orsetti, που κλείνουν το βιβλίο, που μπορούμε να βρούμε όλο το πνεύμα των μαρτυριών που περικλείονται σε αυτό. Μαρτυρίες που ανατρέχουν στη μνήμη άλλων ανώνυμων ηρώων άλλων ταξικών πολέμων, από την Ισπανία μέχρι την ιταλική Αντίσταση, συχνά προδομένων και σχεδόν πάντα ηττημένων στους απώτερους σκοπούς και στόχους τους, αλλά χρήσιμων να ανανεώσουν την ελπίδα σε έναν άλλο κόσμο και διαφορετικό από το σημερινό.
Εκείνο στον οποίο δεν θα υπάρχει πλέον ανάγκη ηρώων.


  1. Omaggio al Rojava, σελ. 209-210  
TAGGED WITH →  •  •  •  •  •  •  •  •  •  •  •  •  • 
μεγαλείο χαρακτήρα!, grandezza carattere !

Ένας ήρωας του καιρού μας – Un eroe del nostro tempo

Δημοσιεύτηκε στις 30 Οκτωβρίου 2019

Abdullah Öcalan, Ειρήνη και πόλεμος στο Κουρδιστάν, σελ. 40. δημοκρατικός Συνομοσπονδισμός, σελ. 40. Να ελευθερώσουμε τη ζωή – Η επανάσταση των γυναικών, σελ. 56. Το δημοκρατικό έθνος, σελ. 64. Ανατυπώθηκε, αναθεωρήθηκε και διορθώθηκε από τις Εκδόσεις Tabor και UIKI Onlus. Κάθε pamphlet πωλείται στη τιμή των 2 ευρώ και μπορείτε να το ζητήσετε από τις εκδόσεις TABOR – http://www.edizionitabor.ittabor@autistici.org ή από το Γραφείο Πληροφοριών Κουρδιστάν Ιταλία– Ufficio Informazioni Kurdistan Italia  – info.uikionlus@gmail.com

[Αύριο, 1η νοεμβρίου θα πραγματοποιηθεί στη Ρώμη μια εθνική διαδήλωση για την υπεράσπιση και την υποστήριξη του αγώνα και του πολιτικού πειράματος του δημοκρατικού συνομοσπονδισμού που οι γυναίκες και οι άντρες της Ροζάβα προωθούν εδώ και χρόνια, και ειδικότερα, αυτές τις μέρες σε μια προσπάθεια να αντιταχθούν στην τουρκική και διεθνή στρατιωτική και διπλωματική δράση με στόχο την εξόντωση αυτής της πολύ σημαντικής εμπειρίας αυτο-οργάνωσης, πρακτικής στράτευσης και ισότητας των φύλων.                                                                                                                                          Εντούτοις, μέσα στο πλαίσιο αυτό, θα ήταν απαραίτητο να αποφευχθεί ο κίνδυνος, σε επίπεδο μαζικής πληροφόρησης, να επισκιαστεί και να μπει σε δεύτερο πλάνο η φιγούρα του πολιτικού ηγέτη ο οποίος βρίσκεται στη βάση της αναθεώρησης μιας πολιτικής σκέψης και πρακτικής, εκείνης του PKK (Partîya Karkerén Kurdıstan – Κόμμα των Εργαζομένων του Κουρδιστάν) που, γεννημένο αρχικά με βάση τις θεωρίες του μαρξισμού-λενινισμού, έχει προοδευτικά απελευθερωθεί από τα εθνικιστικά σκουπίδια και του κομματικού συγκεντρωτισμού σταλινικής έμπνευσης που το χαρακτήριζαν προηγουμένως.

O Abdullah Öcalan, ο οποίος κρατείται στη φυλακή Imrali για περισσότερα από είκοσι χρόνια πλέον, είχε ήδη αρχίσει μια πορεία θεωρητικού προβληματισμού-στοχασμού από τη δεκαετία του ’90 του περασμένου αιώνα που τον οδήγησε να προβλέψει την ιστορική παρακμή του συστήματος των Κρατών-έθνους που επιβλήθηκε στη Μέση Ανατολή από την αποικιακή κληρονομιά. Στην ανάλυσή του η κατάρρευση αυτού του συστήματος θα είχε προκαλέσει ένα σενάριο πολέμων και κρίσεων: ένα χάος γεμάτο με δυνατότητες απελευθέρωσης εάν οι δημοκρατικές και επαναστατικές δυνάμεις είχαν καταφέρει, ήταν σε θέση να κατέβουν στον αγωνιστικό χώρο για να δημιουργήσουν μια εναλλακτική λύση. Ακριβώς αυτό που συμβαίνει σήμερα στη Μέση Ανατολή. Ο πλούτος της σκέψης του Οτσαλάν, εκτός από τη σαφήνεια των προβλέψεων, έγκειται ακριβώς στο γεγονός ότι η σκέψη του δεν έχει ποτέ διαχωριστεί από τις πολιτικές και στρατιωτικές προσπάθειες να την εφαρμόσει, τόσο ώστε το κίνημα που αυτός ίδρυσε αποτέλεσε και αποτελεί το υπόβαθρο (θεωρητικό, οργανωτικό, στρατιωτικό) επάνω στο οποίο μπόρεσε να χτιστεί το επαναστατικό μονοπάτι που βρίσκεται σε εξέλιξη σήμερα στη Rojava.                                      Τα τέσσερα πρόσφατα αναδημοσιευμένα έντυπα, με την ευκαιρία της διεθνούς Διάσκεψης που πραγματοποιήθηκε στη Ρώμη στις 4, 5 και 6 οκτωβρίου του τρέχοντος έτους, θα επιτρέψουν σε όλους τους αναγνώστες όχι μόνο να ανακαλύψουν ή να ξαναβρούν, αλλά και να αναμετρηθούν με μια εξαιρετική πολιτική σκέψη και πρόταση που τονώνει και προορίζεται να επηρεάσει αποφασιστικά και τη σκέψη και τη δράση εκείνων που βρίσκονται σήμερα να δρουν κατά του καπιταλιστικού τρόπου παραγωγής και του στρατιωτικού, εξορυκτικού και οικονομικού ιμπεριαλισμού σε κάθε άλλη γωνιά του κόσμου, συμπεριλαμβανομένης της Δύσης.

Ακόμη περισσότερο απ ‘ότι για την στρατευμένη πρακτική και τη θαρραλέα αντίσταση στην κράτηση που ο Abdullah Öcalan αντιπαρέθεσε σε ένα σύστημα που σκόπευε και σκοπεύει να τον καταστρέψει και να τον στείλει, μαζί με τον αγώνα του κουρδικού λαού, στη λήθη, ο μαχητής και ηγέτης του PKK κατέστη σύγχρονος ήρωας ακριβώς λόγω της βούλησης, της ικανότητας και του θάρρους να αμφισβητήσει εκείνες τις θεωρητικές υποθέσεις στις οποίες επάνω φαίνεται να επιθυμούν να αναπαυτούν πάρα πολλά κινήματα ακόμη και τώρα, καταδικάζοντας τον εαυτό τους, αυτά τα τελευταία, στην αδυναμία αλληλεπίδρασης με έναν προορατικό και νικηφόρο τρόπο με τις αντιφάσεις του παρόντος.                                                                                                                                                Παρακάτω δημοσιεύουμε ένα απόσπασμα από ένα από τα τέσσερα έντυπα, ακριβώς προς μαρτυρία της προληπτική καινοτομίας των στοχασμών του κούρδου αγωνιστή, να μη το ξεχάσουμε ποτέ, συλληφθέντα και φυλακισμένο χάρη και στην προδοσία της ιταλικής κυβέρνησης το 1999, της οποίας ηγείτο τότε ο Massimo D’Alema. S.M.]

Η απαγωγή μου υπήρξε σίγουρα ένα σκληρό πλήγμα για το ΡΚΚ, αλλά δεν ήταν η αιτία της ιδεολογικής και πολιτικής αλλαγής του. Το PKK είχε σχεδιαστεί ως ένα κόμμα με ιεραρχική δομή κρατικού τύπου, παρόμοια με εκείνη άλλων κομμάτων. Μια δομή που ήταν, ωστόσο, σε διαλεκτική αντίθεση με τις αρχές της δημοκρατίας, της ελευθερίας και της ισότητας, μια αντίφαση αρχής για κάθε κόμμα, ανεξάρτητα από τη φιλοσοφία του. Παρόλο που το PKK είχε ένα όραμα προσανατολισμένο στην ελευθερία, δεν είχαμε σταθεί ικανοί να απελευθερώσουμε τη σκέψη μας από τις ιεραρχικές δομές-μηχανισμούς.

Μια άλλη από τις κύριες αντιθέσεις βρίσκονταν στην αναζήτηση, από πλευράς PKK, της θεσμικής πολιτικής εξουσίας, επάνω στην οποία το κόμμα είχε διαμορφωθεί και ευθυγραμμιστεί. Μια δομή στοχευμένη στη θεσμική εξουσία ήταν όμως σε διαμάχη με εκείνη του εκδημοκρατισμού της κοινωνίας την οποία το PKK δήλωνε ανοιχτά ότι επιδιώκει. Οι ακτιβιστές οποιουδήποτε κόμματος αυτού του είδους τείνουν να κατευθύνονται από τους ανωτέρους τους παρά από την κοινωνία, ή να σκαρφαλώνουν την ιεραρχία για να ανεβαίνουν θέση. Και τα τρία μεγάλα ιδεολογικά ρεύματα που βασίζονται σε μια αντίληψη χειραφέτησης της κοινωνίας βρέθηκαν αντιμέτωπα με αυτή την αντίφαση. Όταν ο υπαρκτός σοσιαλισμός και η κοινωνική δημοκρατία, όπως και τα εθνικά απελευθερωτικά κινήματα, επιδίωκαν να διατυπώνουν έννοιες της κοινωνίας που να πήγαιναν πέρα από τον καπιταλισμό, απέτυχαν να απελευθερωθούν από τους ιδεολογικούς δεσμούς του καπιταλιστικού συστήματος. Σύντομα έγιναν τα ίδια πυλώνες του καπιταλιστικού συστήματος, απλώς επειδή αναζητούσαν την θεσμική πολιτική εξουσία, αντί να εστιάζουν την προσοχή τους στον εκδημοκρατισμό της κοινωνίας.              Μια άλλη μεγάλη αντίφαση ήταν η αξία που δόθηκε στον πόλεμο μέσα στην ιδεολογική και πολιτική σκέψη του PKK. Πόλεμος που νοείται ως συνέχεια της πολιτικής, αν και με διαφορετικά μέσα, και ως στρατηγικό εργαλείο.                                                                              Αυτό ήταν ανοιχτά σε αντίθεση με την αντίληψη ημών των ιδίων ως ένα κίνημα που μάχεται για την απελευθέρωση της κοινωνίας, στη βάση της οποίας η χρήση ένοπλης δύναμης δικαιολογείται μόνο για σκοπούς αυτοάμυνας. Αυτό όλο ξεπερνά και ανοιχτά έρχεται σε αντίθεση με την κοινωνική προσέγγιση χειραφετικού τύπου που διακηρύσσει το PKK, δεδομένου ότι όλα τα καταπιεστικά καθεστώτα της ιστορίας είχαν ιδρυθεί-βασιστεί στον πόλεμο ή είχαν δομήσει τα θεσμικά τους όργανα σύμφωνα με μια πολεμική λογική. Το ΡΚΚ πίστευε ότι ο ένοπλος αγώνας ήταν αρκετός για να κατακτήσει εκείνα τα δικαιώματα που είχαν αρνηθεί στους κούρδους. Μια τέτοια ντετερμινιστική αντίληψη για τον πόλεμο δεν είναι ούτε σοσιαλιστική, ούτε δημοκρατική, αν και το PKK θεωρούσε τον εαυτό του δημοκρατικό κόμμα. Ένα πραγματικά σοσιαλιστικό κόμμα δεν εμπνέεται από κρατικού τύπου δομές ή ιεραρχίες, ούτε φιλοδοξεί στην θεσμική πολιτική εξουσία, η οποία βασίζεται στην προστασία των δικών της συμφερόντων και της δικής της εξουσίας μέσω της προσφυγής στον πόλεμο.                                                                                                                Η υποτιθέμενη ήττα του PKK, την οποία οι τουρκικές αρχές πίστευαν ότι είχαν επιτύχει με την εκτόπιση μου στην Τουρκία, έγινε μάλλον η ευκαιρία να επανεξετάσουμε κριτικά και ανοιχτά τους λόγους που είχαν εμποδίσει το απελευθερωτικό κίνημά μας να σημειώσει περαιτέρω προόδους. Η ιδεολογική και πολιτική ρήξη που έζησε το PKK μεταμόρφωσε την εικαζόμενη ήττα σε ένα σημείο διέλευσης προς νέους ορίζοντες.

1 A. Öcalan, Pace e guerra in Kurdistan, pp. 25-27

TAGGED WITH → Abdullah Öcalan • Confederalismo democratico • guerra • Kurdistan • lotta armata • Massimo D’Alema • PKK • Rojava • Turchia

 

Un eroe del nostro tempo